Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2006/239 K.2006/2919

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 19.4.2004 gününde verilen dilekçe ile kira bedelinin uygulanması istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 8.6.2005 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, kiralayan davacı tarafından 25.3.1996 başlangıç tarihli hasılat kira sözleşmesi yıllık kira parasının uyarlanması istemiyle açılmıştır.

Mahkemece talep kısmen kabul edilmiş, 25.3.1996 başlangıç tarihli kira sözleşmesindeki yıllık kiranın dava tarihinden geçerli olmak üzere yıllık 5.000.00 YTL olarak uyarlanmasına karar verilmiş, hükmü davalı temyiz etmiştir.

Taraflar arasındaki 25.3.1996 başlangıç tarihli kira sözleşmesinde 1 yıllık kira bedeli 6.000.000 TL olarak kararlaştırılmıştır. Sözleşmede ilk yıl 6.000.000 TL olan kira parasının diğer yıllarda %30 artışla uygulanacağı da hükme bağlanmış bulunmaktadır. Davalı kiracının başvurusu üzerine önce (5) yıl için yapılan kira süresinin daha sonra (8) yıl daha uzatılarak (13) yıla çıkarıldığı görülmektedir.

Kural olarak sözleşme yapılırken tarafların özgür iradeleri ile kararlaştırdıkları kira parasının ve öngördükleri kira artış oranının onların çıkar dengelerine uygun düştüğü kabul edilir. Başlangıçtaki kira parasının sonraki yıllardaki artış oranıda peşinen taraflarca kabul edildiğinden artık kiralayan kira parasının düşük kaldığını ileri sürerek uyarlama isteyemez. Çünkü, sözleşmeye bağlılık ilkesi (ahde-vefa kuralı) bunu gerektirir. Davacı kiralayan, ileride edimler arasındaki dengeler aleyhine değişmiş olsa bile ahde-vefa kuralı gereği sözleşme ile bağlı kalmalıdır. Kaldı ki süresi 25.3.2009 tarihinde sona erecek 25.3.1996 başlangıç tarihli sözleşme taraflarca hiçbir çekişme çıkarılmaksızın davanın açıldığı 19.4.2004 tarihine kadar uygulanmıştır.

Hal böyle olunca, mahkemece davanın reddine karar verilmesi yerine değişik bazı düşüncelerle kısmen kabulü doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.