Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2021/7759 K.2023/1386

İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacı vekili 13.07.2017 tarihli dava dilekçesinde özetle; "Müvekkilin beraatine karar verilen ceza dava dosyası kapsamında uyuşturucu madde nakletmek ve bulundurmak suçundan 22.04.2009 - 08.10.2010 tarihleri arasında haksız olarak gözaltında ve tutuklu kalması sebebiyle 30.000,00 TL maddi, 100.000,00 TL manevi tazminatın gözaltına alınma tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini arz ve talep ederim." şeklinde beyanda bulunmuştur.

2. Davalı vekili 07.09.2017 tarihli cevap dilekçesinde özetle; "Davanın yetkili mahkemede açılıp açılmadığı, aynı konu ve nedene dayalı başka bir dava açılıp açılmadığı araştırılmalıdır. Dava süresinde açılmamıştır. Tazminat isteminin hukuki dayanağı yoktur. Talep edilen tazminat miktarları fahiştir. Davacı vekili tarafından nisbî avukatlık ücreti talep edilmesi usul ve yasaya aykırıdır." şeklinde beyanda bulunmuştur.

3. ... 7. Ağır Ceza Mahkemesinin, 14.12.2018 tarihli ve 2017/296 Esas, 2018/611 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

4. ... Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin, 12.06.2019 tarihli ve 2019/810 Esas, 2019/1998 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

5. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan 13.10.2021 tarihli ve 2019/78816 sayılı, onama görüşlü Tebliğname ile Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekilinin temyiz istemi; hükmedilen vekalet ücretine ve manevi tazminat miktarına, ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Davacının haksız tutuklama nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası ile ilgili olarak yapılan yargılama sonucunda, davacının sosyal ve ekonomik durum araştırmasına ilişkin gelen cevabi yazı ve davacının gelirini ispatlayacak herhangi bir belge olmadığı göz önünde bulundurularak net bir kazanç belirtilmediğinden Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca öngörülen asgari ücret tarifesi üzerinden hesaplama yapılmak suretiyle tespit olunan ve davacının tutuklu kaldığı süre içerisinde bilirkişi tarafından düzenlenen raporda da açıklandığı üzere; maddi kaybının 9.053,51 TL olduğu, ancak davacının tutuklu kaldığı sürenin ...

15. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/72 Esas 2014/99 Karar sayılı ek kararı ile 05.03.2015 tarininde mahsup edildiği anlaşılmıştır. Haklarında mahsup işlemi yapılmayan kişilerle tutukluluğu başka mahkumiyetinden mahsup edilenler arasındaki dengenin, hak ve nefasetin sağlanması gerektiği dikkate alınarak, cezanın tamamının mahsup edildiği de belirlendiğinden cüzi bir miktarda maddi ve manevi tazminata hükmolunması gerektiği anlaşılmakla;

Davacının maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile davacının haksız olarak tutuklu kaldığı sürenin ... 15. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/72 Esas-2014/99 Karar sayılı dosyasında almış olduğu cezasından mahsup edildiği dikkate alınarak; takdiren 150,00 TL maddi tazminatın tutuklama tarihi olan 17.06.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya (mirasçılarına) verilmesine karar verilmiştir.

Davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile hakkaniyete uygun davacının davanın mahiyet itibariyle mal varlığında haksız bir zenginleşmeye sebebiyet vermeyecek şekilde bir manevi tazminat miktarının tespit edilmesinin gerektiği, haksız olarak tutuklu kaldığı süre, şahsi ve sosyal durumu, mahsup kararı dikkate alınarak takdiren 300,00 TL manevi tazminatın tutuklama tarihi olan 17.06.2009 tarihinden itibarinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya (mirasçılarına) verilmesine karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince verilen kararla ilgili olarak, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik bulunmamıştır.

IV. GEREKÇE

Tazminat talebinin dayanağı olan ... 10. Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/3 E., 2017/151 K. sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan 17.06.2009 - 08.10.2010 tarihleri arasında 478 gün tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine karar verildiği, beraat hükmünün 12.05.2017 tarihinde kesinleştiği, davacının tutuklulukta geçirdiği sürenin tamamının ... 15. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/72 Esas, 2014/99 Karar sayılı ceza dava dosyasındaki hükümlülüğünden mahsubuna karar verildiği, tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'un 142 nci maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye dava açıldığı ve kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşılmıştır.

Davacı vekilinin temyiz isteği yönünden; 05.08.2017 tarihli 694 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değişik, 5271 sayılı Kanun'un 142 nci maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca, tazminat davaları nedeniyle Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan nisbî avukatlık ücreti ödeneceği, ancak, ödenecek miktarın tarifede sulh ceza hâkimliklerinde takip edilen işler için belirlenen maktu ücretten az, ağır ceza mahkemelerinde takip edilen davalar için belirlenen maktu ücretten fazla olamayacağı hususu dikkate alınarak belirlenen avukatlık ücreti yönünden hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Haklarında mahsup işlemi yapılmayan kişilerle tutukluluğu başka mahkumiyetinden mahsup edilenler arasındaki dengenin, hak ve nefasetin sağlanması amacıyla tutuklu kalınan sürenin tamamının mahsup edildiğinin tespiti halinde makul bir miktar maddi ve manevi tazminata hükmedilmesi gerektiği göz önünde bulundurularak takdir edilen manevi tazminat miktarı yönünden kararda hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle ... Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin, 12.06.2019 tarihli ve 2019/810 Esas, 2019/1998 Karar sayılı kararında davacı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... 7. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,