Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2021/7956 K.2022/1080

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki davalı/alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

1- Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre davalı/alacaklı ...’ un aşağıdaki bendin dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2- Öncelikle belirtmek gerekir ki, istinaf incelemesi yapan Hukuk Dairesi talep ile bağlı olup, istinaf edenin aleyhine hüküm oluşturması mümkün değildir.

İstinaf yada temyiz kanun yolunda “...kamu düzenine aykırılık...” müsessesi, istinaf yada temyiz sebebi yapılmayan hallerde kanun yoluna başvuranın lehine kullanılabilecek bir müessese olup, kanun yoluna başvuranın aleyhine kullanılamaz.

Aleyhine hüküm kurulan tarafın hüküm aleyhine kanun yoluna başvurmaması halinde diğer taraf lehine usuli kazanılmış hak oluşur.

Somut uyuşmazlıkta, davacı/borçlu vekili, davalı/alacaklı aleyhine takibe esas çeklerdeki imzaların borçluya ait olmadığı iddiası ile takibin iptaline ve kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı/alacaklı vekili davanın reddini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda “ davanın kabulü ile takibin DURDURULMASINA, tazminat ve para cezasına hükmedilmesine yer olmadığına, “ karar verilmiştir.

Kararı davalı/alacaklı vekili süresinde istinaf etmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi, davalı/alacaklının istinaf başvurusunu reddederek, kamu düzeni açısından yapılan değerlendirme sonucunda;

“ 1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun REDDİNE,

2- ... İcra Hukuk Mahkemesinin 2018/284 E. 2019/401 K. sayılı kararının HMK.nun 355/1, 353-1-b-2 maddeleri gereğince KALDIRILMASINA,

a-30.05.2018 keşide tarihli, keşide yeri ..., muhatap bankası ... ... Şubesi, bedeli 45.000,00 TL ibraz tarihi 31.05.2018 olan çek bakımından imzaya itirazın kabulü ile ... İcra Müdürlüğünün 2018/16197 E. sayılı dosyası ile yürütülen takibin anılan çek ve ferileri bakımından davacı yönünden DURDURULMASINA, tazminat ve para cezasına hükmedilmesine yer olmadığına,

30.06.2018 keşide tarihli, keşide yeri ... olan muhatap bankası ... ... Şubesi olan, 45.000,00 TL bedelli ibraz tarihi olmayan çek ve ferileri bakımından ... İcra Müdürlüğünün 2018/16197 E. sayılı dosyası ile yürütülen takibin söz konusu çek ve ferileri bakımından davacı yönünden İPTALİNE, “ şeklinde karar vermiştir.

İlk Derece Mahkemesi’ nin kararı, takibin DURDURULMASI,

Bölge Adliye Mahkemesi’ nin kararı ise, takibin bir çek yönünden DURDURULMASI, bir çek yönünden ise “İPTALİ” dir.

Kararı istinaf eden davalı/alacaklı olup, alacaklı açısından takibin “ İPTALİ “ durmaya göre daha aleyhe bir durumdur. Bölge Adliye Mahkemesince takibe konu bir çek açısından takibin “ İPTALİ “ ne karar verilerek istinaf eden davalı/alacaklı aleyhine bir durum yaratılmıştır.

Bölge Adliye Mahkemesince 30.06.2018 keşide tarihli 45.000,00 TL. lik çek açısından takibin “ DURMASINA “ kararı verilmesi gerekirken, istinaf edenin aleyhine takibin “ İPTALİNE “ karar verilmesi hatalıdır.

3- Kabule göre de;

6100 sayılı Yasa ile hukukumuza giren “ istinaf kanun yolu “ 6100 sayılı Yasa’ nın 341 vd. maddelerinde düzenlenmiştir.

Yasa’ nın 355/1. maddesinde istinaf incelemesinin “ istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı, ancak, incelemeyi yapan bölge adliye mahkemesi’ nin kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu re’ sen gözeteceği hüküm altına alınmış,

İstinaf incelemesi sonucunda kararın neleri içereceği Yasa’ nın 359. maddesinde açıklanmış ve özellikle 2. fıkrada;

“ Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir.” hükmüne yer verilmiştir.

HMK. nın 359/2. maddesinde amaçlanan, özellikle infaza esas alınacak hüküm sonucunun şüphe ve tereddüd uyandırmamasıdır.

Ayrıca, HMK. nın 298/2. maddesi uyarınca “ gerekçe/hüküm çelişkisi “ yaratılmamalıdır.

Somut uyuşmazlıkta; Bölge Adliye Mahkemesi doğru bir şekilde istinaf sebeplerini değerlendirmiş, istinaf talebini kısmen kabul etmiş ve;

“ 1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun REDDİNE,

2- ... İcra Hukuk Mahkemesinin 2018/284 E. 2019/401 K. sayılı kararının HMK.nun 355/1, 353-1-b-2 maddeleri gereğince KALDIRILMASINA,

a-30.05.2018 keşide tarihli, keşide yeri ..., muhatap bankası ... ... Şubesi, bedeli 45.000,00 TL ibraz tarihi 31.05.2018 olan çek bakımından imzaya itirazın kabulü ile ... İcra Müdürlüğünün 2018/16197 E. sayılı dosyası ile yürütülen takibin anılan çek ve ferileri bakımından davacı yönünden DURDURULMASINA, tazminat ve para cezasına hükmedilmesine yer olmadığına,

30.06.2018 keşide tarihli , keşide yeri ... olan muhatap bankası ... ... Şubesi olan, 45.000,00 TL bedelli ibraz tarihi olmayan çek ve ferileri bakımından ... İcra Müdürlüğünün 2018/16197 E. sayılı dosyası ile yürütülen takibin söz konusu çek ve ferileri bakımından davacı yönünden İPTALİNE, “ şeklinde hüküm oluşturmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince ilk derece mahkemesinin kararını kaldırarak yeniden karar verilmesi ile yetinilmesi gerekirken, hem istinaf sebeplerinin reddine, hemde ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına karar verilerek şüphe ve tereddüt uyandıracak şekilde hüküm oluşturulması hatalıdır.