Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2010/14486 K.2011/4250

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalı ilaç şirketinden satın aldığı tıbbi malzemenin sonradan tespit edilen rayiç fiyatlarla arasında oluşan fiyat farkının tahsilini talep etmiştir. Davalı, davacıya verdiği taahhütname uyarınca yeniden protokol akdedilmesi halinde o protokol fiyatları ile fark oluşması halinde bu farkın ödenmesini taahhüt ettiğini, ancak daha sonra protokol yapılmadığını ve fiyat farkı da oluşmadığını savunarak davanın reddini dilemiştir. Mahkemece, dairemiz bozma ilamı üzerine yeniden yapılan yargılama sonucu davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı kurum ilaç ve tıbbi malzeme temini ile ilgili olarak yaptığı tüm protokolleri iptal ederek tıbbi malzemeler konusunda geçmişe dönük olarak fiyat tespiti yoluna gitmiş, tıbbi malzeme ve ilaç satın alırken taahhütname alarak, satın alınan tıbbi malzeme ve ilaç bedelleri ile ileride protokol yapılması halinde oluşacak protokol fiyatları arasındaki farkın tahsil edileceği kararlaştırılmıştır.

Mahkemece taraflar arasında malzeme satışından sonra protokol yapılmadığından fiyat farkı oluşmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş.

Dairemizin 2008/5368-11938 esas ve karar, 16.10.2008 günlü bozma ilamı ile, “…taraflar arasında düzenlenen 2.7.1998 tarihli taahhütname içeriğine göre, …protokol akdedilmemesi durumunda ise, ünitelerinize fatura edilen malzeme birim fiyatları ile Kurumunuzca tespit edilecek rayiç bedel arasında, Kurumunuz aleyhine tarafımıza yapılan ödeme tutarı (KDV hariç) nın o günkü döviz değerine 2010/14486-2011/425

göre, fiyat farkı oluşması durumunda aradaki döviz bazındaki farkının tahsilatın yapılacağı günkü kur karşılığı olarak defaten ödeneceği kabul ve taahhüt edilmiştir. Hukukumuzda kural olarak akit serbestisi vardır. Taraflar kanuna, ahlaka ve adaba, kamu intizamına aykırı olmadıkça her konuda sözleşme yapabilirler.(BK 19-20) Bu bağlamda taraflar fiyat belirleme hakkını karşı tarafa bırakabilirler. Böyle bir kararlaştırma tarafları bağlar.

Ancak tek taraflı olarak fiyat belirleme hakkının MK 2.maddesine uygun olarak iyi niyet kuralları içinde keyfilikten kaçınarak kullanılmalıdır. Bu hak kullanıldığında aşırılığa ve keyfiliğe kaçıp kaçmadığı hâkim tarafından denetlenmelidir.

Hal böyle olunca davacının hangi tıbbi malzemeleri kendilerine rayiç fiyatın üstünde bir fiyatla satıldığı açıklattırılmalı, sonrada satışa konu tıbbi malzemelerin satış tarihi itibarı ile rayiç bedelden fazla olup olmadığı fazla ise rayiç fiyatın ne kadar olması gerektiği hakkında yeniden oluşturulan dava konusu tıbbi malzeme konusunda uzman bilirkişi heyetinden taraf, mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli rapor alınarak sonucuna uygun karar verilmesi gerekirken eksik inceleme sonucu verilen karar usûl ve yasaya aykırı bulunarak" bozulmuştur.

Mahkemece, Dairemiz bozma kararına uyulmasına rağmen bozma gerekleri yerine getirilmemiş bozmadan sonra alınan bilirkişi raporuna göre malzemelerin temin edildiği tarihte usulüne uygun belirlenmiş bir rayiç değerin bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Ne var ki, hükme dayanak yapılan bilirkişi raporu hüküm kurmaya yeterli değildir.

Mahkemece, davacıdan rayiç fiyat tespitine ilişkin dayanakları belgeleriyle birlikte sorulup değerlendirildikten sonra benzer tıbbi sarf malzemelerini yurtiçinde dağıtım ve satışını yapan ayrıca bu malzemeleri tüketen kurum ve kuruluşlardan ayrı ayrı olay tarihine denk gelen yıllara ait emsal fiyatlar sorulup tespit edilmesi gerekirken yetersiz ve eksik bilirkişi raporu dayanak yapılarak yazılı şekilde davanın reddi usus ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.