Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2021/6186 K.2023/2984

İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, aynı Kanun’un 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacının 30.10.2017 tarihli dava dilekçesinde özetle;Trabzon Vergi Mahkemesi Hakimi olarak görev yapmakta iken 15 Temmuz 2016 tarihinde gerçekleşen darbeyi herkes gibi televizyondan öğrendiğini, darbeye katıldığı iddiasıyla suçüstü hükümleri uygulanarak gözaltına alındım, tutuklandığını ve ardından yaptığı itiraz üzerine serbest bırakıldığını, darbe suçlaması nedeniyle hakkında takipsizlik kararı verildiğini öğrendiğini, yaşadığı manevi zararlar nedeniyle 250.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.

2. Davalı vekili 04.10.2017 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Anayasaya aykırılık iddialarının ciddi olduğunun tespiti ile bu konuda karar verilmesi, davanın öncelikle yetki ve husumetten olmadığı takdirde zamanaşımı ve esasa dair itirazlar yönünden davanın reddi, davacının dava dilekçesinde maddi delillerini sunmamış olması karşısında yeniden delil sunmasının reddi, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

3.Ordu 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 02.11.2017 tarihli ve 2017/142 Esas, 2017/207 Karar sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

4. Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 06.11.2018 tarihli ve 2018/1905 Esas, 2018/2064 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacının istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

5. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan, 27.09.2021 tarihli, davacının temyiz talebinin esastan reddi ile hükmün onanması görüşünü içerir Tebliğname ile Daireye tevdi olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacının temyiz sebepleri Manevi tazminat talebinin kabul edilmesi gerektiğine ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Davacı ...'nin 16/07/2016 tarihinde gözaltına alındığı, Trabzon 2.Sulh Ceza Hakimliğinin 19/07/2016 tarih ve 2016/131 sorgu sayılı kararı ile silahlı terör örgütüne üye olma ve Anayasal Düzeni Ortana Kaldırmaya Teşebbüs Etme suçlarından ayrı ayrı tutuklandığı, Trabzon 1.Sulh Ceza Hakimliğinin 23/07/2016 tarih ve 2016/1654 D.İş sayılı kararı ile Anayasal Düzeni Ortadan Kaldırmaya Teşebbüs Etme ve Silahlı Terör Örgütüne Üye olmak suçlarından tahliye edildiği tespit edilmiştir.

Davacı ... hakkında Anayasal Düzeni Ortadan Kaldırmaya Teşebbüs Etme suçundan Samsun Cumhuriyet Başsavcılığının 17/05/2017 tarih ve 2017/4621 soruşturma sayılı ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği tespit edilmiştir.

Yine davacı ... hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan Samsun 2. Ağır Ceza Mahkemesine dava açıldığı ve dosyanın 2017/224 Esas sırasında kayıtlı olduğu tespit edilmiştir.

Manevi tazminat hesaplanırken Yargıtay CGK'nın 12/04/2011 tarih, 52 - 10407 sayılı ve "manevi zarar, haksız eylem nedeniyle kişilik haklarında meydana gelen ihlalden ibarettir.

Yakalanan veya tutuklanan kişinin aile ve iş çevresinde sosyal ilişkilerinde itibarının sarsılması, bu ilişkilerden tecrit edilmesi dolayısıyla duyduğu elem ve ıstırap, yakınlarından uzaklaşması nedeniyle hasret çekmesi ve ruhsal sıkıntılara uğruması, yargılama süreci içerisinde yargı ortamında bulunmanın verdiği sıkıntılar, cezaevinde bulunmanın verdiği sıkıntılar gibi hususlar manevi zararın mahiyetini açıklamaktadır.

Yine bu olay nedeniyle kişinin ailesini veya dostluk ilişkisini kaybetmesi muhtemeldir. Maddi tazminatla kişinin uğradığı gelir kaybı, ödedikleri avukatlık ücreti ve yol giderleri gibi masrafların giderilmesi amaçlanırken manevi tazminatla kişinin sosyal çevresinde itibarının sarsılması, özgürlüğünden yoksun kalması nedeniyle duyduğu elem, ıstırap ve ruhsal sıkıntının bir ölçüde giderilmesi gerekmektedir.' şeklindeki içtihadının göz önünde bulundurulduğu belirtilmiştir.

Tüm bu açıklamaların ışığında; her ne kadar davacı tarafından hakkında tutuklama kararı verilen suçla ilgili ek kyok kararı verilmesi nedeniyle 5271 sayılı CMK hükümleri kapsamında tazminat talebinde bulunmuş ise de, davacının Trabzon 2. Sulh Ceza Hakimliğince 19.07.2016 tarihinde sadece hakkında ek kyok kararı verilen Anayasal Düzeni Ortadan Kaldırmaya Teşebbüs suçundan değil aynı zamanda silahlı terör örgütüne üye olma suçundan da tutuklanmasına karar verildiği, davacının halen Samsun 2. Ağır Ceza Mahkemesinde silahlı terör örgütüne üye olma suçuyla ilgili yargılanmasına devam edildiği, atılı suçtan mahkumiyeti halinde davacının tutuklu kaldığı sürelerin hükmedilecek mahkumiyet süresinden düşüleceği anlaşıldığından davacının tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince verilen kararla ilgili olarak, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

Tazminat talebinin dayanağı olan Samsun Cumhuriyet Başsavcılığının 2017/4621 soruşturma numaralı ceza dosyası kapsamında davacının Anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs etme ve silahlı terör örgütüne üye olma suçlarından 19.07.2016 tarihinde tutuklandığı, Anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs etme suçundan 17.05.2017 tarihinde ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, silahlı terör örgütüne üye olma suçundan iddianame düzenlendiği ve Samsun 2. Ağır Ceza Mahkemesinde kovuşturmanın yapıldığı, dairemizce UYAP üzerinden yapılan incelemede mahkumiyet hükmü verildiği ve dosyanın temyiz aşamasında olduğu anlaşılmıştır.

Tutuklama tarihi itibariyle davanın yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'a tâbi olduğu anlaşılmıştır.

Davacının temyiz İstemi Yönünden; Yargılama sürecindeki işlemlerin usul ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, incelenen dosya kapsamına göre delillerde ve işlemlerde herhangi bir eksiklik olmadığı, tazminat talebinin reddi yönünde verilen kararın dosya kapsamına uygun bulunduğu anlaşıldığından, davacının yerinde görülmeyen temyiz istemi reddedilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 06.11.2018 tarihli ve 2018/1905 Esas, 2018/2064 Karar sayılı kararında davacı tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,