Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2024/1258 K.2025/4807

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın, suçtan zarar gören kurum vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde, ... adına İl Kültür ve Turizm Müdürlüğüne duruşma günü bildirilmediğinden, 5271 sayılı CMK'nın 260. maddesi uyarınca katılan sıfatını alabilecek surette suçtan zarar gören sıfatıyla temyiz hakkının bulunduğu kabul edilerek, suçtan zarar gördüğü anlaşılan ve hükmü temyiz etmek suretiyle katılma iradesini ortaya koyan suçtan zarar gören ... vekilinin 5271 sayılı CMK'nın 237/2. maddesi uyarınca davaya katılmasına karar verilerek işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Gerede Asliye Ceza Mahkemesinin 07.02.2019 tarihli ve 2018/415E.. 2019/136K.

Sayılı ilamıyla sanık hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan, aynı Kanunun 74/1, 74/1-2. cümle, 5237 sayılı TCK'nın 62,53,54,63 maddeleri uyarınca 1 yıl 1 ay 10 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, CMK'nın 231/5 maddesi gereğince hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş, kararın 12.03.2019 tarihinde kesinleşmesine müteakip İstanbul 44. Asliye Ceza Mahkemesinin 29.04.2022 tarihli ve 2021/596 Esas sayılı ihbar yazısı ile,

sanığın denetim süresi içerisinde 22.03.2020 tarihinde hakaret suçunu işlediği ve mahkumiyet kararının 11.04.2022 tarihinde kesinleştiğinin ihbar olunması üzerine Gerede Asliye Ceza Mahkemesince açıklanması geri bırakılan hükmün aynen açıklanması ile sanığın 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan, aynı Kanunun 74/1, 74/1-2. cümle, 5237 sayılı TCK'nın 62, 53, 54,

63 maddeleri uyarınca 1 yıl 1 ay 10 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiş,karara karşı sanık müdafii tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde CMK'nın 280/1-a ve 303/1-a maddeleri gereğince İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile ;

"Sanık ... hakkında 2863 sayılı Kanunun 74/1. maddesi uyarınca cezalandırılması istemiyle kamu davası açılmış ise de; sanığın müsnet suçu işlediği sabit olmadığından CMK'nın 223/2-e maddesi uyarınca BERAATİNE,

Yargılama giderlerinin kamu üzerinde bırakılmasına,

Beraat eden sanık kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT'ne göre belirlenen 9.200 TL vekalet ücretinin hazineden alınarak sanığa verilmesine" ibarelerinin yazılması, suretiyle hükmün düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karara karşı katılan vekili tarafından temyiz başvurusunda bulunulması üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanması görüşünü içerir tebliğname ile dava dosyası Dairemize tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Katılan vekilinin temyiz isteği; sanığın cezalandırılması gerektiğine, resen tespit olunacak nedenlere ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

A. Yerel Mahkeme Kabulü

Yerel Mahkemece yürütülen yargılama neticesinde;"...İddia, savunma, nüfus kayıtları, adli sicil kayıtları, olaya ilişkin tanzim edilen tutanaklar, 18/05/2018 tarihli rapor ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; sanıkların bir kısmının birbirini tanıdığı ancak bir kısmının ise tanımadığı, bu halde olan dokuz kişilik bir grubun bir yayla evinde mangal yapmak için sözleşmelerinin, hatta bir kısmının ev sahibinden davet almadan eve mangal yapmaya gitmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu,

Gerede ilçesinin hava koşulları özellikle yaylaların hava koşulları suç tarihi itibari ile dikkate alındığında mangal yapmaya elverişsiz olduğu, eve elli metre uzaklıkta bir mesafede on metre derinliğinde kaçak kazı alanının bulunduğu, evin içerisinde kazı işinde kullanılmaya elverişli birçok malzemenin ele geçirildiği, hatta kaçak kazı alanında ele geçirilen hilti markası ile aramalar sonunda ele geçirilen hilti çantalarının aynı marka olduğu, sanıkların bazılarının üzerlerinin kireçli toprak ile tozlandığının gözlemlendiği gibi durumlar göz önüne alındığında ....

İlçe Jandarma Komutanlığı'nın edindiği kaçak kazı yapıldığına dair istihbari bilginin doğru olduğu kanaatine Mahkememizce varıldığı, sanıkların aşamalarda alınan inkara yönelik savunmaları tek tek incelendiğinde savunmalar arasında birçok çelişkinin bulunduğu dolayısıyla sanıkların suçtan kurtulmaya yönelik savunmalarda bulundukları değerlendirilerek savunmalarına Mahkememizce itibar edilmediği,

olay yeri görgü ve tespit tutanakları, arama ve el koyma karar ve tutanakları, çelişkili ve hayatın olağan akışına aykırı savunmaları baz alınarak sanıkların eylem ve fikir birliği içerisinde hareket ederek üzerlerine atılı ''Kültür Varlıkları Bulmak Amacıyla, İzinsiz Olarak Kazı veya Sondaj Yapmak'' suçunu işledikleri sabit olduğundan mahkumiyetlerine dair kararlar verilerek hüküm kurulmuştur.

Sanık ...'in daha önce kasıtlı bir suçtan hüküm giymemiş bulunması ve ileride yeniden suç işlemeyeceği hususunda mahkememizde olumlu ve yeterli kanaat oluştuğundan sanık hakkında verilen hükümün CMK 231/5. maddesi gereği açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş ise de;

İstanbul 44. ... 29/04/2022 tarih ve 2021/596 esas sayılı ihbar yazısı ile, sanığın denetim süresi içerisinde yeniden kasıtlı suç işlediği anlaşıldığından sanığın işlemiş olduğu suçtan dolayı açıklanması geri bırakılan mahkumiyet hükmünün 5271 sayılı CMK'nun 231/11 maddesi uyarınca aynen açıklanmasına karar verilmesi gerektiği" gerekçeleriyle sanığın mahkumiyetine dair hüküm tesis edildiği anlaşılmıştır.

B. Bölge Adliye Mahkemesi Kabulü

Bölge Adliye Mahkemesince, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde; "...Dörtdivan İlçe Jandarma Komutanlığı kolluk kuvvetlerinin 20/04/2018 tarihinde Dörtdivan İlçesi Gücükler ... mevkiinde kaçak kazı yapılacağına yönelik istihbari bilgiler doğrultusunda İlçe Jandarma Komutanlığı görevlileri ile ... İl J.K.lığı ...

Şube Müdürlüğü personellerinin bahse konu yeri kontrol etmek maksadıyla Gücükler Yaylasına doğru seyir halinde oldukları esnada yayla yolu üzerinde yol kenarında kaçak kazı işinde gözcü olduğu yönünde bilgiye ulaşılan sanık... ...'e ait ... plakalı aracın görüldüğü, yapılan kimlik kontrollerinde aracın içerisinde sanık... ... ve ...'in bulunduğunun ve sanık ...'in üzerinin beyazımsı kireçli toprak ile tozlanmış olduğunun tespit edilmesi üzerine kazının yapıldığı yere doğru sanıklar... ve ... ile birlikte ilerlendiği,

olay yerine gelindiğinde yaklaşık 10 metre derinliğinde 3x2 metre genişliğe ve boya sahip kazı alanının bulunduğunun, kazı yapılan alanın içerisinde uzatma kablosu ile jeneratöre bağlı kullanıma hazır vaziyette 1 adet Dewalt marka hilti ile kazı işinde kullanılacak malzemelerin ele geçirildiği, daha sonra bahse konu kazı alanına yaklaşık 50 metre uzaklıkta sanık... ...'e ait yayla evine gidildiği, burada bulunan 4 kişinin kimliklerinin sorgulanması sonucu şahısların sanıklardan ..., ..., ... ve ... olduklarının belirlendiği,

sanıklardan ...'ın üzerinin tamamen beyaz kireçli toprak ile tozlanmış olduğunun belirlendiği ve yine evin yanında sanık ...'na ait... plakalı sayılı ve sanık ...'e ait ... plakalı aracın park halinde olduğunun tespit edildiği,

Sanık... ...'e ait ... plakalı, sanık ...'na ait... plakalı ve sanık ...'e ait ... plakalı araçlarda ve sanık... ...'e ait Gücükler Yaylasında bulunan yayla evi ve eklentilerinde yapılan arama neticesinde;

Sanık... ve sanık ...'ın araçlarında herhangi bir suç ve suç unsuruna rastlanmadığı,

Sanık ...'na ait... plakalı araçta 20 litrelik su bidonu içerisinde 5-6 litre kadar benzin, üzerinde ... etiketli 4'lü priz bulunan uzatma ara kablosu, mavi renkli plastik üzerine tel takılarak kova halinbe getirilmiş toprak taşımak amacıyla kullanıldığı değerlendirilen bidon, 5-6 metre uzunluğunda halat, 1 adet makita marka hilti çantasu ve içerisinde 1 adet makita marka hilti ve hiltiye ait 34 cm uzunluğunda keski hilti ucu, 1 adet 40 cm uzunluğunda sivri hilti ucu, 1 adet 34 cm uzunluğunda burgu hilti ucu, 1 adet 4 kg ağırlığında ahşap sap kısmı 69 cm olan toplamda 75 cm uzunluğunda balyozun ele geçirildiği,

... Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü'nden alınan 18/05/2018 tarihli raporda, olay yerinde kazı çukurları ve çevresinde yapılan arkeolojik yüzey araştırması ve incelemede herhangi bir kültür varlığı buluntusuna veya izine rastlanılmadığı, kaçak kazı alanının 2863 sayılı Kanun kapsamında korunması gerekli yerlerden olmadığı ve herhangi bir sit potansiyeli taşımadığı konusunda görüş bildirildiği,

Olay yeri tutanağında 1 adet kazılmış çukur, müze müdürlüğünün raporunda 3 adet kazılmış çukurun tespit edildiği olayda, sanık ...'in ve inceleme dışı diğer sanıkların çelişkili savunmaları ve suç konusu ele geçen eşyalar nedeni ile sanık ...'in de söz konusu yayla evinde bulunduğu ve üzerine atılı suçu işlediği iddiası ile açılan davada, mahkemece de iddianamede belirtilen gerekçeler ile sanığın mahkumiyetine karar verilmiş ise de;

Sanık ...'nin aşamalardaki suçlamaları inkara yönelik savunması, inceleme dışı diğer sanıkların da söz konusu kazı olayı ile ilgilerinin olmadığı yönündeki savunmaları, mahkemece söz konusu yerdeki kazıların ne zaman yapıldığı hususunun tespiti için keşif yapılmaması,

olay yerine yakın yerde yayla evi olan inceleme dışı sanık...'nin evine kolluk kuvvetlerinin intikali sonrasında sanık ...'nin söz konusu evde bulunmayışı, kaldı ki söz konusu kazıların olay tarihinde yapıldığı ve sanık ...'nin bu evde bulunduğunun kabulü halinde dahi sanığın bu suçu işlediğine dair dosyada somut bir delil bulunmayışı, sanık...'nin evinde ve olay yerindeki araçlarda ele geçen kazı olayında kullanılabilecek malzemelerin sanık ...'ye ait olmayışı ve bunlarla bir ilgisinin tespit edilemeyişi karşısında,

sanığın atılı suçu işlediğine dair her türlü şüpheden uzak kesin inandırıcı delil elde edilemediği halde sanığın mahkumiyetine karar verilmesi" gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yüklenen suçun yasal unsurları oluşmadığından CMK'nın 223/2-a maddesi uyarınca sanıkların ayrı ayrı beraatlerine yönelik hüküm kurulduğu anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE VE KARAR

Tüm dosya kapsamından sanık ...'nin olay anında olay yerinde bulunmadığı, aşamalarda değişmeyen savunmasında olayla ilgisinin olmadığını beyan ettiği, temyiz dışı sanıkların da Hacı'nın savunmasını doğruladığı, suçüstü halinin bulunmadığı tespit olunarak yapılan inceleme neticesinde;

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı,

sanığın atılı suçu işlediğine dair her türlü şüpheden uzak kesin inandırıcı delil elde edilemediği gerekçe gösterilerek Mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğu anlaşılmakla, Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin kararında, katılan vekili tarafından öne sürülen tüm temyiz sebepleri ve 5271 sayılı CMK'nın 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun'un 302/1. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/1. maddesi uyarınca Gerede Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,