Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/10455 K.2023/2875

Taraflar arasındaki haczedilmezlik şikayetinden dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı/borçlu Belediye Başkanlığı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı/borçlu vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Borçlu vekili şikayet dilekçesinde; müvekkili aleyhine başlatılan icra takibinde müvekkilinin banka hesapları üzerine, fiilen kamu hizmetinde kullanılan araçları üzerine haciz işlemi uygulandığını ileri sürerek Belediyenin banka hesapları, araçları ve taşınmazları üzerine konulan haczin kaldırılmasını talep etmiştir.

II. CEVAP

Alacaklı vekili cevap dilekçesinde; borçlunun haczedilen malların fiilen kamu hizmetinde kullanıldığını ispat etmek zorunda olduğunu, icra dosyasında yürütülen tüm işlemlerin hukuka uygun olduğunu, on günlük sürede mal beyanında bulunulmadığını, alacağını tahsil edemediğini beyan ederek talebin reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Belediye Kanununun 15/son maddesi uyarınca; belediyenin kamu hizmetinde fiilen kullanılan malları ile belediye tarafından tahsil edilen vergi, resim, harç gelirlerinin haczedilemeyeceğini, Belediye'nin haczedilmezlik şikayetinin kabulü için, şikayet konusu malların fiilen kamu hizmetinde kullanılması gerektiği, borçlu Belediye aleyhine başlatılan ilamsız icra takibinde, Belediye'ye ait ....12 nolu, ....38 nolu,....

12 nolu banka hesapları ile ... plakalı araç ile... plakalı araca, 120 ada 18 parsel ve 120 ada 17 parsel sayılı taşınmazlara haciz konulduğu, ... plakalı aracın su ve kanalizasyon işlerinde kullanıldığı, ...plakalı aracın ise toplu taşımada kullanılan araç olduğu ancak yolcu sayılısının az olması sebebiyle tasarruf amaçlı kullanılmadığından haczedilmesinde hukuka aykırı bir durumun bulunmadığı, 120 ada 18 ve 17 numaralı parsellerin tarla vasfında bulunduğu, tapu kayıtlarında kamu hizmetine tahsis edildiğine dair beyan veya şerhin bulunmadığı, banka hesapları üzerinde yapılan incelemelerde, ....12 numaralı hesabın bütçe hesabı olduğu,

...38 numaralı banka hesabının proje karşılığı alınan yardım hesabı olduğu, ...12 numaralı diğer hesabın gelir hesabı olduğunun tespit edildiği bu bakımdan banka hesaplarının fiilen kamu hizmetine tahsis edildiğinden, şikayetin kısmen kabulü ile, taleple bağlılık ilkesi de gözetilerek.

Muş İcra Müdürlüğünün 2018/3600 Esas sayılı takip dosyasında Muş İcra Müdürlüğünce borçlu belediyeye ait T.C Halk Bankası Muş şubesi nezdinde bulunan 07000012 nolu, 07000038 nolu, 06000012 nolu hesaplara konulan hacizlerin, borçlu belediye adına kayıtlı olan ...

Plakalı vidanjöre konulan haczin kaldırılmasına, ...Plakalı araç, Muş İli Merkez İlçesi, Kızılağaç Mah. 120 Ada 18 Parsel ve 120 Ada17 parsel sayılı tarla vasfındaki taşınmazlara konulan hacizlerin devamına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuran

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı borçlu vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

...plakalı otobüs teknik arıza ve mali yetersizlikten dolayı kullanılamadığı, fiilen kullanılmamasının kamu hizmetinden men edildiği anlamına gelmeyeceğini, 18 ada 120 parsel ve 120 ada 17 parsel sayılı taşınmazların üzerinde belediyenin hizmet binasının bulunduğunu, aktif olarak kamu hizmetinin yürütüldüğünü ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile aslolan alacaklının alacağına kavuşması olduğundan kural olarak borçlunun tüm mallarının haczinin mümkün olduğu, haczedilmezlik şikayeti istisnai bir durum olması sebebiyle Belediye Kanununun 15/son maddesinin dar yorumlanması gerektiği, kanun maddesi uyarınca Belediye mallarının haczedilmemesi için fiilen kamu hizmetinde kullanılmasının şart olduğu, ...plakalı aracın fiilen kamu hizmetinde kullanılmadığı,

taşınmazların fiilen kamu hizmetine tahsis edildiği durumunun ise İlk Derece Mahkemesi yargılama aşamasında ileri sürülmediğinden HMK'nın 357/1. maddesi uyarınca istinaf aşamasında değerlendirilemeyeceği gerekçesi ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1- b. 1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı borçlu vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

İstinaf dilekçesindeki sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, haczedilmezlik şikayetine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk Belediye Kanununun 15/ son maddesi

3. Değerlendirme

İlk Derece Mahkemesi kararlarında yargılama sonunda verilecek hükmün nasıl oluşturulacağı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 297. maddesinde detaylıca açıklanmıştır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 297/2. maddesine göre “ hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi zorunludur.”

Bu biçim yargıda açıklık ve netlik prensibinin gereğidir. Aksi hal, hükmün infazında zorluklara ve tereddütlere, yargılamanın ve davaların gereksiz yere uzamasına, davanın tarafı bulunan kişi ve kurumların mağduriyetlerine sebebiyet verecek ve Kamu düzeni ve barışını olumsuz yönde etkileyecektir (Hukuk Genel Kurulu - 2007/14-778 E, 2007/611 K, sayılı ilamı).

Ayrıca, HMK. nın 298/2. maddesi uyarınca " gerekçe/hüküm çelişkisi " yaratılmamalıdır.

Somut uyuşmazlıkta, dava haczedilemezlik şikayeti olup, şikayet dilekçesi incelendiğinde, davacı/borçlu Belediye Başkanlığı’ nın Muş İcra Müdürlüğü’nün 2018/3600 sayılı takip dosyasında yapılan taşınmaz haczi, banka hesaplarındaki hacizler ve araçlar üzerindeki hacizlerin kaldırılması talep edilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda 11.10.2021 tarihli karar ile aynen;

“1-) Şikayetin kısmen KABULÜ ile, taleple bağlılık ilkesi de gözetilerek; Muş İcra Müdürlüğünün 2018/3600 Esas sayılı takip dosyasında Muş İcra Müdürlüğünce borçlu belediyeye ait T.C Halk Bankası Muş şubesi nezdinde bulunan 07000012 nolu, 07000038 nolu, 06000012 nolu hesaplara konulan hacizlerin, borçlu belediye adına kayıtlı olan ... Plakalı vidanjöre konulan HACZİN KALDIRILMASINA, ...Plakalı araç, Muş İli Merkez İlçesi, Kızılağaç Mah. 120 Ada 18 Parsel ve 120 Ada17 parsel sayılı tarla vasfındaki taşınmazlara konulan hacizlerin DEVAMINA, “ karar verildiği görülmüştür.

Şikayet dilekçesinde davacı/borçlu özet ve sonuç olarak;

“ Belediyenin taşınmazı ve Banka Hesapları üzerine konulan haczin, mahcuzu Belediye Taşınmazları(Hizmet araçları) ve Banka Hesaplarının filen kullanması nedeni ile haczin (Banka hesapları ve Taşınmazlar üzerindeki blokenin) kaldırılmasına, karar verilmesini “ talep etmiştir.

İcra dosyası incelendiğinde, Banka hesaplarının ve araçların haczinin yanı sıra Muş İli ...., İlçesi, ....., Mah. 120 Ada 18 Parsel, 126 Ada17 parsel ve 126 Ada18 parsel numaralı 3 taşınmazın haczedildiği görülmüştür.

Mahkemece 3 parselin haczedilmesine rağmen 120 Ada 18 Parsel, 120 Ada17 parsel numaralı 2 parsel hakkında hüküm kurulmuş, 17 numaralı parselin ada numarasının 126 olmasına rağmen 120 ada olarak yanlış yazıldığı ve özellikle haczedilen 126 Ada18 parsel hakkında hüküm kurulmadığı anlaşılmıştır.

Mahkemece taleplerden birisi ( 126 Ada18 parsel hakkında ) hakkında olumlu-olumsuz bir karar verilmemesi ve 17 numaralı parselin ada numarasının hatalı yazılması, hükmün her bir talebi karşılamasını ve tereddüde yol açılmaması gerektiğini emreden HMK. nın 297/2. maddesine aykırı olduğu anlaşıldığından, Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Davacı/borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile, 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nun 373/1. maddesi uyarınca, istinaf talebinin esastan reddine ilişkin ... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi’nin 16.06.2022 tarih 2022/807E. 2022/1210 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA,

Muş İcra Hukuk Mahkemesi’nin 11.10.2021 tarih 2019/111 E.-2021/127 K. sayılı kararının BOZULMASINA,

Bozma sebeplerine göre esasa yönelik temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına,

Peşin alınan harcın istek halinde iadesine,

Dava dosyasının İlk Derece Mahkemesi'ne, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine,