Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2022/4349 K.2023/2002

İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacı vekili 07.10.2020 tarihli dava dilekçesinde özetle; "müvekkilinin uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan 18.02.2018 tarihinde tutuklandığını, 16.06.2020 tarihinde tahliye edildiğini, yapılan yargılama neticesinde beraat ettiğini, kararın 24.09.2020 tarihinde kesinleştiğini belirterek haksız koruma tedbiri uygulanması nedeniyle; 54.214 TL maddi ve 80.000 TL manevi tazminatın tutuklama tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini" talep etmiştir.

2. Davalı vekili 11.11.2020 tarihli cevap dilekçesinde özetle; "tazminat talebinin yasal dayanaktan yoksun olduğunu, davanın reddi gerektiğini" beyan etmiştir.

3. ... 3. Ağır Ceza Mahkemesinin, 07.01.2021 tarihli ve 2020/252 Esas 2021/8 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

4. ... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Ceza Dairesinin, 19.05.2021 tarihli ve 2021/293 Esas 2021/440 Karar sayılı kararı ile düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

5. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan,15.06.2022 tarihli, davalı vekilinin temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanması görüşünü içerir tebliğname ile Daireye tevdi olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davalı vekilinin temyiz istemi; hükmedilen maddi ve manevi tazminat miktarlarının fazla olduğuna ve davanın reddi gerektiğine ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince; davacı ... Kahan Aslan'ın 18.02.2018 tarihinde ... 2. Sulh Ceza Hakimliğinin 2018/78 sorgu sayılı kararı ile "Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Ticareti Yapma veya Sağlama" suçundan dolayı tutuklandığı ve buna ilişkin tutuklama müzekkeresi ile ceza infaz kurumunun yazılarının dosya arasında yer aldığı, Yargıtay 10. Ceza Dairesinin 16.06.2020 tarihli kararı ile ...

1. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından verilen kararın bozulmasına karar verilerek davacının tahliyesine karar verildiği anlaşılmakla, davacının atılı suçtan 18.02.2018-16.06.2020 tarihleri arasında tutuklu kaldığı, ...

1. Ağır Ceza Mahkemesinin 08.09.2020 tarih 2020/149 E. 2020/241 K. sayılı kararı ile davacının beraatine karar verildiği, verilen kararın temyiz edilmeden 24.09.2020 tarihinde kesinleştiği, ... bu davanın 07.10.2020 havale tarihli dilekçesi ile süresinde açıldığı, davacının ikamet adresinin ... ili oluşu karşısında mahkememizin yetkili mahkeme olduğu ve davacının CMK'nın 144. maddesine göre tazminat isteyemeyecek kişilerden olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak davacının toplam 849 gün tutuklulukta kaldığı anlaşılmış, davacının incelenen dilekçesinde tutuklanmadan önce asgari ücretle çalıştığını beyan etmiş olması, Yargıtay'ın bu konudaki uygulamaları nazara alınarak davacının maddi zararının asgari ücret üzerinden yapılan hesaplama neticesinde 54.214 TL maddi ve 65.000 TL manevi tazminatın talepte nazara alınarak tutuklama tarihi olan 18.02.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

Bölge Adliye Mahkemesince;koruma tedbirleri nedeniyle tazminat davasına dair yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen ve değerlendirilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonucuna uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, kararda aşağıda belirtilen hususlar haricinde usul ve yasaya aykırı bir husus bulunmamasına göre sair istinaf sebeplerinin reddine, ancak; davacı lehine maddi tazminat olarak 53.561,80 TL ödenmesine karar verilmesi gerekirken, hatalı hesaplama yapılarak maddi tazminatın 54.214 TL olarak hükmolunması hukuka aykırı olup, davalı vekilinin istinaf müracaatı bu yönüyle yerinde ise de; bu aykırılık yeniden yargılama yapmayı gerektirmeyen HMK'nın 353/1.b-2 maddesi gereğince düzeltilebilir nitelikte bir hata olduğundan,

Hükmün 1. fıkrasının tamamen çıkarılarak, yerine kaim olacak şekilde; "Davacının maddi tazminat talebinin kısmen kabulüne, 53.561,80 TL maddi tazminatın 18.02.2018 tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine" ibaresinin yazılması suretiyle, hukuka aykırılığın düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Tazminat talebinin dayanağı olan ... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2020/149 Esas 2020/241 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Ticareti Yapma veya Sağlama suçundan 18.02.2018-16.06.2020 tarihleri arasında 2 yıl 3 ay 28 gün tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 24.09.2020 tarihinde kesinleştiği, tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı ve kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşılmıştır.

Davalı Vekilinin Temyiz İstemi Yönünden a. Tazminat talebinin dayanağı olan ceza dava dosyasında beraat etmiş olması nedeniyle davacı lehine 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 141 ve devamı maddelerine göre, maddi ve manevi tazminat hakkı bulunduğundan, davalı vekilinin, davacının tazminat talebinin reddi gerektiğine yönelik temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

b. Tutuklandığı dönem içerisindeki maddi zararını ücret bordrosu, vergi kaydı, gelir vergisi beyannamesi gibi itibar edilebilecek bir belgeyle ispatlayamayan davacı lehine gözaltında kaldığı dönemde 16 yaşından büyükler için geçerli net asgari ücret üzerinden maddi tazminatın hesaplanmasında hukuka aykırılık bulunmamıştır.

c. Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması temyiz edenin sıfatına göre bozma nedeni yapılmamıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle ... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Ceza Dairesinin, 19.05.2021 tarihli ve 2021/293 Esas 2021/440 Karar sayılı kararında davalı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... 3. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,