Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2010/16666 K.2011/6316

Taraflar arasındaki muarazanın meni davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalı belediyenin açtığı ihale sonucunda 3.02.2000 başlangıc tarihli ve 3 yıl süreli kira sözleşmesi ile dava konusu lokantayı kiraladığını, kiralanan musakkaf olup, 6570 sayılı yasa kapsamında bulunmasına rağmen davalının 19.12.2009 tarihli ihtarname ile sözleşmeyi yenilemeyeceğini ve kiralananın tahliyesini istediğini ileri sürerek muarazanın menine ve kiracılığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, 5393 sayılı Belediyeler Kanununun 15.maddesinin P bendinin 5.fıkrası ile 2886 sayılı devlet İhale Kanununun 75.maddesi hükümlerinin belediye taşınmazlarında da uygulanacağı hükmüne binaen, davalı idarenin sözleşmenin süresinin bitimi ile sona ermesi, idarenin de sona eren sözleşme ile bağlı olmadığını bildirmesi karşısında, idarenin yaptığı işlemlerin yasalara uygun olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, 2886 sayılı kanun çerçevesinde yapılan ihale sonucunda taraflar arasında düzenlenen kira sözleşmesinin 6570 sayılı Kanuna tabi bulunduğunu ileri sürmüş ve mahkeme kararı olmadan tahliyenin gerçekleşemeyeceğinden bahis ile muarazanın giderilmesi isteminde bulunmuştur. Davacının dayandığı kira sözleşmesi 3.02.2000 başlangıç tarihli ve 3 yıl sürelidir. Davalı 19.12.2009 tarihli ihtarname ile kiracının sözleşmesinin yenilenmeyeceğini kira süresinin son

2010/16666-2011/6316

günü belediyeye teslim edilmesini, aksi halde 5393 sayılı kanunun 15.maddesinin p bendinin 6.fıkrasında yer alan 2886 sayılı yasanın 75.maddesi uyarınca tahliyenin sağlanacağı davacıdan istenmiştir. Bir davada ileri sürülen maddi vakıaların hukuki nitelendirmesini yapmak ve uygulanacak yasa maddelerini bulup uygulamak doğrudan hakimin görevidir.

(HUMK.76 md) 18.05.1995 tarihinde kabul edilen 6570 sayılı Gayrimenkul Kiraları Hakkında Kanunun 14.maddesinde “2490 sayılı Artırma, eksiltme ve İhale Kanununa tabi olarak kiraya verilen gayrimenkuller hakkında da bu kanun hükümleri tatbik olunur.” hükmü bulunmaktadır. 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu, kamu kurumlarının satım, kira ve benzeri konularda yapacakları ihalelerin yöntemlerine, içeriklerine ve sonuçlarına ilişkin düzenlemeler taşımaktadırlar.

Dolayısıyla 2886 sayılı Devlet İhale Kanununa göre kiraya verilen taşınmazların da (6570 Sayılı Kanunun 1.maddesinde öngörülen koşulları taşımaları halinde), 6570 sayılı kanun kapsamında olacaklarının ve bunlara ilişkin kira sözleşmeleriyle ilgili olarak, ancak 7.maddede tahdidi olarak sayılan nedenlerden birine dayanılmak ve ilam alınmak suretiyle tahliyenin sağlanabileceğinin kabulü gerekir.

Somut olayda kira sözleşmesine konu taşınmazın nitelikleri itibariyle çatılı (musakkaf) yerlerden olduğu ve 6570 sayılı kanuna tabi olduğu sabittir. Dava konusu taşınmaz 6570 sayılı kanun kapsamında kaldığından bu kanun hükümlerine göre tahliye koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin değerlendirilmesi gerekir.

(Hukuk Genel kurulunun 2009/13-289 esas, 2009/321 karar sayılı kararı da bu yöndedir.) Mahkemece, lokantanın musakkaf nitelikte bulunduğunun belirlenmesine ve bu nedenle 6570 sayılı kanuna tabi olduğu düşünülmeden, aksi düşüncelerle davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup Bozmayı gerektirir.