Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2008/5382 K.2008/7386

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 07.04.2007 gününde verilen dilekçe ile kira bedelinin tesbiti istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 17.01.2008 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... Turizm İnş. Teks. Konf. San. Tic. Ltd.Şti. temsilcisi tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, 13.04.2002 günlü hasılat kira sözleşmesi ilişkisinden kaynaklanan kira parasının tespiti istemiyle Hakemde açılmıştır. Hakemlerce, aylık kira parasının 4.983.00 YTL ártı KDV olarak tespitine karar verilmiştir. Hükmü, davalı ... Turizm İnşaat Tekstil Kan.San.ve Tic. Ltd.Şti. vekili temyiz etmiştir. ´Gerçekten, 13.04.2002 günlü sözleşmenin “uyuşmazlıkların çözümü” başlıklı 19.maddesinde tahkim şartı bulunmaktadır. Anılan maddenin 2.fıkrasına göre de, hakemlerin 3 ay içinde hüküm vermeleri kararlaştırılmıştır.

İhtiyari tahkime ilişkin HUMK.nun 529.maddesi hükmünce, hakemlerin ilk toplantılarından itibaren 6 ay zarfında karar vermeleri zorunludur. Kuşkusuz, kanunda böyle bir süre belirlenmesinin nedeni, tahkimde sürati sağlamaya yöneliktir. Tahkim davalarının, belli bir müddete bağlı olması da kamu düzenine ilişkindir. Çünkü, davanın herhangi bir süreyle sınırlandırılmamış olması halinde, hak sahipleri davaları uzadığı müddetçe tabi ... müracaat edemez.

Tarafların tahkim süresini yasadaki yönteme uyarak uzatmaları olanaklıdır. Ancak tahkim usulünde, taraflara tanınan irade serbestisi çerçevesinde 6 aylık kanuni tahkim süresini sözleşmede daha kısa tutmaları mümkündür. Nitekim, taraflar kanunda yazılı 6 aylık süreye rağmen bu süreyi kısaltmışlar ve hakemlerin 3 ay içinde hüküm vermelerini karara bağlamışlardır.

Somut uyuşmazlıkta, hakemler ilk toplantısı 19.04.2007 tarihinde yapıldığından 3 aylık sürenin sonu 19.07.2007 tarihidir. Oysa hakemler, kararlaştırılan süreye uymamış, davayı 17.01.2008 tarihinde karara bağlamıştır. Hal böyle olunca, tahkim süresi sonradan uzatılmadığından süre geçtikten sonra verilen hakem kararı batıldır. Tahkim sözleşmesi de ortadan kalkacağından, davanın artık yetkili ve görevli genel mahkemede çözümlenmesi gerekir.

Hakemlerin, verdiği karar HUMK.nun 529 ve 533/1 maddelerine aykırı olduğundan bu nedenle bozulmalıdır.

Kabule göre de;

13.05.1964 tarih ve 1/3 sayılı Yargıtay İçtihatları Birleştirme kararı gereğince hakem ücretinin sözleşmede taraflarca belirtilmesi halinde bu ücretin hakemlerce alınması mümkündür. Aksi halde hakemler genel hükümler uyarınca yetkili mahkemelere başvurarak emeklerine karşılığı olan alacaklarının ödetilmesi için dava açabilir. Fakat hakemlerin kendilerine ücret takdiri mümkün değildir. Hakemlerin, değinilen bu yönü bir yana bırakarak kendilerine ücret takdir etmeleri de açıklanan nedenlerle doğru olmamıştır.