Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2012/5542 K.2012/6664

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 14.12.2009 gününde verilen dilekçe ile meraya haksız elatmanın olmadığının tespiti istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 29.02.2012 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı... ve Meşrubat Ltd. Şti. dava konusu ... mahallesi 759 ve 764 parsel numaralı taşınmazlardaki kaynak suyunu kiralayarak tesis kurduğunu, ... Kaymakamlığının 06.11.2009 tarihli kararı ile meraya haksız tecavüzlerinin bulunduğundan men kararı verildiğini fakat kira sözleşmesinden kaynaklanan üstün haklarının olduğunu, haksız tecavüzlerinin olmadığını belirterek muarazanın giderilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili, dava konusu taşınmazın mera vasfında olduğunu, davacı ile yapılan kira sözleşmesinin geçersiz olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü davalı vekili temyiz etmiştir.

4342 sayılı Mera Kanununun 4. maddesine göre meralar kullanma hakkı bir veya birden çok köye veya belediyeye bırakılan devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerdendir. Meranın özel mülkiyete geçirilmesi, amacı dışında kullanılması, sınırlarının daraltılması olanaklı değildir.

Harman yerleri, köy halkının tümünün yararlandığı harman yapılmak üzere ya yetkili merci tarafından tahsis edilen ya da kadim kullanma biçimi harman yeri olan köy orta malı taşınmazlardandır. Bu gibi yerlerin yararlanma hakkı ilgili köy ve belde halkına ait ise de kuru mülkiyeti devlete aittir. Yine belirtilmelidir ki, harman yerlerinin özellikleri mera, yaylak ve kışlakların özelliklerinden farklı değildir.

Somut olayda, dava konusu ... mahallesi 759 parsel numaralı taşınmaz harman yeri niteliği ile ... köy tüzelkişiliği, 764 parsel numaralı taşınmaz ise mera niteliği ile Hazine adına kayıtlıdır. Dosya içerisinde bulunan bilgi ve belgelerden ... köyünün 22.03.2008 tarihinde ... belediyesine mahalle olarak bağlandığı görülmektedir. Meraların ise kuru mülkiyeti Hazineye, yararlanma hakkı köy ve belediyelere aittir. Davalı idare kanundan doğan bir görevini yerine getirmiştir.

Davacı şirketin kira sözleşmesinden kaynaklanan üstün hakkının olduğuna ilişkin talebi, meraların kuru mülkiyet hakkı sahibi olan Hazine ve yararlanma hakkı olan ... belediyesi aleyhine açacağı ayrı bir davanın konusu olabilir.

Bu itibarla mera ve harman yeri niteliğindeki taşınmazlarda tasarruf hakkı bulunmayan davalı idareye karışı açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddi gerekirken esastan incelenerek sonuçlandırılması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir