Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2024/5681 K.2024/9381

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki davacılar/borçlular tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Asıl borçlu ...

Kale hakkında bonoya dayalı olarak başlatılan kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla ilamsız icra takibinin kesinleşmesinden sonra, adı geçen borçlunun ölmesi nedeniyle mirasçılarına muhtıra gönderilmek suretiyle takibe dahil edildikleri, şikayetçi mirasçılar ... ve ...’nin icra mahkemesine yaptıkları başvuru ile; murislerinin takip konusu senedin lehtar cirantası olması sebebiyle keşideci protesto edilmeksizin murisleri hakkında takip başlatılamayacağını ileri sürerek takibin iptalini talep ettikleri, İlk Derece Mahkemesince şikayetin reddine hükmedildiği,

kararın şikayetçi mirasçılar tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, şikayetçilerin istinaf başvurularının yerinde olmadığına işaret edilmek suretiyle gerekçede hata olduğu belirtilerek mahkeme kararının kaldırılmasına ve yerine şikayetin İİK’nın 170/a maddesi gereğince hak düşürücü süreden reddine karar verildiği, kararın şikayetçi mirasçılar tarafından temyiz edildiği görülmüştür.

6102 sayılı TTK'nın 778. maddesi yollaması ile bonolar hakkında da uygulanması gereken aynı Kanun'un 714. ve 730. maddeleri uyarınca, belirli bir günde veya düzenleme gününden ya da görüldükten belirli bir süre sonra ödenmesi şartını içeren bir bonoya dayanarak hamilin lehtara ve cirantalara müracaat edebilmesi, ödeme gününü takip eden iki iş günü içinde senet keşidecisinin protesto edilmesine bağlıdır. Alacaklı hamil, anılan madde koşullarında protesto keşide etmeksizin, lehtar ve cirantaları takip edemez.

Alacaklı hamil, anılan madde koşullarında, senedi düzenleyene protesto keşide etmediği takdirde, lehtar-ciranta olan borçluya karşı müracaat hakkını kaybeder. İİK'nın 170/a-2. maddesi gereğince, alacaklının kambiyo hukuku mucibince takip hakkının bulunup bulunmadığı hususu, süresinde yapılan itiraz ve şikayetlerde icra mahkemesince re'sen gözetilmelidir.

Somut uyuşmazlıkta; şikayetçilerin, takibe konu bonoda lehtar ciranta konumunda olan ... Kale’nin mirasçıları olup, adı geçenlerin icra takibine 06.02.2024 tarihinde tebliğ edilen muhtıra ile dahil oldukları ve icra mahkemesine şikayet başvurusunu 05.02.2024 tarihinde yaptıkları anlaşılmıştır. Buna göre; her ne kadar, hamilin protesto keşide etmeksizin, lehtar ve cirantaları takip edemeyeceğine dair şikayet muris yönünden İİK’nın 170/a-2. maddesi gereğince ödeme emrinin tebliğinden itibaren kendilerine muhtıra beş günlük şikayet süresine tâbi olup takibin kesinleşmesi sonrası borçlunun mirasçılarına muhtıra tebliği suretiyle takibe dahil edildikten sonra takibin kesinleşme sonrası hususlarla ilgili olarak şikayette bulunabilirler.

O halde, Bölge Adliye Mahkemesinin, muris hakkında şikayet konusu edilmeksizin kesinleşmiş bulunan hususlarda mirasçıların yeni bir şikayet hakkı olmayacağına dair gerekçesi yerinde olup bu gerekçeyle şikayetin esastan reddine dair İlk Derece Mahkemesi kararı isabetli olduğundan şikayetçilerin istinaf başvurularının esastan reddine hükmedilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile mahkeme kararı kaldırılmak suretiyle yeniden kurulan hükümle şikayetin yasal 5 günlük hak düşürücü süre aşımından reddine karar verilmesi doğru değil ise de, sonuçta istem reddedildiğinden, sonucu itibariyle doğru olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanması gerekmiştir.