Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2023/6662 K.2024/3524

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı vekili, davalı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

İlk Derece Mahkemesince davacının haksız gözaltı, tutuklama nedeniyle ıslah ile90.356,02 TL maddi, 500.000,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden yasal faizine ilişkin talebinin kısmen kabulü ile ilk infaz tarihleri bakımından 3.248,42 TL maddi, 5.000,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden, ikinci infaz tarihleri bakımından 87.087,06 TL maddi, 115.000,00 TL manevi tazminata 19.01.2016 tarihinden faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş,

Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekili ve davalı vekilinin istinaf başvurularının maddi tazminatın ve manevi tazminatın eksik olduğundan ilk infaz tarihleri bakımından 3.250,14 TL maddi, 11.000,00 TL manevi, ikinci infaz tarihleri bakımından 87.105,88 TL maddi, 180.000,00 TL manevi tazminata yükseltilmesi gerektiğinden düzeltilerek esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı vekilinin ve davalı vekilinin temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekilinin temyiz istemi; müvekkilinin haksız gözaltı ve tutuklu kaldığı, cezaevindeyken eşinin kendisini terk ettiğini, öz kardeşinin, amcasının, yengesinin ve amcasının oğlunun vefat ettiğini, bunların cenazesine katılamadığını, hükmedilen manevi tazminatın eksik olduğunu, hükmedilen vekalet ücretinin nispi olması gerektiğini, Davalı vekilinin temyiz istemi; davanın reddi gerektiği, hükmedilen maddi ve manevi tazminatın fazla olduğunu, eksik inceleme yapıldığını, belirtmiştir.

III. DAVA KONUSU

İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Adana 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2020/179 Esas, 2020/307 Karar sayılı ceza dosyasında uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan 09.09.2015 - 17.12.2015 tarihleri arasında 99 gün gözaltında ve tutuklu kaldığını, 19.01.2016 - 08.09.2020 tarihleri arasında 1694 gün tutuklu kaldığını, yapılan yargılama sonunda beraatine karar verildiği, kararın 27.11.2020 tarihinde kesinleştiği, kesinleşmiş kararın davacı asile tebliğ edildiği,

gözaltı ve tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı, davacının gözaltında ve tutuklu kaldığı sürelerin başka bir cezadan mahsup edildiğine dair dosyada ve yapılan UYAP sorgusunda herhangi bir bilgi bulunmadığı, tutukluluğun tamamının infaz edildiği, davacı ... vekilinin dava dilekçesinde gelire ait resmi belge sunmadığı, davacının UYAP'tan temin edilen SGK kayıtlarında gözaltına alındığı ve tutuklandığı tarihte herhangi bir sigorta kaydının bulunmadığı anlaşıldığından davacının maddi zararı asgari ücret üzerinden hesaplandığı,

davacının ailesinin cezaevinde bulunan davacıyı ziyaret için yapmış olduğu, yargılama için yapılan ve cezaevinde yapılan masrafları talep etmiş ise de; yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre bu masrafların davacının gerçek maddi zararı olmadığından tazminata dahil edilmediği,

davacının üzerine atılı suçun niteliği ile bu suç sebebiyle gözaltında ve tutuklu kalarak hürriyetinden yoksun bırakılmasının kendisinde yarattığı elem, ızdırap ve ruhsal sıkıntıların bir ölçüde de olsa giderilmesi için mahkememizce davacının tazminata konu dosyaya yansıyan sosyal-ekonomik durumu, haksız olarak gözaltında ve tutuklu kaldığı süre, hükmedilecek tazminat miktarının sebepsiz zenginleşmeye yol açmayacak kadar olması ve taleple sınırlı kalınması prensipleri ile faizin başlangıç tarihi de dikkate alınarak manevi tazminata hükmedildiği, kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu belirlenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davalı vekilinin ve davacı vekilinin istinaf başvurularının, düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE VE KARAR

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, davacı vekilinin vekalet ücretinin hatalı olduğuna ve sair temyiz itirazlarına, davalı vekilinin davanın reddi gerektiğine, hükmedilen tazminatın fazla olduğuna ve sair tüm temyiz sebeplerinin reddine, ancak;

Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması,

Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden Adana Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2-b maddesi uyarınca Adana Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,