Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2023/370 K.2023/3396

İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, aynı Kanun’un 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacı vekili 12.02.2018 tarihli dava dilekçesinde özetle; davacının 18.06.2016 tarihinde gözaltına alındığını, Elazığ Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından ifadesinin alınmasının ardından serbest bırakıldığını, davacı hakkında yürütülen soruşturma neticesinde 2017/9205 Soruşturma numaralı soruşturma dosyası kapsamında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiğini, verilen kararın kesinleşmiş olduğunu, davacının 30 güne yakın gözaltında geçirdiğini, gözaltında geçirmiş olduğu süre nedeniyle psikolojik olarak travma yaşadığını belirtmiş, bu nedenle davacının haksız yere gözaltında geçirmiş olduğu süre nedeniyle 20.000,00 TL maddi ve 100.000,00 TL manevi tazminatın yakalama tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesini talep etmiştir.

2. Davalı vekili 02.03.2018 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılıp açılmadığının, mahkemenin yetkili olup olmadığının, davacının davaya muvafakati bulunup bulunmadığının, mükerrer dava olup olmadığının ve gözaltında geçirilen sürenin mahsup edilip edilmediğinin araştırılması gerektiğini, talep edilen tazminat miktarının fahiş olduğunu, davacının kusurunun göz önünde bulundurulması gerektiğini ve davanın reddini talep ettiklerini beyan etmiştir.

3. Diyarbakır 6. Ağır Ceza Mahkemesinin, 16.04.2018 tarihli ve 2018/100 Esas, 2018/214 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

4. Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesinin, 12.06.2018 tarihli ve 2018/1716 Esas, 2018/1773 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

5.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı 07.09.2021 tarihli tebliğnamesi ile hükmün onanmasını talep etmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekilinin temyiz istemi; eksik maddi ve manevi tazminata hükmolunduğuna ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Diyarbakır 6. Ağır Ceza Mahkemesi gerekçesinde "Dosya kapsamında bulunan Elazığ Cumhuriyet Başsavcılığının 21/03/2018 tarih ve 2017/9205 soruşturma sayılı yazıları ve eklerinin incelenmesinde; tazminat davasının davacısı olan ...'nın 23/08/2016 tarihinde gözaltına alındığı, 17/09/2016 tarihinde serbest bırakıldığı, davacı hakkında verilen Ek Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair Karar verildiği verilen kararın 15/12/2017 tarihnde kesinleşmiş olduğu, davanın süresinde açılmış olduğu anlaşılmıştır.

...

Bilirkişinin hazırlamış olduğu 09/04/2018 tarihli rapor, raporunun içeriği, dayandığı gerekçe ve yapılan hesaplama dikkate alındığında, bu rapor maddi tazminat miktarının belirlenmesinde hükme dayanak yapılmış, davacının maddi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar verilmiş olup, fazlaya ilişkin talebinin takdiren reddine karar verilmesinin gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Davacının üzerine atılı suçun niteliği, gözaltına alınmasına ve tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, gözaltında ve tutuklulukta geçirdiği süre gözetilmek suretiyle, zenginleşme sonucu doğurmayacak şekilde, hak ve nesafet kurallarına uygun makul bir miktar olarak davacı yararına maddi ve manevi tazminata hükmedilmesinin uygun olacağı, fazlaya ilişkin talebin takdiren reddine karar verilmesinin gerektiği sonucuna ulaşılmış ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Her ne kadar davacının evinde hukuka aykırı olarak arama yapılması sebebiyle de maddi ve manevi tazminat talep edilmiş ise de incelenen dosya kapsamına göre davacının evinde Elazığ Sulh Ceza Hakimliğinin 2016/3408 değişik iş sayılı kararına istinaden arama yapıldığı, arama kararında belirtilen gün ve saatte arama yapıldığı ve aramanın usulüne uygun yapıldığı görülmekle 5271 sayılı CMK'nın 141 ve devamı maddelerinde düzenlenen tazminat koşullarının oluşmadığı kabulüyle bu husus tazminat miktarının hesabında dikkate alınmamıştır." denilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince verilen kararla ilgili olarak, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

1. Tazminat talebinin dayanağı olan Elazığ Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2017/9205 sayılı soruşturma dosyası kapsamında, davacının devletin birliğini ve ülke bütünlüğünü bozmak suçundan 23.08.2016 – 17.09.2016 tarihleri arasında 25 gün gözaltında kaldığı ve 23.08.2016 tarihinde evinde arama yapıldığı, yapılan soruşturma sonunda hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, kararın 15.12.2017 tarihinde kesinleştiği, gözaltı ve tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'un 142 inci maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı ve tazminat koşullarının oluştuğu anlaşılmıştır.

2. Davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer gözetilmek suretiyle, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir manevi tazminat tayin edildiği ve asgari ücreti aşan bir geliri olduğunu belgeleyemeyen davacı lehine asgari ücret üzerinden hesaplanan maddi tazminat miktarında isabetsizlik görülmemiş olup, kararda hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesinin, 12.06.2018 tarihli ve 2018/1716 Esas, 2018/1773 Karar sayılı kararında davacı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,