Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2012/23511 K.2013/265

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

1) İşin niteliği bakımından temyiz tetkikatının duruşmalı olarak yapılmasına HUMK’nun 438. ve İİK’ nun 366. maddeleri hükümleri müsait bulunmadığından bu yoldaki isteğin reddi oybirliğiyle kararlaştırıldıktan sonra işin esası incelendi;

2) Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Alacaklı tarafından başlatılan ilamlı icra takibinde, borçlu belediye başkanlığının, kamu hizmetine tahsisli ve şartlı bağış ile devredilen taşınmazlarına konulan hacizlerin kaldırılması istemi ile icra mahkemesine başvurduğu; mahkemece, haczedilmezlik şikayetinde bulunulan taşınmazların niteliği ve kullanım durumu itibariyle bir kısmının kamu hizmetinde kullanıldığı, bir kısmının ise şartlı bağış olduğu gerekçesi ile şikayetin kabulüne ve hacizlerin kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

5393 Sayılı Belediye Kanunu'nun 15/son maddesinde; "Belediyenin kamu hizmetinde fiilen kullanılan malları ile belediye tarafından tahsil edilen vergi, resim, harç gelirleri haczedilemez" düzenlemesine yer verilmiştir. Bu maddeye göre belediyenin haczedilmezlik şikayetinin kabul edilebilmesi için mahcuzların kamu hizmetinde fiilen kullanılması zorunludur.

Asıl olan, alacaklının alacağına kavuşmasını sağlamak olduğundan, kural olarak borçluların tüm mallarının haczi mümkündür. Bir malın haczedilememesi için yasal bir düzenlemenin bulunması zorunludur. Haczedilmezlik istisnai bir durum olduğundan, bu yöndeki düzenlemelerin de dar yorumlanması gerekir.

Buna göre, 5393 Sayılı Belediye Kanunu'nun 15/son maddesinin de dar yorumlanması gerekip, maddede açıkça haczedilmezlik için "fiilen kamu hizmetinde kullanılma" koşulunun kabul edilmesi karşısında, belediyeye ait bir malın haczedilmezliği ancak fiili durumunun tespiti ile belirlenmelidir.

İmar planı vb. bir idari işlem ya da kararla taşınmazın kamu hizmetinin yürütülmesini sağlayacak bir amaç için tahsis edilmesi, onun fiilen kamu hizmetinde kullanıldığı sonucunu doğurmayacağından, haczin kaldırılması için yeterli olmaz. Bunun için hakim bizzat taşınmazın başında bilirkişi eşliğinde keşif yaparak haczedilen taşınmazın fiili kullanım durumunu belirlemeli ve bu şekilde sonuca gitmelidir.

Somut olayda, talimat mahkemesince yapılan keşif sonucunda düzenlenen bilirkişi raporu ile dosyadaki bilgilerin değerlendirilmesi neticesinde;

Samandıra .....ada, .... nolu parselin keşif tarihi itibariyle boş arsa niteliğinde olduğu, imar hakkı transferi kapsamında borçlu belediye lehine yapılan bağış neticesinde belediye tarafından fonksiyon değişikliği yapılarak taşınmazın dini tesis alanı olarak tahsis edilip 25 yıllığına ilçe müftülüğüne tahsisine karar verildiği, ancak söz konusu bağışın 5393 Sayılı Belediye Kanunu'nun 15/son maddesinde belirtilen şartlı bağış kapsamında olmadığı ve fiilen dini tesis alanı olarak kullanılmadığı,

Samandıra ....ada, ....nolu parsel sayılı taşınmazın yine imar hakkı transferi kapsamında borçlu belediye lehine yapılan bağış neticesinde belediye tarafından fonksiyon değişikliği yapılarak park alanı olarak tahsis edildiği ve keşif tarihi itibariyle üzerinde halı saha, çocuk bahçesi ve oyun parkı bulunup fiilen kamu hizmetinde kullanıldığı,

Yine haczedilmezlik şikayetine konu Samandıra .....nolu parsel sayılı taşınmazın kurumlar arası tashihen devir yolu ile borçlu belediye adına tescil edildiği, keşif tarihi itibariyle yapılan incelemede taşınmazın büyük bir kısmının fiilen asfalt yol alanı içinde kaldığı ve fiilen yol olarak kamu hizmetinde kullanıldığı anlaşılmıştır.

O halde, mahkemece, ...... ada, ..... nolu parsel ile ..... parsel sayılı taşınmazlar dışında kalan ...... ada,.... parsel nolu taşınmazın fiilen kamu hizmetinde kullanılmaması ve 5393 Sayılı Belediye Kanunu'nun 15/son maddesinde belirtilen şartlı bağış kapsamında olmaması nedeniyle anılan taşınmaza ilişkin haczin kaldırılması isteminin reddine karar verilmesi gerekirken bu taşınmazı da kapsar biçimde, yazılı gerekçe ile istemin tümden kabulü isabetsizdir.