Dava, taşınmaz mal satış vaadi sözleşmesine dayalı kayıt üzerindeki şerhlerin kaldırılması suretiyle tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.
Mahkemece dava kabul edilmiş, hükmü dayalı kamu alacaklısı Vergi Dairesi ile davaya dahil edilen Necati Polat ve müşterekleri temyiz etmiştir.
1- Arsa sahiplerinden olan .ile vaat alacaklısı ... arasındaki 20.11.1997 günlü satış vaadi sözleşmesi biçimine uygun düzenlenmiştir. Gerçekten geçerliliği resmi şekil şartına bağlanan tam iki tarafa borç yükleyen ve kişisel hak sağlayan bir sözleşmeye dayanılarak mülkiyet devir borcu yerine getirilmez ise, edimin hükmen yerine getirilmesi mahkemeden istenebilir.
Sözleşmenin konusunu 13.03.1992 günlü arsa payı devri karşılığı sözleşmenin yüklenicisi olan .ün bu sıfatını 27.11.1992 günlü sözleşme ile devrettiği. Yapı Kooperatifi’nin yapmakta olduğu inşaatın A Blok 10 numaralı bağımsız bölümü oluşturduğu taraflar arasında çekişme konusu değildir. Bundan ayrı, tarafların davacının dayandığı 20.11.1997 günlü taşınmaz mal satış vaadi sözleşmesini tapuya şerh ettirmediği hususunda da çekişmeleri yoktur.
Dava konusu taşınmaz üzerine kamu alacaklısı Vergi Dairesi yararına 24.2.2000 ve 25.2.2000 tarihlerinde haciz şerhleri işlenmiş, dahili davalılar yararına olan hacizler ise 14.10.2004, 20.10.2004 ve 3.12.2004 tarihlerinde şerh edilmiştir. Dava ise, 28.05.2004 tarihinde açılmış bulunmaktadır.
2644 sayılı Tapu Kanununun 26.maddesinin hükmü gereğince noterler tarafından tanzim edilen gayrimenkul satış vaadi sözleşmeleri taraflardan birinin istemesi üzerine gayrimenkul siciline şerh verilebilir. Bundan amaç, sözleşmeye aleniyet kazandırmak, edinilen kişisel hakkı kuvvetlendirerek 3. şahıslara karşı da ileri sürülebilir hale getirmektir.
Çünkü, Türk Medeni Kanununun 1020. maddesi uyarınca tapu sicili aleni olup, hiç kimse tapu sicilindeki bir kaydı bilmediğini ileri süremez. Başka bir anlatımla bir hak tapu siciline şerh verilerek kuvvetlendirilmedikçe iyi niyetli 3 .kişilere karşı dermayan edilemez. Aksi takdirde sözleşme tarafları arasında hüküm ve sonuç meydana getirir.
Her ne kadar davacının dayandığı sözleşme 20.11.1997 tarihli olup, Vergi Dairesince hacizler bu tarihten sonra konulmuş ise de, davacı bu sözleşmeyle kazandığı kişisel hakkı tapuya şerh vererek kuvvetlendirmediğinden 3. kişilere karşı kişisel hakka dayanıp koruma talebinde bulunamaz ve buna dayanarak açtığı istihkak iddiası dinlenemez. Böyle olunca kayıt üzerindeki iyi niyetli kamu alacaklısı Vergi Dairesinin haciz şerhleriyle kazandığı hakkın terkini olanaksızdır.
Somut olayın 30.09.1988 tarih 2/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararıyla da bir ilişkisi bulunmadığından, Vergi Dairesi yararına olan haciz şerhlerinin bu karardaki bazı gerekçelere dayanılarak kaldırılması da mümkün değildir. Vergi Dairesinin bütün bu hususları amaçlayan temyiz itirazları açıklanan nedenlerle kabul edilmelidir.
2- Dahili davalıların temyiz itirazlarına gelince;Davalılar ., . ve. davacı tarafından verilen 25.4.2005 tarihli dilekçe ile davaya katılmışlar ve haklarındaki hüküm bu katılma işleminden sonra kurulmuştur. Hukuk usulünde davaya dahil etme yoluyla taraf durumunu almış ve davalı sıfatı kazandırılmış kişiler leh ve aleyhine hüküm kurulamaz. Mahkemece bu husus gözardı edilerek anılan kişiler davanın tarafıymışcasına aleyhlerinde hüküm kurulması doğru olmamış kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.SONUÇ: Temyiz olunan kararın Yukarıda (1) bentte açıklanan nedenlerle davalı ... yararına; (2) bent uyarınca da temyiz eden dahili davalılar yararına BOZULMASINA, dahili davalılar tarafından yatırılan harcın iadesine, 28.02.2006 gününde oybirliği ile karar verildi.