Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2016/21110 K.2018/6004

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, 5.100,00 TL'lik 25/11/2010 tarihli hayvan satışı alacağına istinaden icra takibi başlattığını, davalı-borçlu tarafından kötü niyetli olarak süresinde icra takibine itiraz edildiğini, ... İcra Müdürlüğünün 2014/117 Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptaline, takibin kaldığı yerden devamına, % 20'den az olmamak üzeri icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı, davacıya borcu bulunmadığını, icra dosyasına konulan alacağın miktar itibariyle senetle ispat kuralına tabi olduğunu, tanık dinlenmesine muvafakatının olmadığını, bu nedenle açılan davanın reddine karar verilmesini dilemiştir.

Mahkemece, davacının alacağı ile ilgili olarak elinde delil olarak herhangi bir belge veya senet olmadığı oysa ki davacının talep ettiği alacak miktarının senetle ispat sınırında olduğu ve tanıkla ispat edilemeyeceği, davalının da dava konusu tutar yönünden tanık dinlenmesine muvafakatinin olmadığının anlaşıldığı; bunun üzerine davacının dava dilekçesinde yemin deliline de başvurduğu görüldüğünden davalıya yemin verdirilmiş ve davalı 05/10/2015 tarihli celsede davacı tarafla herhangi bir borç ilişkisi ve borcu olmadığına ilişkin yemin etmiştir.

Neticeten, davacının talep ettiği alacak miktarı yönünden senetle ispat kuralana tabi olmasına rağmen elinde herhangi bir senet veya belge bulunmadığının anlaşıldığı ve davalının borçlu olmadığına ilişkin yemin etmesi karşısında, davacının ispat edemediği davasının reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık hayvan satışından kaynaklanmakta olup, davacı davalıya inek sattığını ve karşılığında teamül gereği senet alınmadığını, bu hususu dinletilecek tanık beyanları ile ispat edeceğini ileri sürerek, bakiye kalan 5.100,00 TL’nin davalıdan tahsili amacıyla eldeki davayı açmıştır. Davalı, akdi ilişkiyi inkar ederek davacıya borcu olmadığı savunmasında bulunmuştur. HMK.

203/b. maddesinde senetle ispat kuralının istisnaları arasında “İşin niteliğine ve tarafların durumlarına göre, senede bağlanmaması teamül olarak yerleşmiş bulunan hukuki işlemler” belirtilmiştir. Davacı, dava dilekçesi ile birlikte bildirdiği deliller arasında yeminle beraber tanık deliline de dayanmış ve tanık dinlenmesi talebinde bulunmuştur.

Yukarıda belirtilen istisnai kanun hükmü mahkemece nazara alınarak işlemin niteliği itibariyle yörede yapılan hayvan satışlarının senede bağlanıp bağlanmaması hususunda Ticaret Odası başkanlığı, İl/ilçe Tarım Müdürlüğü, Belediye Başkanlığı gibi ilgili resmi makamlara yazı yazılarak gelecek cevabı yazılara göre bu hususta bir teamül oluşup oluşmadığı hususunda bir değerlendirme yapılarak davacıya tanıklarını bildirmesi için ve somutlaştırma ilkesi uyarınca tanık listesi sunması için de süre verilmediği gibi doğrudan yemin delili üzerinden davalıya yemini icra ettirerek hüküm kurulması da hatalıdır.

Kabule göre de öninceleme duruşmasında davacının yemin deliline dayanması nedeniyle mahkemece davalıya yemin verdirilmiş ise de HMK. 225 ve devamı maddelerinde düzenlenen yemin delili hususunda usule riayet edilmeksizin yeminin icra edilmesi de usule aykırıdır. Bu yönüyle yeminin usule uygun verdirilmemesi hususu da eleştiri sebebi yapılmıştır.