Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2023/5892 K.2023/5673

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki davalı/borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından adi kiraya ve hasılat kiralarına ilişkin haciz yolu ile başlatılan takipte, borçlunun itirazı üzerine, alacaklının itirazın kaldırılması ve tahliye istemiyle icra mahkemesine başvurduğu, mahkemece itirazın kaldırılmasına ve borçlunun taşınmazdan tahliyesine karar verildiği, karara karşı borçlu vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, İlk Derece Mahkemesince gerekli harç ve giderlerin yatırılması için borçluya muhtıra gönderildiği, muhtıraya rağmen borçlunun süresinde istinaf harç ve masraflarını yatırmaması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince HMK’nın 344. maddesi uyarınca istinaf başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verildiği, anılan karara karşı borçlunun temyiz isteminde bulunduğu anlaşılmaktadır.

HMK’nın “harç ve giderlerin yatırılması” başlıklı 344. maddesinde; “İstinaf dilekçesi verilirken, istinaf kanun yoluna başvuru için gerekli harçlar ve tebliğ giderleri de dâhil olmak üzere tüm giderler ödenir. Bunların hiç ödenmediği veya eksik ödenmiş olduğu sonradan anlaşılırsa, kararı veren mahkeme tarafından verilecek bir haftalık kesin süre içinde tamamlanması, aksi hâlde başvurudan vazgeçmiş sayılacağı hususu başvurana yazılı olarak bildirilir. Verilen kesin süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, mahkeme başvurunun yapılmamış sayılmasına karar verir. Bu karara karşı istinaf yoluna başvurulması hâlinde, 346 ncı maddenin ikinci fıkrası hükmü kıyas yoluyla uygulanır.” hükmüne yer verilmiştir.

Buna göre istinaf yoluna başvuruda bulunan, dilekçeyi verirken istinaf harç ve giderlerini ödemek zorundadır. Bunların hiç ödenmemesi ya da eksik ödenmesi halinde kararı veren mahkemece, eksik harç ve giderlerin tamamlanması istemiyle bir muhtıra düzenlenmeli ve bu muhtırada, yapılması gereken işlemin ne olduğu açıkça ve ilgili tarafın yanılmasına neden olmayacak biçimde gösterilmeli; buna yönelik olarak da ikmal edilecek harç ya da giderin miktarı ve yatırılma merci ve süresi, bunun yapılmaması halinde ise başvurudan vazgeçmiş sayılacağı hususu net biçimde açıklanmalıdır. Başvurunun yapılmamış sayılmasına ilişkin kararı verme yetkisi başvuruya konu teşkil eden kararı vermiş olan İlk Derece Mahkemesine aittir.

Bu hususlar Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 26.06.1968 gün ve 1968/9-483 E. - 476 K.; 01.10.1969 gün ve 1969/2-417 E.-719 K.; 19.02.1997 gün ve 1996/2-897 E.-1997/86 K.; 13.04.2005 gün ve 2005/12-237 E.-248 K.; 30.11.2005 gün ve 2005/5-634 E.-680 K.; 09.05.2007 gün ve 2007/12-178 E.-249 K.; 22.07.2009 gün ve 2009/18-348 E.- 398 K. sayılı ilamlarında açıkça vurgulanmış; daha sonra verilen kararlarda da kararlılıkla bu uygulama sürdürülmüştür. Nitekim, doktrinde de aynı görüş benimsenmiştir (Baki, Kuru, Hukuk Muhakemeleri Usulü, 6.Bası, Cilt 5, Sayfa 4587 vd.) (Hukuk Genel Kurulu'nun 16.6.2010 tarih ve 2010/19-86 E., 2010/330 K. sayılı kararı).

Somut olayda İlk Derece Mahkemesince, istinaf harç ve masraflarının yatırılması için borçlu vekiline HMK'nın 344. maddesi uyarınca, yöntemine uygun olarak muhtıra gönderildiği ancak usulüne uygun olarak gönderilen muhtıraya rağmen yedi günlük kesin süre içerisinde istinaf harç ve giderlerinin borçlu tarafından mahkeme veznezine yatırılmadığı anlaşılmaktadır.

O halde kesin süre içerisinde gerekli harç ve giderler yatırılmadığından İlk Derece Mahkemesince, borçlunun istinaf isteminden vazgeçmiş sayılmasına karar verilmesi gerekirken(ek karar ) Bölge Adliye Mahkemesinde bu yönde karar verilmesi hatalı olup, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.

...