Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2021/6370 K.2023/9

İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, aynı Kanun’un 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacı vekili 11.01.2018 tarihli dava dilekçesinde özetle; davacının 12.12.2016 tarihinde yakalanarak gözaltına alındığını, 23 gün gözaltında kaldıktan sonra 04.01.2017 tarihinde tutuklandığını, tahliye taleplerinin gerekçesiz olarak reddedildiği, 09.01.2018 tarihinde tahliye edildiği, haksız olarak yakalandığı, tutuklandığı ve tutukluluğun devamına karar verildiği gerekçesiyle 100.000,00 TL maddi, 100.000,00 TL manevi tazminatın yakalama tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesini talep etmiştir.

2. Davalı vekil 13.04.2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın reddi gerektiğine, davanın süresinde açılmadığına, talep edilen tazminat miktarının fazla olduğuna, reddedilen miktar üzerinden davalı lehine vekalet ücreti ödenmesi gerektiğine, şeklinde beyanda bulunmuştur.

3. ... 4. Ağır Ceza Mahkemesinin, 03.10.2018 tarihli ve 2018/186 Esas, 2018/420 Karar sayılı kararı ile tazminata esas dosyanın kesinleşmediği ve davanın mükerrer olması gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

4. ... Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin, 19.03.2019 tarihli ve 2018/4380 Esas, 2019/839 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

5. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan, 29.09.2021 tarihli, temyiz isteminin esastan reddi görüşünü içerir Tebliğname ile Daireye tevdi olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekilinin temyiz sebepleri

1. Açılan diğer davanın mükerrer olmadığı, farklı taleplerin olduğuna,

2. Davanın görülmesi için kararın kesinleşmesine gerek olmadığına,

ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

İlk derece mahkemesince, tazminata esas dosyanın halen derdest olduğu ve aynı olaya ilişkin ... 11. Ağır Ceza Mahkemesinde de dava açılması sebebiyle mükerrer olan davanın reddine karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat davasına ilişkin yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen ve değerlendirilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonucuna uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre maddi ve manevi tazminat talebeplerinin kısmen kabul ve kısmen reddine ilişkin kararda usul ve yasaya aykırı bir yön de bulunmadığından davacı vekili ile davalı hazine vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek ilk Derece Mahkemesince verilen kararla ilgili olarak, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

Tazminat talebinin dayanağı olan ... 14. Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/58 Esas sayılı ceza dosyası kapsamında davacı silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan 12.12.2016 - 09.01.2018 tarihleri arasında 393 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, tutuklama tarihi itibariyle davanın yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'a tâbi olduğu anlaşılmıştır.

1. Açılan Diğer Davanın Mükerrer Olmadığına Farklı Taleplerin Olduğuna İlişkin Temyiz Sebebi Yönünden Davacının aynı konu ve nedene dayalı olarak ... 11. Ağır Ceza Mahkemesinin 2018/30 Esas numaralı dosyasında 09.01.2018 tarihinde dava açtığının görüldüğü, temyize konu davanın da 11.08.2018 tarihinde açıldığı görülmekle davanın mükerrer olması sebebiyle reddedilmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2. Davanın Görülmesi İçin Kararın Kesinleşmesine Gerek Olmadığına İlişkin Temyiz Sebebi Yönünden Davacının 5271 sayılı Kanun'un 141 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde düzenlenen “Kanunlarda belirtilen koşullar dışında yakalanan, tutuklanan veya tutukluluğun devamına karar verilenler,” hükmü uyarınca tazminat talebinde bulunduğu anlaşılmıştır. 5271 sayılı Kanun’un "Tazminat istemi" kenar başlıklı 142 inci maddesinin ilgili kısmı şöyledir: "(1) Karar veya hükümlerin kesinleştiğinin ilgilisine tebliğinden itibaren üç ay ve her hâlde karar veya hükümlerin kesinleşme tarihini izleyen bir yıl içinde tazminat isteminde bulunulabilir. ...

Ancak asıl davanın sonucuna bağlı olmayan ve asıl davada verilecek kararları etkilemeyecek talepler yönünden mutlaka davanın esasıyla ilgili verilen karar veya hükmün kesinleşmesi zorunlu değildir.

5271 sayılı Kanun'un 141 inci maddesin birinci fıkrasının (a) bendinde, " kanunlarda belirtilen koşullar dışında yakalanan, tutuklanan veya tutukluluğun devamına karar verilen" kişilerin tazminat isteminde bulunabileceğinin belirtildiği, tazminat talebinin dayanağı olan dava dosyasında davacının kanuna aykırı şekilde yakalandığı, tutuklandığı ve tutukluluğun devamına karar verildiği nedenine dayanan tazminat talebi ile ilgili olarak asıl davada hüküm verilmesinin veya verilen hükmün kesinleşmesinin beklenmesine gerek bulunmadığı,

zira bu hususa ilişkin tazminat taleplerinin asıl davanın sonucunu etkileyici veya asıl davanın sonucuna bağlı olmadığından davanın bu sebepler reddedilmesinde hukuka aykırılık bulunsa da sonucu itibari ile bozma nedeni yapılmamıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle ... Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin, 19.03.2019 tarihli ve 2018/4380 Esas, 2019/839 Karar sayılı kararında davacı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... 4. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,