Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/7794 K.2023/177

Taraflar arasındaki icra memur muamelesine şikayetten dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin kabulüne karar verilmiştir. Kararın borçlu vekili tarafından 14.02.2022 tarihinde istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı borçlu vekili tarafından süresinde temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Alacaklı vekili şikayet dilekçesinde; borçlu aleyhine başlattığı takibin kesinleşmesi üzerine Belediye Kanunu'nun 15. maddesi uyarınca düzenlenen muhtıranın tebliği üzerine Belediye'nin 1232 ada 40 parselde kayıtlı taşınmazını mal beyanı olarak icra dosyasına bildirdiğini sonrasında Belediye Kanunu'nun 15. maddesinde sayılan alacaklar dışında kalan Belediye alacağı için Belediye'nin banka hesaplarına haciz konulması talebinin icra müdürlüğünce kabul edildiğini, 89/1 haciz ihbarnamesi sonucu Türkiye Vakıflar Bankası' nda bulunan ...

1913 numaralı vadeli mevduat hesabına bloke konulduğunu, ilgili hesabın kamuya tahsis edilmediğini, Belediye'nin haciz işlemi sonrasında haczedilmezlik şikayetinde bulunduğunu, 03.12.2021 tarihli müdürlük işlemi ile dosyada konulan tüm hacizlerin kaldırılmasına karar verilmişse de icra müdürlüğünün verdiği karardan dönemeyeceğini, kesinleşmiş takipte mahkeme kararı olmadan hacizlerin kaldırılamayacağını, banka hesaplarına haciz konulması üzerine borçlunun süresinde mahkemeye başvurarak haczedilmezlik şikayetinde bulunmadığını, borçlunun mal beyanında bildirdiği taşınmaz üzerine sadece haciz koydurma durumunun olmadığını,

mal beyanında bildirilen taşınmaz için kıymet takdiri yapılmadığı için taşınmazın bu aşamada borcu karşılar nitelikte olup olmadığının anlaşılmadığını, dosyadaki tüm hacizlerin kaldırılmasının alacağını elde etmesine engel olduğunu ileri sürerek 03.12.2021 tarihli icra müdürü işleminin iptalini talep etmiştir.

II. CEVAP

Borçlu vekili dilekçesinde; Belediye Kanunu'nun 15/son maddesi uyarınca süresinde mal bidiriminde bulunduğunu, mal beyanında bulunmasına rağmen alacaklı vekili talebi üzerine Belediye'nin banka hesapları üzerine haciz konulduğunu, Belediye Kanunu'nun 15/son maddesi uyarınca tüm hacizlerin kaldırılması talebinin İcra Müdürlüğünce kabul edildiğini, konulan hacizlerin kaldırılma gerekçesinin Belediye Kanunu'nun 15/son maddesi uyarınca süresinde mal beyanında bulunulması olduğunu, alacağın bildirilen malla tahsil edilme durumu olduğunu ayrıca 31.12.2021 tarihli ara kararla banka hesaplarına haciz konulmuşsa da hukuka aykırı tedbir kararının kaldırılmasını ve şikayetin reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile borçlu Belediye'nin aşkın haciz veya haczedilmezlik iddialarının icra mahkemesinde şikayet yolu ile dinleneceğini, icra dairesince verilen karardan resen dönülemeyeceğinden, şikayetin kabulü ile ... İcra Dairesi' nin 2021/71207 Esas takip dosyasında verilen 03.12.2021 tarihli banka haciz kaldırılması kararının iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuran

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde borçlu vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

İcra memuruna haczi talep edilen mal veya hakların haczinin caiz olup olmadığını re'sen değerlendirme yükümlülüğü getirildiğini (... Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü'nün 24.07.2015 tarih ve 82084579/4538 sayılı yazısı) 5393 Sayılı Kanunu'nun 15/son maddesinin kısmen Anayasa Mahkemesi'nce iptal edildiğini, iptal edilmeyen hükümlerin uygulanması gerektiğini, icra müdürünün haczi kanuna aykırılıktan resen kaldırabileceğini beyanla kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile haciz talebinin, borçlunun bildirdiği mallarla sınırlı olmaksızın hacizde tertip müessesesi gereği karşılanması zorunlu olduğundan icra müdürlüğünce İİK'nın 85. maddesine göre hacizde tertip ilkesi gözetilerek haciz işlemi uygulanması gerektiğini, alacaklının talebi ile borçlu belediyenin hesaplarına uygulanan hacze karşı borçlu belediyenin icra mahkemesine başvurması halinde şikayeti mahkemece değerlendirileceğini, borçlu belediyenin mal beyanında gösterilen dışındaki mal,

hak ve alacakların haczi istenebileceğinden alacaklı vekilinin talebi ile 3. kişi bankalara 89/1 haciz ihbarnamesi gönderilerek hesaplarına haciz konulmasında hukuka aykırılık bulunmadığından borçlu vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı 09.06.2022 tarihinde borçlu vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Bölge Adliye Mahkemesi' nin İİK' nın 82/ son hükmünün uygulanmasında icra müdürlüğünün kural olarak takdir yetkisi bulunmadığı yönündeki gerekçesinin kanun maddesi ile uyumlu olmadığını, icra memuruna haczi talep edilen mal veya hakların haczinin caiz olup olmadığını resen değerlendirme yükümlülüğü getirildiğini (... Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğünün 24.07.2015 tarih ve 82084579/4538 sayılı yazısı) 5393 Sayılı Kanunu'nun 15/son maddesinin Anayasa Mahkemesi'nce kısmen iptal edildiğini, iptal edilmeyen hükümlerin uygulanması gerektiğini, icra müdürünün haczi kanuna aykırılıktan resen kaldırabileceğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, 5393 sayılı Kanunun 15/son maddesine göre Belediye'nin mal beyanı ile bildirdiği taşınmaz dışındaki hak ve alacaklarına haciz konulması talebinin reddine ilişkin icra memuru işlemini şikayettir.

2. İlgili Hukuk

5393 sayılı Kanunun 15. maddesi (ilgili fıkralar);

"Belediyenin proje karşılığı borçlanma yoluyla elde ettiği gelirleri, şartlı bağışlar ve kamu hizmetlerinde fiilen kullanılan malları ile belediye tarafından tahsil edilen vergi, resim ve harç gelirleri haczedilemez.

(Ek fıkra: 10/9/2014-6552/121 md.) İcra dairesince haciz kararı alınmadan önce belediyeden borca yeter miktarda haczedilebilecek mal gösterilmesi istenir. On gün içinde yeterli mal beyan edilmemesi durumunda yapılacak haciz işlemi, alacak miktarını aşacak şekilde yapılamaz.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup borçlu vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR