Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2006/15379 K.2007/3863

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, pancar ürününün üretiminin devlet tarafından kota ile sınırlandırılması ve aynı tarlaya her yıl pancar ekilememesi nedeniyle davalıyla aralarında kota devrine dair sözleşme yaptıklarını, kendisine ait kota hakkını 2003 yılında kullanan davalının 2004 yılı için kendisine 136 ton pancar kotası borçlandığını, ancak davalının 2004 yılında borçlandığı bu kotayı kendisine kullandırtmadığını belirterek 136 ton kotanın aynen iadesine, bunun mümkün olmaması halinde fazlası saklı kalmak üzere 8.000.000.000 Tl.nın faiziyle birlikte tahsilini istemiştir.

Davalı, davacıya ait 136 ton pancar kotasını kullandığını,davacıya 136 ton pancar kotasını ertesi yıl kullandırtmak istemesine rağmen davacının kendi isteğiyle kullanmadığını savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece,davaya konu hukuki sebebin pancarın mülkiyetinin devri olmayıp, yıllar itibariyle şahıslara tanınan kotanın kullandırılmasından doğduğu 136 ton kotanın yıllar itibariyle her iki taraf içinde mümkün bulunmadığı kota devrinin Şeker kanunu ve yönetmeliğe uygun olarak yapılmadığı davacının kotanın kullandırılmamış olması nedeniyle uğradığını iddia ettiği zararını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

2006/15379 2007/3863

14.3.2003 tarihli belge ile davalının davacıya 136 ton kota borçlandığı ... olduğu gibi, davalının davacıya ait 136 ton kotayı daha önceki yıllarda kullandığı davalının duruşmadaki beyanı ile de sabittir.

Hemen belirtmek gerekir ki 19.4.2001 tarihli Resmi Gazete de yayınlanarak yürürlüğe giren 4634 sayılı şeker kanunu ile bu kanuna dayanılarak çıkarılan ve 1.4.2002 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan Şeker kotalarının düzenlenmesine ilişkin yönetmelikte üreticilerin kotalarıyla ilgili bir hüküm bulunmadğı gibi üreticilerin kotalarını birbirlerine devirlerini yasaklayan bir hükmünde bulunmamaktadır. Aksine ...

Şeker fabrikalarının yazısında üreticilerin kotalarını kendileri kullanabilecekleri gibi kota devir belgesi ile başkalarına da devir edebilecekleri belirtilmiştir. Üreticilerin kotalarını başkasına devir ederken de uyulması zorunlu bir şekil şartı bulunduğu da iddia ve ispat edilmemiştir. Hal böyle olunca taraflar arasında düzenlenen kota devrine dair sözleşmenin geçerli olduğunun kabulünde zorunluluk bulunmaktadır.

Esasen davalıda davacıya ait 136 ton miktarlı kotayı daha önceki yıllarda alarak kullandığını kabul etmektedir. Bu itibarla davalının davacıya karşı verdiği taahhütle bağlı olduğunun kabulü gerekir. Davalı davacıya karşı üstlendiği kota devrini yapmadığı ve kullandırtmadığı için de taahhüt ettiği kota bedelinden sorumludur.

Mahkemece davalının taahhüdünde bulunan kota miktarı için davacının yapması gereken tüm üretim nakliye vs. masrafların tespiti için bilirkişiden rapor alınarak belirlenecek bu bedelin davalının taahhüdünde bulunan kota bedelinden mahsubu sonucu bakiye bedele hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırıdır. Bozmayı gerektirir.