Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2007/1077 K.2007/2302

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 23.11.2004 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 18.12.2006 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, ileri sürülen iddiaya göre “arazi toplulaştırma işlemi” sonucu oluşturulan tapu sicilinin düzeltilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece dava kabul edilmiş, hükmü davalı temyiz etmiştir.

Ülkemizde toprak toplulaştırmasına olanak sağlayan genel hüküm Türk Medeni Kanununun 755.maddesidir. Toprağın iyileştirilmesi başlıklı bu hükme göre su yollarını düzeltme, sulama, bataklık yerlerini kurutma, yol açma, orman yetiştirme arazileri toplulaştırma gibi iyileştirme işlemleri ancak ilgili maliklerin ortak girişimi ile yapılabilir. Arazinin yarısından fazlasına sahip bulunma koşuluyla maliklerin üçte ikisinin bu yolda karar vermeleri gerekir. Diğer maliklerde bu karara uymak zorundadır. Alınan karar tapu kütüğünün beyanlar sütununda gösterilir.

Diğer taraftan arazi toplulaştırma işlemlerini düzenleyen 24.9.1979 tarih 7/18231 sayılı tüzükte işlemlerin nasıl gerçekleştirileceği belirtilmiş Tüzüğün 12.maddesin de ise “parsellerin derecelendirilmesine ilişkin harita, mülkiyet listesi ve derecelerin birbiri ile denkliğini belirten tapu, köyde görülebilecek bir yerde veya belediye tahtasında 15 gün süre ile asılarak ilan olunur. Asılma ve indirilme bir tutanakla saptanır.

Harita, liste ve tablonun ilan edildiği, ayrıca köyün ve belediyenin bağlı olduğu ilçe veya il merkezinde alışılmış araçlarla duyurulur. Arazi malikleri, derecelendirme, harita liste ve tablosuna, ilan gününden başlayarak 20 gün içinde yazılı olarak Derecelendirme Kurulu Başkanlığına itiraz edebilirler. Kurul itirazları 15 gün içinde karara bağlar. Karar ilgililere yazılı olarak duyurulur.

Bu karara, bildirim tarihinden itibaren başlayarak 10 gün içinde proje idaresi eli ile Bakanlığa itiraz edilebilir. Bakanlığın 30 gün içinde vereceği karar üzerine derecelendirme kesinleşmiş olur. Bu karar ilgililere aynı biçimde duyurulur.” hükmüne yer verilmiştir.

Görülüyor ki, arazi toplulaştırma işlemlerini düzenleyen tüzükte öngörülen işlemlerin yapılışları ve özellikle bu işlemlerin kesinleştirme yöntemi dikkate alındığında Bakanlığın son kararına karşı ancak idari yargı yerinde dava açılabilir.

Somut olayda, davaya konu tapu sicilinin oluşmasına esas teşkil eden arazi toplulaştırma işlemlerinin idari yargı evresini de kapsayacak şekilde kesinleştiği anlaşılmaktadır. İdarece yapılan veya yaptırılan bu işlemler idari yargı yerinde dava açılarak bozulmadıkça hukuki varlıklarını koruyacaklarından Adli Yargı yerinde açılan bu dava ile idari işlemin bozulması sonucunu doğuracak şekilde hüküm kurulması istenemez.

Mahkemece açıklanan nedenlerle davanın reddedilmesi yerine istem hüküm altına alındığından karar bozulmalıdır.