Davacılar, davacı Tahsinin, anksiyete bozukluğu rahatsızlığı nedeniyle üçüncü bir çocuk sahibi olmak istemediklerinden, davalı hastanede davalı doktor tarafından meni kanallarının bağlanması olan vasektomi operasyonu yapıldığını, buna rağmen davacı ...'ın hamile kaldığını, bunun sebebinin hatalı operasyon olduğunu ileri sürerek 5000,00 Tl maddi tazminat ile her bir davacı için 100.000,00 Tl manevi tazminatın tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalılar, davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, davacı ...'in maddi tazminat talebi ile davalı Sevilayın manevi tazminat talebinin reddine, davacı ...'in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 50.000,00 TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmiş;hüküm, taraflarca temyiz edilmiştir.
1-Davacılar, davalı hastahanede davalı doktor trafından yapılan hatalı vasektomi ameliyatı sonrasında davalı ...'ın hamile kaldığından bahis ile maddi ve manevi tazminat istemi ile eldeki davayı açmıştır. Davalılar ise, davanın reddini dilemiştir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Bir davada dayanılan maddi olguları hukuksal açıdan nitelendirmek ve uygulanacak yasa hükümlerini bulmak ve uygulamak HUMK’nun 76. maddesi gereği doğrudan hakimin görevidir.
Davacılar, davalı hastanede, hatalı ameliyat nedeniyle zarara uğradığından bahisle maddi ve manevi tazminat istemiştir. Davanın temeli vekillik sözleşmesi olup, özen borcuna aykırılığa dayandırılmıştır. (BK. 386-390) Vekil, vekalet görevine konu işi görürken yöneldiği sonucun elde edilmemesinden sorumlu değil ise de, bu sonuca ulaşmak için gösterdiği çabanın, yaptığı işlemlerin, eylemlerin ve davranışların özenli olmayışından doğan zararlardan dolayı sorumludur.
Vekilin sorumluluğu, genel olarak işçinin sorumluluğuna ilişkin kurallara bağlıdır. Vekil işçi gibi özenle davranmak zorunda olup, en hafif kusurundan bile sorumludur. (BK.321/1 md.) O nedenle davacının tedavisini üstlenen hastanenin meslek alanı içinde olan bütün kusurları, hafif de olsa, sorumluluğun unsuru olarak kabul edilmelidir.
Hastane, hastasının zarar görmemesi için, mesleki tüm şartları yerine getirmek, hastanın durumunu tıbbi açıdan zamanında ve gecikmeksizin saptayıp, somut durumun gerektirdiği önlemleri eksiksiz biçimde almak, uygun tedaviyi de yine gecikmeden belirleyip uygulamak zorundadır. Asgari düzeyde dahi olsa, bir tereddüt doğuran durumlar da, bu tereddüdünü ortadan kaldıracak araştırmalar yapmak ve bu arada da, koruyucu tedbirleri almakla yükümlüdür.
Çeşitli tedavi yöntemleri arasında bir seçim yapılırken, hastanın ve hastalığın özellikleri göz önünde tutulmalı, onu risk altına sokacak tutum ve davranışlardan kaçınılmalı ve en emin yol seçilmelidir. Gerçekten de müvekkil (hasta), mesleki bir iş gören vekilden, tedavinin bütün aşamalarında titiz bir ihtimam ve dikkat göstermesini beklemek hakkına sahiptir. Gereken özeni göstermeyen vekil, BK.nun 394/1 maddesi hükmü uyarınca, vekaleti gereği gibi ifa etmemiş sayılmalıdır.
Tıbbın gerek ve kurallarına uygun davranılmakla birlikte sonuç değişmemiş ise doktor/hastane sorumlu tutulmamalıdır. Diğer yandan 9.12.2003 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren BİYOTIP sözleşmesinin 4. maddesinde ise, "araştırma dahil, ... alanında herhangi bir müdahalenin, ilgili mesleki yükümlülükler ve standartlara uygun olarak yapılması gerekir" düzenlemesi mevcut olup, tedavi ve müdahalelelerin bu kapsamda da değerlendirilmesi gerekmektedir.
Bu nedenle, öncelikle müdahalenin ilgili mesleki yükümlülük ve standarda uygun olup olmadığı da tartışılmalıdır. Bu husus değerlendirilken de her somut olayın özelliği de gözardı edilmemelidir.
Sözleşmenin amaç ve konu başlıklı 1. maddesinde de, Bu sözleşmenin tarafları, tüm insanların haysiyetini ve kimliğinin koruyacak ve biyoloji ve tıbbın uygulanmasında, ayırım yapmadan herkesin bütünlüğüne ve diğer hak ve özgürlüklerine saygı gösterilmesini güvence altına alacaktır düzenlemesiyle tıbbın kötü uygulanmasının önüne geçilmesi amaçlanmaktadır.
Somut uyuşmazlıkta, davacı ...'in davalı doktor tarafından ameliyat edildiği, ameliyatla davacının meni kanallarının kapatılmasının öngörüldüğü, buna rağmen meni kanallarının tam kapatılmaması nedeniyle davacı ...'ın hamile kaldığı anlaşılmaktadır. Mahkemece Karadeniz Teknik Üniversitesinden alınan raporda "Operasyon sonucunda sperm varlığının kesin tespiti için yeni bir operasyona ihtiyaç olduğu" belirtilmiştir. Mevcut raporun hüküm kurmaya yetersiz olduğu anlaşılmaktadır.
Kanallarda sperm kalmasının davalı kusurundan kaynaklanıp kaynaklanmadığı hususu açığa kavuşturulmamıştır. Davalı doktor sözleşme gereği tüm tereddütleri izale etmek zorundadır. Kaldıki davacının aydınlatılıp aydınlatılmadığı değerlendirilmemiştir. Bu durumda verilen raporun hüküm kurmaya yetersiz olduğu anlaşılmaktadır.
Öyle olunca, mahkemece, bu doğrultuda değerlendirme yapılmalı, üniversitelerin ilgili bölümünde görevli aralarında Üroloji uzmanlarından oluşacak akademik kariyere sahip heyetten az yukarıda açıklanan hususlarda rapor alınarak hasıl olacak sonuca göre karar verilmelidir.
2-Bozma nedinine göre, tarafların diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.
SONUÇ; Yukarıda bir numaralı bentte açıklanan nedenlerle temyiz edilen kararın BOZULMASINA, ikinci bentte açıklanan nedenlerle tarafların diğer temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan 742,50 TL. temyiz harcının istek halinde iadesine, 29.4.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.