Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2021/10543 K.2025/2956

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

İlk Derece Mahkemesince davacı vekilinin 5271 sayılı Kanun'un 141.

Maddesinin (a), (b), (c), (d), (e), (k) ve (i) maddelerine dayanarak haksız koruma tedbirleri nedeniyle 1.000.000,00 TL maddi ve toplam 2.350.000,00 TL manevi tazminatın haksız işlemlerden itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin kısmen kabulü ile 83.112,06 TL maddi ve 174.234,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş,

Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekili ve davalı vekilinin istinaf başvuruları üzerine maddi tazminat miktarının 17.931,19 TL ve manevi tazminat miktarının 70.000,00 TL olarak belirlenmesi ile düzeltilerek esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı vekilinin temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekilinin temyiz istemi; ceza yargılamasında kendisini müdafii ile temsil ettirmesi nedeniyle avukatlık ücretinin de maddi tazminat olarak ödenmesi gerektiğine, babasının cenazesine katılması nedeniyle askeri personel ve araç masraflarını ödemek zorunda kaldığında, bu zararlarında maddi tazminata dahil edilmesi gerektiğine, hükmedilen manevi tazminatın düşük olduğuna ilişkindir.

III. DAVANIN KONUSU

İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Gaziantep 9. Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/194 Esas, 2018/334 Karar sayılı ceza dosyasında, davacının silahlı terör örgütüne üye olma suçundan 11.08.2016-11.10.2017 tarihleri arasında 426 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, kararın 06.12.2018 tarihinde kesinleştiği, kesinleşmiş kararın davacı asile tebliğ edilmediği, gözaltı ve tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı, davacı hakkında aynı konuda açılan davanın bulunmadığı,

tutukluluk süresinin infaz gördüğü ve mahsuba konu yapılmadığı, davacının 14.08.2016 tarihinde açığa alındığı, 31.08.2016 tarihinde meslekten çıkarıldığı, göreve iade edilmediğinden görevde olmadığı sürelere ilişkin geçmişe dönük maaş ve ücret alacağına istinaden kendisine herhangi bir ödeme yapılmadığı, davacının son maaşını 15.08.2016 tarihinde tam olarak aldığı, bu nedenle son aldığı maaş miktarı üzerinden 15.09.2016-11.10.2017 tarihleri arasındaki maddi zararının hesaplanarak davacıya maddi tazminat olarak verildiği,

davacının talep ettiği diğer zararlarının koruma tedbirleri nedeniyle tazminat davasında zarar kapsamında değerlendirilemeyeceği, yine arama işlemlerinin usulüne uygun ve ölçülü olduğu, adli kontrol tedbirine tabi tutulduğu günler için uğramış olduğunu iddia ettiği zarara konu talebin CMK'nın 141.

Maddesinde yer alan ve tahdidi olarak sayılan koruma tedbirleri arasında yer almadığından bu hususlara ilişkin tazminat taleplerinin reddedildiği ancak haksız gözaltı ve tutuklama nedeniyle toplumsal konumu, sosyal çevresindeki itibarının sarsılması,

sosyal ve ekonomik durumu, tutuklu kalmanın davacı üzerindeki olumsuz ve psikolojik etkileri, tazminatın bir zenginleşme aracı olmaması ve belirlenecek miktarın adalet ve hakkaniyet ilkesi ile bağdaşır bir miktar olması gerektiği hususları dikkate alınarak manevi tazminata hükmedilmesi gerektiği belirtilerek kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu kabulü ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davalı vekilinin ve davacı vekilinin istinaf başvurularının, davacının koruma tedbirlerine maruz kaldığı döneme ait net asgari ücret üzerinden hesaplanan miktarın maddi tazminat olarak verilmesi gerektiğinden maddi tazminatın 17.931,19 TL olarak ve davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, koruma tedbirleri uygulanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, uygulanan koruma tedbirlerinin süresi hususları birlikte değerlendirildiğinde, hak ve nesafet ilkelerine uygun makul bir manevi tazminat miktarı belirlenmeyip, fazla manevi tazminata hükmedilmesi nedeniyle manevi tazminatın 70.000,00 TL'ye indirilmesi ile düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE VE KARAR

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, davacı vekilinin sair temyiz sebeplerinin reddine, ancak;

1. Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması,

2.Karar tarihi itibarıyla temyiz kesinlik sınırının 72.070,00 TL olduğu; mahkemece davalı lehine hükmedilen maddi ve manevi tazminat miktarının 87.931,00 TL olduğu ve davalı açısından hükmün kesin nitelikle olmadığı ve temyizi kabil olduğu halde, davalı açısından kesin olarak karar verilmesi,

3.Gerekçeli karar başlığında "koruma tedbirleri nedeniyle tazminat" yerine " koruma tedbirleri nedeniyle tazminat talebi" ibaresine yer verilmesi,

Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2-b maddesi uyarınca Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,