Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2011/10030 K.2011/14424

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın ... yönünden zamanaşımı nedeniyle reddine, ... hakkındaki davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı ... avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalılardan ... 12.12.2007 tarihinde keşide ettiği, diğer davalının lehdar olduğu çeki davalı ...'in alacağına karşılık ciro yoluyla aldığını, aynı gün bankaya ibraz ettiği halde çek karşılığının bulunmadığını, davalılar hakkında 23.7.2008 tarihinde ilamsız takip yaptığını bildirerek itirazın iptali ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalılar çekin zamanaşımına uğradığını, davacı ile para alışverişlerinin olmadığını savunarak davanın reddini dilemişlerdir.

Mahkemece davanın ... yönünden zamanaşımı nedeniyle reddine, ... yönünden kısmen kabulü ile itirazın iptaline, azla talebin reddine karar verilmiş; hüküm, davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Davalı ... tarafından 12.12.2007 keşide tarihli çekin lehdar olarak davalı ... adı yazılarak davalı ...'e verildiği, ... tarafından da davacıya ciro edildiği, davacı tarafından 12.12.2007 tarihinde bankaya ibraz edilen çekin karşılıksız olması nedeniyle davacının 23.7.2008 tarihinde davalılar hakkında ilamsız takip yaptığı, davalıların takibe karşı çekin zamanaşımına uğradığı, alacaklıya karşı bir borçları olmadığı ileri sürülerek itiraz edildiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Mahkemenin de kabulünde olduğu üzere TTK'nun 726/1.maddesi hükmüne göre çeke dayanan müracaat hakkı, hamilin cirantalarla keşideci ve diğer çek

2011/10030-14524

borçlularına karşı haiz olduğu müracaat hakları çekin ibraz müddetinin bitiminden itibaren 6 ay geçmekle zamanaşımına uğrar. Buna göre davacı hamil TTK'nun 644.maddesi hükmü uyarınca çekin zamanaşımına uğradığı tarihten sonra bir yıllık dava zamanaşımı süresi içinde sebepsiz iktisap hükümlerine göre keşideci ...'dan talepte bulunma hakkı vardır.

Davacı temel ilişkiye dayanarak Ya da TTK'nun 730/14.maddesinin yollaması ile çeklerde uygulanması gereken ve TTK'nun 644.maddesine göre sebepsiz iktisap hükümlerine göre dava açma hakkı bulunmaktadır. Davacı dava dilekçesinde, çek zamanaşımına uğramış olsa da borç ikrarı niteliğinde olması nedeniyle takip yaptığını bildirdiğine göre, temel ilişkiye dayalı olarak alacağının tahsili için yaptığı icra takibine itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılardan ... çekin borç para karşılı, ... hatır için ciroladığını, savunmuş, diğer davalı da davacı ile akti ilişkisinin bulunmadığını, sebepsiz iktisap hükümlerine göre talepte bulunması için zarara uğramış olması şartının da gerçekleşmediğini savunmuştur.

Davacı taraf ... ile aralarında akdi ilişki bulunduğuna, para alışverişi olduğuna dair dosyaya delil sunmadığı gibi 5.3.2010 günlü celsede çekten dolayı zarar görmediğini beyan ettiğine göre, davalı ... hakkında gerek temel ilişkiye dayalı olarak gerekse de TTK'nun 644.maddesine dayalı davasını ispat edemediğinin kabulü gerekir. Davacı zamanaşımına uğramış çek nedeniyle çeki ciro eden akidi ...'e karşı temel ilişkiye dayanarak alacağının tahsilini isteyebilir.

Bu durumda keşideci ... hakkındaki davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir,