Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2008/9166 K.2008/15709

Taraflar arasındaki taşınmaz gösterme izni davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın davalı yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalının, 15.4.2005 tarihli kira sözleşmesi ile kiracısı olduğunu, maliki bulunduğu kiralananı satmak istediğinden, dairenin satın almak isteyen müşterilere gösterilmesi zorunlu olmasına rağmen, kiracısı olan davalının buna izin vermediğini ileri sürerek dairenin, satın almak isteyen müşteriler tarafından gezilip görülmesi için mahkemece gün ve zaman tespit edilmesi yönünde karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı, cumartesi ve pazar günleri gelen emlakçılara daireyi gezdirdiklerini, ne var ki dairenin görülmesi konusundaki talebin, değişik zamanlarda ve değişik emlakçılar tarafından yapılması nedeniyle verilen rahatsızlığın, taciz boyutlarına ulaştığını belirterek, bu hususta tercihen cumartesi günleri makul bir süre belirlenmesini istemiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne, taşınmazın, altı ... süreyle cumartesi günleri 13.00-17.00 saatleri arasında, satın almak isteyen müşteriler tarafından gezilip görülmesine izin verilmesine karar verilmiş, hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Kiracının kiralananı kullanma hakkı, bazı hususlara izin vermek veya tahammül etmek yükümlülükleriyle sınırlandırılmıştır. Bunlardan biri de kiracının, kiralananı satın almak veya kendisinden sonra kiralamak isteyenlerin görmesine ve gezmesine izin vermek yükümlülüğüdür. (Prof. Dr. ... Tandoğan, ... Borç İlişkileri, cilt I/2, ... 1985, Sh. 151). Ne var ki bu konuda kiracının hak ve özgürlükleri de gözardı edilmemeli, söz konusu bu yükümlülüğün, her iki tarafın da hak ve menfaatleri düşünülerek, kiracı için de 2008/9166-15709

uygun olan zamanlarda ve hakkaniyet çerçevesinde yerine getirilmesine özen gösterilmelidir.

Dava konusu olayda, davacının bu yöndeki talebi üzerine, davalı da tercihen cumartesi günleri makul bir süre ile sınırlı olmak üzere kiralananın gezilip görülmesine izin verilmesini kabul etmiş olup, mahkemece tarafların tercihleri de göz önünde tutularak kiralananın, altı ... süreyle cumartesi günleri 13.00-17.00 saatleri arasında, satın almak isteyen müşteriler tarafından gezilip görülmesine izin verilmesine karar verilmişse de, iznin geçerli olacağı altı aylık sürenin, hangi esaslara göre belirlendiği belirtilmediği gibi,

söz konusu iznin altı ... süresince her cumartesi saat 13.00 ile 17.00 saatleri arasında uzun ve makul kabul edilemeyecek bir zaman aralığı için kabul edilmiş olması da, davalı kiracının hak ve özgürlüğünü kısıtlayıcı nitelikte olup, bu sürenin her iki tarafın menfaatine ve hakkaniyete uygun olduğunu söylemek de mümkün değildir.

O halde mahkemece değinilen hususlar gözetilerek, uzman bilirkişi marifetiyle mahallinde inceleme yapılmak suretiyle, kiralananın niteliği, bulunduğu mevkii, dairenin satılabilme süresine etkili sosyal ve ekonomik koşullar, diğer ... ve genel faktörler ile tarafların menfaatleri birlikte değerlendirilip, denge kurulmak suretiyle satışın yapılabileceği hakkaniyete uygun, muhtemel, makul ve münasip bir süre ile,

tarafların tercihi de göz önünde tutularak bu süre içinde hangi gün ve saatlerde kiralananın gösterilmesine izin verilmesinin uygun olacağı tespit edilip, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.