Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2024/3775 K.2024/6302

Yukarıda tarih ve numarası yazılı kararın kanun yararına temyizen tetkikinin T.C. Adalet Bakanlığı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı hissedarın Sulh Hukuk Mahkemesine başvurusunda, ortaklığın giderilmesi ilamına dayalı olarak Ilgaz Sulh Hukuk Mahkemesi Satış Memurluğunun 2022/27 satış numaralı dosyasında 10.3.2023 tarihinde yapılan ihalenin feshine hükmedilmesini talep ettiği, mahkemece Ilgaz Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğundan bahisle mahkemenin görevsizliğine karar verildiği, davacı hissedar tarafından yapılan istinaf başvurusu üzerine, İlk Derece Mahkemesinin 22.5.2023 tarihli ek kararı ile istinaf süresinin geçtiği belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verildiği,

bu ek kararın davacı hissedar tarafından istinaf edilmesi sonucunda Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 18. Hukuk Dairesinin 02.11.2023 tarih ve 2023/1390 E.-2023/1732 K. sayılı kararı ile İİK’nın 134/7. maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesince verilen görevsizlik kararının kesin nitelikte olduğu gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesinin ek kararının sonucu itibariyle doğru olduğu belirtilerek istinaf başvurusunun kesin olarak esastan reddine hükmedildiği ve kararın 02.11.2023 tarihinde temyiz edilmeksizin kesinleştiği, davacı hissedar tarafından Adalet Bakanlığına yöneltilen dilekçe ile kanun yararına temyiz yoluna başvurulduğu görülmüştür.

T.C. Adalet Bakanlığının Dairemize hitaben gönderilen 16.5.2024 tarihli yazısı ile.

İİK’nın 134/7. maddesi gereğince ihalenin feshi isteminin görevsiz mahkemeye yapılması halinde mahkemece görevsizlik kararı verilmesi ile beraber masrafın gider avansından karşılanması suretiyle dosyanın re'sen görevli mahkemeye gönderilmesi gerektiğine işaret edilmekle birlikte, ihalenin feshine konu edilen taşınmazın ihalesinin Ilgaz Sulh Hukuk Mahkemesi Satış Memurluğunca yapılması nedeniyle ihalenin feshi istemini inceleme görevinin Sulh Hukuk Mahkemesine ait olduğu dikkate alınarak davanın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken mahkemece yazılı şekilde görevsizlik kararı verilmesinin usul ve yasaya aykırı bulunduğu belirtilerek,

söz konusu kararın, HMK’nın 363. maddesi uyarınca kanun yararına temyizen incelenmesi talep edilmiştir.

HMK'nın 322/2. maddesinde; paylaştırma ve ortaklığın giderilmesi için satış yapılması halinde hakimin satış için bir memur görevlendireceği, satışın ise İcra ve İflâs Kanunu hükümlerine göre yapılacağı hükme bağlanmış olup, bu maddeye göre satış memuru davaya bakan Sulh Hukuk Mahkemesince tayin edildiğinden, onun işlemlerine karşı şikayetleri inceleme görevi de ortaklığın giderilmesine karar veren Sulh Hukuk Mahkemesine aittir.

Öte yandan, 30.11.2021 tarihinde yürürlüğe giren 7343 sayılı Kanun’la değişik İİK'nın 134/7. maddesi gereğince; ihalenin feshine ilişkin şikâyet görevsiz veya yetkisiz icra mahkemesi veya mahkemeye yapılırsa, icra mahkemesi veya mahkeme evrak üzerinde inceleme yaparak başvuru tarihinden itibaren en geç on gün içinde görevsizlik veya yetkisizlik kararı verir ve masrafını gider avansından karşılamak suretiyle dosyayı re'sen görevli veya yetkili icra mahkemesine gönderir. Bu kararlar kesindir.

Somut uyuşmazlıkta; davaya konu ihalenin ortaklığın giderilmesi ilamına dayalı olarak Sulh Hukuk Mahkemesi Satış Memurluğunca yapıldığı görüldüğünden, söz konusu ihalenin feshi istemini inceleme görevi de Sulh Hukuk Mahkemesine aittir. Bununla birlikte, her ne kadar Sulh Hukuk Mahkemesince verilen görevsizlik kararı hatalı ise de, İİK’nın 134/7. maddesi gereğince görevsizlik ile beraber dosyanın re'sen görevli olduğunu belirttiği mahkemeye gönderilmesi yönünde hüküm tesisi gerekirken sadece mahkemenin görevsizliğine ve görevli mahkemenin tayinine karar verilmesi ile yetinilmesi de isabetsiz olup, ilk Derece Mahkemesinin, söz konusu kanuni düzenlemeye aykırı olacak şekilde verdiği 15.6.2023 tarihli ek kararı da doğru bulunmamıştır.

O halde İlk Derece Mahkemesince; Sulh Hukuk Mahkemesi Satış Memurluğunca yapılan ihalenin feshine dair davada Sulh Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu nazara alınarak davanın esasının incelenmesi gerekirken yazılı şekilde Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmesi ve İİK’nın 134/7. maddesine aykırı olacak şekilde davanın açılmamış sayılması yönündeki ek kararı hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.