Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2023/5935 K.2023/5336

Ticareti usulüne aykırı terk etmek suçundan sanık ...'in, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 337/a ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 50/1-a maddeleri uyarınca 7.500,00 Türk lirası adlî para cezası ile cezalandırılmasına dair ... 1. İcra Ceza Mahkemesinin 08.03.2022 tarihli ve 2018/629 Esas, 2022/40 sayılı kararı aleyhine ... Bakanlığının 12.05.2023 gün ve 94660652-105-48-19821-2022-Kyb sayılı kanun yararına bozma istemini içeren yazısı ekindeki dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 04.07.2023 gün ve KYB-2023/59360 sayılı ihbarnamesi ile Dairemize gönderilmekle okundu. Anılan ihbarnamede; Dosya kapsamına göre,

1-2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun "Ticareti terk edenler" başlıklı 44. maddesinde "Ticareti terk eden bir tacir 15 gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret siciline bildirmeye ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaya mecburdur. Keyfiyet ticaret sicili memurluğunca ticaret sicili ilanlarının yayınlandığı gazete’de ve alacaklıların bulunduğu yerlerde de mütat ve münasip vasıtalarla ilan olunur.

İlan masraflarını ödemiyen tacir beyanda bulunmamış sayılır." şeklindeki düzenleme ile aynı Kanun'un "Ticareti terk edenlerin cezası" başlıklı 337/a maddesinde "44 üncü maddeye göre mal beyanında bulunmayan veya beyanında mevcudunu eksik gösteren veya aktifinde yer almış malı veya yerine kaim olan değerini haciz veya iflas sırasında göstermeyen veya beyanından sonra bu malları üzerinde tasarruf eden borçlu, bundan zarar gören alacaklının şikâyeti üzerine, üç aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır." şeklinde yer alan düzenlemelere nazaran,

2004 sayılı Kanun'un 337/a maddesinde yaptırıma bağlanan eylemin, yalnızca ticareti terk keyfiyetinin onbeş günlük süre içinde kayıtlı olduğu ticaret sicili memurluğuna bildirilmemesi değil, bununla birlikte anılan Kanun'un 44. maddesine uygun olarak bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerinin bulunduğu bir mal beyanında bulunulmamasının müeyyidesi olduğu, bu durumda, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 136. maddesinde sayılan kolektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif ticaret şirketlerinde ticaretin terki söz konusu olmayıp, ortaklık ilişkisinin sona erdirildiği,

2004 sayılı Kanun'un 44. maddesi ile getirilen mal beyanında bulunma yükümlülüğünün, gerçek kişi tacirler için geçerli olduğu, yukarıda sayılan ticaret şirketlerini kapsamadığı, bu nedenle ticaret şirketlerinin müdür veya yetkililerinin 2004 sayılı Kanun’un 337/a maddesinde yaptırıma bağlanan ticareti terk suçunu işlemelerinin yasal olarak mümkün olmadığı ve bu durumda atılı suçun da oluşmayacağı gözetilmeden, borçlu Yakamoz Akbay Turizm Gıda Pazarlama İnşaat Ticaret Limited Şirketinin müdürü olan sanık hakkında mahkumiyet kararı verilmesinde,

Kabule göre de, 2-Müşteki vekilinin ... 1. İcra Müdürlüğünün 2017/9616 sayılı dosyası kapsamında borçlu Yakamoz Akbay Turizm Gıda Pazarlama İnşaat Ticaret Limited Şirketinin ticaret sicil kayıtlarındaki "Göltürkbükü Mah. İnönü Cad. No:87/A .../..."

adresine 11.05.2018 tarihinde menkul haczi için gittiklerinde, anılan şirketin faaliyetine son verdiğini anladıklarını belirterek 28.11.2018 tarihinde şikayetçi olması üzerine Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, şirket müdürünün mahkumiyetine karar verilmiş ise de, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun "Şikayet" başlıklı 347. maddesinde yer alan, "Bu Bapta yer alan fiillerden dolayı şikâyet hakkı, fiilin öğrenildiği tarihten itibaren üç ay ve her halde fiilin işlendiği tarihten itibaren bir yıl geçmekle düşer." şeklindeki düzenleme karşısında, şikâyetin süresinde olmadığı ve sanık hakkındaki kamu davasının düşmesine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmesinde,

3)Sanık hakkında Mahkemesince yapılan yargılama sonunda 08.03.2022 tarihli kısa kararda, sanığın 2004 sayılı Kanun'un 337/a ve 5237 sayılı Kanun'un 50/1-a maddeleri uyarınca 7.500,00 Türk lirası adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmesine rağmen, gerekçeli kararda sanığın 2004 sayılı Kanun'un 340. maddesi uyarınca 3 aya kadar hapsen tazyikine karar verilmek suretiyle kısa karar ile gerekçeli karar arasında çelişki oluşturulmasında, isabet görülmediği gerekçesiyle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın kanun yararına bozulması isteminde bulunulmakla gereği görüşülüp düşünüldü;