Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2010/1586 K.2010/2531

Davacı tarafından, davalı aleyhine 22.05.2009 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı kurulması istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 22.12.2009 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı, 33 parsel sayılı taşınmazının genel yola bağlantısının bulunmadığını ileri sürerek davalıya ait 1796 parsel sayılı taşınmaz üzerinden geçit hakkı kurulmasını istemiştir.

Davalı davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacı taşınmazı yararına, 1796 parsel sayılı taşınmaz üzerinden fen bilirkişi raporunda mavi renkle taralı olarak gösterilen yerden 3 metre genişlikte 123,05 m2 kısımdan geçit hakkı kurulmasına karar verilmiş, hükmü davalı temyiz etmiştir.

Dava, Türk Medeni Kanununun 747. maddesine dayanılarak açılmış geçit hakkı kurulması istemine ilişkindir. Mahkemece uygun geçit yeri saptanırken öncelikle taraf yararlarının gözetilmesi gerekir. Zira, geçit hakkı taşınmaz mülkiyetini sınırlayan bir irtifak hakkı olmakla birlikte, özünü komşuluk hukukundan alır. Bunun doğal sonucu olarak yol saptanırken komşuluk hukuku ilkeleri gözetilmelidir. Geçit gereksiniminin nedeni, taşınmazın niteliği ile bu gereksinimin nasıl ve hangi araçlarla karşılanacağı davacının subjektif arzularına göre değil objektif esaslara uygun belirlenmeli, taşınmaz mülkiyetinin sınırlandırılması konusunda genel bir ilke olan fedakarlığın denkleştirilmesi prensibi dikkatten kaçırılmamalıdır.

Uygun güzergah saptanırken, aleyhine geçit kurulan taşınmazın kullanım bütünlüğü bozulmamalıdır. Taşınmazın kullanım bütünlüğünün bozulmasının zorunlu olduğu hallerde bu husus gerekçelendirilerek geçit hakkı tesisi edilmelidir.

Yararına geçit hakkı istenilen taşınmazın genel yol ile bağlantısının bulunmadığı sabittir. Mahkemece, teknik bilirkişinin 02.12.2009 tarihli raporunda 1 no’lu güzergah olarak belirlediği kırmızı renk ile gösterilen 14.92m2 yerden davacı parsel yarına geçit kurulması gerekir iken yukarıda açıklanan hususlar gözetilmeksizin üzerinde geçit kurulan 1796 parsel sayılı taşınmazın kullanım bütünlüğünü bozacak şekilde fen bilirkişisi krokisinde mavi renk ile gösterilen yerden geçit hakkı tesis edilmesi doğru olmadığından hükmün bozulması gerekmiştir.