Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2006/3202 K.2006/9564

Taraflar arasındaki ortaklığın feshi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davalı avukatı tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde taraflardan gelen olmadığından incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı davalı ile aralarında bir adi ortaklık kurduklarını, ortaklığa sermaye olarak 20.000.000.000 TL koyduğunu, davalının kendisini bilgilendirip, kâr ve zarar hesabi yapmadığını, ortaklığa sokmadığını ileri sürerek ortaklığın feshine, ödediği 20.000.000.000 TL'nın tahsiline karar verilmesini istemiştir. Davalı davanın reddini dilemiştir. Mahkemece, taraflar arasındaki 1.4.2003 tarihli sözleşme kapsamı esas alınarak davanın kabulüne sermaye olarak verilen 20.000.000.000 TL'nın tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı tarafınden temyiz edilmiştir.

Toplanan delillerden yanlar arasında bir lokantacılık adi ortaklığı kurulduğu ve davalını idareci ortak olduğu anlaşılmaktadır. Mahkemece, ortaklığın feshine sermaye olarak verilen 20.000.000.000 TL'nın tahsiline karar verilmiştir. Öncelikle belirtmek gerekir ki fesih istemi tasfiyeyi de kapsar ve ortaklığın sermaye olarak konulan bedelin tasfiye işlemi gerçekleştirilmeden aynen tahsiline karar verilmesine yasal olarak olanak bulunmamaktadır.

Hal böyle olunca mahkemece, BK 538 ve devamı maddeleri hükmünce idareci ortak olan davalıdan ortaklığa ait alacak ve borçlar ile işletme nedeniyle yaptığı masraflara ilişkin hesap istenmeli, verilen hesapta tarafların anlaştıkları ve anlaşamadıkları noktalar saptanmalı anlaşma sağlanamayan husus larda tarafların delil ve karşı delilleri sorulup, toplanmalı, gerektiğinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak ortaklığın ... alacakve borç miktarı belirlenmelidir.

Diğer taraftan ortaklığa ait mal ve demirbaş mevcudu da ortaklığa ait ... alacak ve borç durumuna göre, tarafların birbirlerinden olan alacak ve borçları belirlenerek mal ve demirbaşların tasfiyesinde anlaşma sağlayamadıkları takdirde mahkemece belirlenecek bir görevli vasıtasıyla bunların satılarak ortaklık mevcuduna dahil edilmesi bundan sonra öncelikle ortaklık borçları kapatılmalı, elde mevcut bir para kalır ise taraflara koydukları sermaye nispetinde ödeme yapılmalı ve bu şekilde tasfiye gerçekleşmelidir. Bu hususun gözetilmeksizin konulan sermayenin aynen iadesine karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.