Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/11726 K.2023/1753

Taraflar arasındaki ihalenin feshi şikayeti nedeniyle yapılan incelme sonunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin reddi ile şikayetçi aleyhine ihale bedeli üzerinden %10 oranında para cezasına hükmedilmiştir.

Kararın şikayetçi taşınmaz maliki tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı şikayetçi tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Şikayetçi taşınmaz maliki şikayet dilekçesinde; ihale konusu taşınmazı 13.01.2020 tarihinde satın aldığını, taşınmaz satın alınırken şerhler hanesinde haciz miktarının 11.935,30 TL olarak belirtildiğini, tapu siciline güvenerek taşınmaz alındığını, bu konuya ilişkin olarak açtıkları davanın davanın derdest olduğunu, borçlunun eski eşi tarafından ihale gününden bir gün önce tedbir talepli açılan davada taşınmaz üzerine tedbir şerhi konulduğunu, mahkemece tedbirin icra satışına engel olmadığına dair yazı yazıldığını,

mahkemenin tedbirin satışa engel olmadığına dair kararına ve ihale şartnamesinde yer almamasına rağmen tellal tarafından tapuda tedbir şerhi olduğu hususunun bildirildiği bu nedenle ihaleye alacaklı dışında kimsenin katılmadığını ve taşınmazın değerinin çok altında satıldığını, kendisine ve ihale alıcılarına hiçbir açıklama yapılmadığını, pey sürme haklarının hatırlatılmadığını, satış ilanının tirajı yüksek bir gazetede ilan edilmediğini, belediye panosunda ilan yapıldığına dair evrakın dosyada mevcut olmadığını, ihale bedelinin düşük olduğunu, satış süreçlerine riayet edilmediği,

ihale saatinde ihale yerine satış memurlarının gidip gitmediğinin denetlenmesi gerektiğini, ihale bedelinin satış masraflarının ve rüçhanlı alacakların altında kaldığını belirterek ihalenin feshini talep etmiştir.

II. CEVAP

Alacaklı, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; müdürlükçe ... ...

9. Aile Mahkemesince verilen tedbir kararının icrai satışa engel olup olmayacağı hususunda görüş sorulduğu ve anılan mahkemenin aynı tarihli cevabında 28.05.2021 tarihli tedbirin icraen satışa engel olmadığı hususu bildirildiği, bu doğrultuda müdürlükçe satış yapıldığı, satış ilanının şikayetçiye usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, ihale şartlarından şikayetçinin haberdar olduğu, ihale anında hiçbir şeyden haberdar edilmediği iddiasının soyut olduğu, satış ilanının satış kararına uygun olarak tirajı yüksek gazetede ilan edildiği,

1. açık artırma tutanağı incelendiğinde tellalın ve icra satış memurunun ihale salonunda bulunduğu gerekçesiyle davanın reddine, davacının ihale bedelinin %10'u oranında para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Şikayetçi malik şikayet dilekçesindeki fesih iddialarını tekrar ederek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; ihalenin feshi nedenlerinin İİK'nın 134 ve devamı maddelerinde tahdidi olarak sayılmış olduğu, şikayetçinin dilekçesinde belirttiği haciz şerhindeki alacak miktarının tapuya yanlış derc edilmiş olmasının ihalenin feshi nedeni olmadığı, satış aşamasında tellal tarafından taşınmaz üzerinde tedbir olduğunun bildirildiğine dair ihale tutanağında herhangi bir ibareye rastlanmadığı, İİK'nın 8. maddesi gereğince aksi sabit oluncaya kadar geçerli tutanağın hilafına delil ileri sürülmediği, satış ilanının Türkiye çapında tirajı elli bini aşan gazetede ihale gününden 1 ay önce yayınlanmış olduğu gerekçeleriyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi taşınmaz maliki temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Şikayetçi temyiz dilekçesinde; ihale şartnamesinde yer almamasına ve mahkemece tedbirin cebri icra satışına engel olmadığına dair kararına rağmen tellal tarafından taşınmaz kaydında tedbir olduğuna dair duyuru yapıldığı, tellalın duyurusu nedeniyle ihaleye katılım olmadığını ve taşınmazın çok ucuza ihale edildiğini, bu hususta kamera kayıtlarının delil olarak sunulduğunu ancak mahkemece bu konuda bir araştırma yapılmadan karar verildiğini, istinaf mahkemesince resmi tutanağın geçerli olduğunu gerekçesi ile bu iddialarını incelemediğini, alacaklının da bu hususu duruşmadaki beyanında tevil yoluyla kabul ettiğini, taşınmazın tapu kaydında ipotek ve haciz olmasına rağmen alacaklının teminat yatırmadan ihaleye katıldığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ihalenin feshi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk İİK md. 134,134/2 maddesi, TBK 281. maddesi

3. Değerlendirme Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

İİK'nın 134/2. maddesi göndermesi ile uygulanması gereken Türk Borçlar Kanunu'nun 281. maddesi uyarınca kanuna veya ahlâka (adaba) aykırı şekilde ihaleye fesat karıştırılmış olması ihalenin feshi sebebidir. İhalenin amacına ulaşmasını ve malın gerçek değerine satılmasını, ihalenin sağlıklı ve normal şartlarda yapılmasını engelleyici, dürüstlük kuralları ile bağdaşmayan davranışlarda bulunulması ve ihaleye katılıma engel olunması ihaleye fesat niteliğindedir. Taraflar fesat nedeni olarak ileri sürdükleri maddi vakıaları, tanık dahil her türlü kanıtla ispat edebilir.

Somut olayın incelenmesinde; davacının, dava dilekçesinde; ihale gün ve saatinde, tellal tarafından satışa konu taşınmaza ilişkin ... ... 9. Aile Mahkemesinin 2021/357 Esas sayılı dosyasında verilen ihtiyati tedbir kararı olduğunun belirtildiğini, tellalın ihale sırasında yaptığı bu beyanın ihaleye katılımı engellediği bu nedenle alacaklı dışında kimsenin ihaleye katılmadığını iddia ettiği ve dava dilekçesinde 28.5.2021 tarihli kamera kayıtlarının celbini istediği, ancak davacı tarafından sunulan deliller toplanmadan sonuca gidildiği anlaşılmıştır.

Hal böyle olunca; davacının bildirdiği kamera kayıtları toplandıktan ve ihaleyi gerçekleştiren satış memuru ve tellal da dinlendikten sonra fesat iddiası konusunda bir değerlendirme yapılıp oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, bu hususta hiç bir delil toplanmadan ve tutanakta imzası bulunan tüm zabıt mümzileri dinlenmeden, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Şikayetçinin temyiz isteminin kısmen kabulü ile yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 373/1. maddesi uyarınca, ... Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesinin 02.06.2022 tarih ve 2022/1683 E. - 2022/1773 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA,

... ... 20. İcra Hukuk Mahkemesinin 28.12.2021 tarih ve 2021/293 E. - 2021/584 K. sayılı kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesi'ne, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine,