Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2007/14530 K.2008/4105

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davalı ... Genel Müdürlüğü avukatınca duruşmalı diğer davalılarca duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davalı Tigem Tarım İşlt. vekili avukat ... ile davacılar vekili avukat ... gelmiş diğer davalı tarafından gelen olmadığından yokluğunda duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacılar, davalılar tarafından üretilip pazarlanan Harran 95 tipi buğday tohumundan 23.11.2004 tarihinde 10 ton satın alıp tarlalarına ektiklerini, gerekli olan her türlü bakım, ilaçlama, sulama gibi işlemleri zamanında yaptıklarını, hasat yaklaşınca ürünün bir kısmının uzun bir kısmının kısa kaldığını, bu nedenle verim kaybı yaşandığını, tespitle tohumun sertifikalı tohumların taşıması gereken niteliklere sahip olmayıp karışık olduğunu öğrendiklerini, uğradıkları zarar karşılığı fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 125.000,00 YTL nın hasat tarihinden faizi ile davalılardan alınmasına karar verilmesini istemişlerdir.

Davalılardan ..., diğer davalı ... A.Ş. nin bayisi olduğunu, kapalı poşetlerde aldığı tohumu sattığını, ... A.Ş. ise davalı ... in bölgede tek satıcılık 2007/14530-2008/4105

sözleşmesi ile tohum sattığını, ayıptan sorumlu olduğunu savunmuş, diğer davalı ise sertifikalı olarak ürettikleri tohumlarda ayıp olmadığını savunarak davanın reddini dilemişlerdir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm davalılar tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalılardan ... Ticaret ... ve ...’in aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davacılar davalılardan ... Zirai İlaç ve Tohum Gübre bayii ...’ten satın aldığı tohumların, sertifikalı tohumların taşıması gereken özellikleri taşımaması nedeni ile uğradıkları zararın tazminini istemiştir. Satışa konu olan Harran 95 cinsi tohumun davalılardan Tigem tarafından üretilip, diğer davalı ... A.Ş. tarafından pazarlandığı ve bayii olan ... firmasından davacıların satın aldığı dosya kapsamından anlaşılmaktadır.

Mahkemece bilirkişi raporları alınmış, davacılar zararının, satın aldıkları tohumların sertifikalı tohumların taşıması gereken özellikleri taşımaması nedeniyle oluştuğu belirlenmiştir. Zarar miktarının tespitinde ise; tespit raporuna itibar edilmiştir.

Tespit bilirkişi raporu davalılara tebliğ edilmemiş, yargılama aşamasında davalılar tespit raporuna itiraz etmişlerdir.Bu durumda tespit raporuna itibar edilemez.Mahkemece davacıların zararının tespiti yapılırken öncelikle davacıların dava dilekçesinde bildirdikleri taşınmazların yüzölçümleri gözetilmeli ve tespit isteyip de dava açmayan şahıs tarafından ekilen miktar veya ortak ekim yapılmış ise ortaklığının oranı tam olarak belirlenip ayrılmalı, ilgili kurumlardan maliyet, ortalama verim ve resmi fiyat cetvelleri getirtilmeli, bunlara göre bilirkişi heyetinden denetime elverişli ek rapor alınarak davacıların ... zararı tespit edilmelidir.

Mahkemece bu yön gözardı edilerek yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

3-Davacılar davaya konu olan tohumları davalılardan ... Ticaret ...’ten satın almışlardır. Davalı ... A.Ş. ise tohumun pazarlayıcısı olup davacılar ile akdi ilişkisi olmadığı gibi üretici sıfatı da bulunmadığından davacılara karşı tohumların verdiği zarardan doğrudan sorumluluğu bulunmamaktadır. Bu nedenle ... A.Ş. aleyhine açılan davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.