Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2025/6720 K.2026/110

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki taraflarca istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü: 1) Borçlunun temyiz itirazlarının incelenmesinde; Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre borçlunun yerinde bulunmayan tüm temyiz itirazlarının REDDİNE, 2) Alacaklının temyiz itirazlarına gelince;

Çeke dayalı kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takipte, borçlu keşideci ... Çelik Profil ...

A.Ş.'nin icra mahkemesine başvurusunda; sair şikayetlerinin yanı sıra, ibraz anında çek bedelinin hesapta bulundurulduğunu, lehtarın iflası nedeniyle banka tarafından çek bedelinin bloke edilerek iflas müdürlüğüne gönderildiğini, bu şekilde bedelin lehtara ödenmiş olduğunu, mükerrer ödeme yapmak zorunda kalacağını ileri sürerek takibin iptaline karar verilmesini istediği, İlk Derece Mahkemesince; paranın bankada bloke altına alınmasının itfa anlamına gelmediği gerekçesi ile istemin reddine karar verildiği, borçlunun istinaf başvurusu üzerine Bölge Adliye Mahkemesince; çek bedelinin keşideci tarafından hesapta bulundurulduğu,

banka tarafından lehtarın iflas ettiği gerekçesi ile çek bedelinin bloke altına alındığı ve iflas müdürlüğüne ödendiği, takip alacaklısının iflas müdürlüğüne başvuruda bulunarak alacak kayıt talebinde bulunabileceği, aksi durumun keşideciden kaynaklanmayan nedenle ikinci kez borcun ödenmesi sonucunu doğuracağı gerekçesi ile istinaf başvurusunun kabulü ile takibin borçlu şirket yönünden iptaline karar verildiği anlaşılmıştır.

Borçlunun icra mahkemesine başvurusu İİK'nın 169. maddesi uyarınca, borca itiraz niteliğinde olup, İİK'nın 169/a-1 maddesi gereğince; borcun olmadığı veya itfa veya imhal edildiği resmî veya imzası ikrar edilmiş bir belge ile kanıtlandığı takdirde mahkemece itiraz kabul edilir.

Somut olayda, keşideci ... Çelik Profil ... A.Ş. tarafından ... Mühendislik ... A.Ş. lehine 5.05.2023 tarihinde keşide edilen çekin, sırasıyla; ..., ... ve ...'a ciro edildiği, ibraz anında çekin "10.05.2023 tarih ve 16:44'te ibraz edilen iş bu çek ciranta hakkında iflas kararı bulunduğundan ödenememiştir" şerhi düşülerek iade edildiği, ... tarafından muteriz borçlu ... Çelik Profil ... A.Ş. ile dava dışı diğerleri aleyhine 15.05.2023 tarihinde takip başlatıldığı anlaşılmıştır.

Takip dayanağı çekin ibrazı sırasında müracaat borçlusu konumundaki lehtar hakkında iflas kararı bulunduğu gerekçesiyle ödenmemesi ve hesaptaki paranın bankaca bloke edilerek iflas müdürlüğüne gönderilmesi, takip hukuku yönüyle geçerli bir itfa anlamına gelmez. Geçerli bir itfadan bahsedilebilmesi için, çekin karşılığının ödenmesi gerekir. Muteriz borçlu ... Çelik Profil ... A.Ş. hakkında verilmiş bir iflas kararı bulunmadığından, takip alacaklısının iflas müdürlüğüne başvuruda bulunarak alacak kayıt talebinde bulunabileceği yönündeki gerekçe de yerinde değildir.

O halde, Bölge Adliye Mahkemesince; istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

Kabule göre de; borca itirazın kabulü halinde İİK'nın 169/a-5. maddesi uyarınca takibin durdurulmasına karar verilmesi gerekirken, iptaline karar verilmesi doğru görülmemiştir.