Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/7720 K.2023/400

Taraflar arasındaki kambiyo senedine dayalı ilamsız takipte borca itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davacının borca itirazının reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı borçlu şirket tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı borçlu şirket tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı borçlu şirket vekili dava dilekçesinde özetle; şirket yetkilisi tarafından verilen senedin, eski borcun tasfiyesi için yapılan bir yenileme işlemi olduğunu, eski borç olan çek borcunun daha sonra verilen bu senet ile ortadan kalktığını, bu hususun taraflar arasındakı 04.01.2019 tarihli protokolle de sabit olduğunu belirterek borca itirazın kabulüne, takibin durdurulmasına, karşı tarafın alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı alacaklı tarafa dava dilekçesinin tebliğ edildiği görülmekle alacaklı tarafça dosya kapsamına cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı keşideci borçlunun, lehtara ve cirantalara karşı ileri sürebileceği şahsi def'ilerini, iyiniyetli hamile karşı ileri süremeyeceği, mevcut bir borç için salt poliçe taahhüdünde bulunmak veya yeni bir alacak senedi düzenlemenin tek başına yenileme anlamına gelmeyeceği, davacı borçlu taraf 04.01.2019 tarihli protokol ile borcun yenilendiğini iddia etmişse de TBK 133. maddesinde açıkça düzenlendiği üzere yenileme için mevcut borcun sona erdirilmesi gerektiği, 04.01.2019 tarihli protokolde ise borcun sona erdirilmediği, taraflar arasında takibe konu borcu sona erdirme iradesi bulunmadığı gerekçeleriyle davacının borca itirazının reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı borçlu vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Dava dilekçesindeki itiraz sebeplerinin tekrar edildiği görülmüştür ve delillerinin toplanmadan ve tanıkları dinlenmeden davanın reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu, ispat açısından tanık dinletmeleri için kendilerine fırsat verilmediği, son beyanları alınmadan yargılamanın sona erdirildiği, dava dilekçelerine ekli sundukları protokol uyarınca borcun yenilendiği, mahkemenin bu hususu göz ardı ettiği, mesleki mazeretlerini belgelendirdiklerini buna rağmen mahkemece mazeretlerinin reddedilerek yokluklarında dosyanın karara çıkartıldığı, mazeretlerinin haklı olup olmadığının dahi değerlendirilmeden eksik incelemeyle karar verildiği ileri sürülmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; takip alacaklısı çeki ciro ile alan hamil olup, keşideci ile lehtar ciranta arasında yeni bir senet düzenlenerek yenilendiği iddiasının, protokolde taraf olmayan ve kötü niyeti de ispatlanmayan takip alacaklısına karşı ileri sürülemeyeceği, davacı/keşideci borçlunun İİK'nın 169/a maddesinde belirtilen nitelikteki bir belge ile ödeme iddiasını ispat edemediği gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesince adı geçen davacı yönünden davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından borçlunun istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı borçlu vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

İstinaf dilekçesindeki itiraz sebeplerinin aynen tekrar edildiği görülmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kambiyo senedine dayalı ilamsız takipte borca itiraz istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, ...

2. HMK md. 27

3.Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 36. maddesi

3. Değerlendirme Davacı borçlu şirketin tek ortağı ve yetkilisi Veysel Medet Avcı'nın 13.09.2021 tarihinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 18. Hukuk Dairesinin 2021/259 E. - 2022/600 K. Sayılı 21.04.2022 tarihli kararından önce dosya istinaf aşamasındayken öldüğü anlaşılmakla taraf teşkili sağlandıktan sonra oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken bu husus gözetilmeden sonuca gidilmesi doğru olmayıp Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması cihetine gidilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,