Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2010/9289 K.2010/13123

Taraflar arasındaki telif hakkı alacağı davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacılar, asıl ve birleşen davada, davalı kuruma, bağlı okullarda öğretmen olarak görev yaptıklarını, ortaöğretim okullarında okutulmak üzere ders kitabı yazmak hususunda davalı kurumca görevlendirildiklerini ve bu hususta şartname imzalandığını, yazdıkları kitaplardan kendilerine telif ücreti ödenmesi gerekmesine rağmen ücretlerinin ödenmediğini ileri sürerek ücretin ödenmesini istemişler, 4.6.2007 tarihli ıslah dilekçesi ile de herbir davacı için 74.059,00 TL.’nin tahsilini istemişlerdir.

Davalı, davacıların kurum personeli olup, asli görevleri gereği yaptıkları çalışmalar sonunda meydana getirilen eser olduğu için telif ücreti istenemeyeceğini, davacılara maaş ve ek ders ücretlerininde tam olarak ödendiğini savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile her bir davacı için 74.059,00 TL.’nin davalı kurumdan faiziyle tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacıların davalı MEB’na bağlı okullarda öğretmenlik yaptıkları ve davalı Bakanlık tarafından ders kitabı hazırlanmasına yönelik olarak oluşturulan komisyonda görevlendirildikleri ve davacılarında katkılarıyla dava konusu kitapların hazırlandığı ve davalı Bakanlığa bağlı okullarda ders kitabı olarak yararlanıldığı tarafların ve mahkemenin kabulündedir.

Uyuşmazlık davacıların ders kitaplarının hazırlanmasından dolayı telif ücreti isteyip istemeyeceklerine ilişkindir. Davacılar ile davalı Bakanlık arasında eserlerin yazımına ilişkin doğrudan bir yazılı sözleşme yapılmamıştır. Davacılar, sadece Bakanlık onay ve iradesi ile görevlendirilmemiş, kendileride serbest irade ve rızalarıyla, oluşturulan komisyonlarda görev almışlardır. Davacılar ve komisyonda görevli olan diğer kişileri bir araya getiren davalı bakanlık olup FSEK.nın 18/2. maddesi uyarınca davalı idarenin

2010/9598-13123

çalıştıran sıfatına haiz olduğunun kabulü zorunludur. Dava konusu ders kitaplarının mali haklarını takip yetkisi bu bağlamda FSEK’nın 20. maddesi uyarınca davalı Bakanlığa aittir. Bu hususun aksi davacılar tarafından iddia ve ispatta edilmemiştir. Davalı idare dava konusu kitapları, kendi teşkilatında görevli elemanların ve bu arada davacılarında katılımı ile oluşturduğu bir komisyona hazırlatmıştır.

Bu komisyona katılanların diğer okullarda veya birimlerdeki tüm görevlerinin yerine getirilmesinden sarfınazar ederek, komisyondaki tüm görevlilerin asli görevinin de anılan kitapların oluşturulması olduğunu belirlemiş, bu belirlemeyi yaparkende davacılara alması gereken maaşlarını ve ek ders ücretlerini de eksiksiz ödemiştir. Dava konusu eserlerin kamu kurum ve kuruluşlarınca ödenecek telif ve işlenme ücreti hakkındaki yönetmelik kapsamında olduğu açıktır.

Aynı şekilde oluşturulan ve görev süresince başka bir vazife ile yetkilendirilmeyen komisyon ve üyelerinin asli görevlerinin dava konusu eserlerin meydana getirilmesi hususu olduğu da açıktır. Az yukarıda değinilen yönetmeliğin 4/2. maddesinde” kamu personelinin asli görevi gereği yaptıkları çalışmalar sonucunda meydana getirdikleri bu yönetmelik kapsamına giren eserleri için telif ve işlenme ücreti ödenmeyeceği” hüküm altına alınmıştır.

Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, kendi irade ve istekleri ile, davalı tarafından oluşturulan komisyonda görev yapan, bu görevleri süresince başka bir işle görevlendirilmeyen, maaş ve ek ders ücretlerini tam olarak alan ve normal mesai saatleri dışında bir zaman diliminde çalıştıklarını ispat edemeyen davacıların, kitapların yazılmasının asli görevleri olduğu,

bu görevlerini ifa etmeleri nedeniyle de az yukarıda anılan yönetmeliğin 4/2. maddesi uyarınca telif ücreti isteyemeyecekleri, dosyaya sunulan şartnamelerinde davacılara telif ücreti talep etme hakkı vermeyeceği anlaşıldığından mahkemece değinilen bu hususlar, gözetilerek davanın ve birleşen davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırıdır. Bozmayı gerektirir.