Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2014/1495 K.2014/2600

Taraflar arasındaki önalım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı mahal mahkemesinden verilen yukarıda gün ve sayısı yazılı hükmün; Dairemizin 14.11.2013 gün ve 2013/12986-14341 sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmişti. Süresi içinde davalı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosya içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, önalım hakkı nedeniyle tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Davacı, paydaşı olduğu 2844 ada 6 parsel sayılı taşınmazda davalının önceki paydaşlardan .....dan 09.08.2011 tarihinde 16.000,00TL bedelle pay satın aldığını ileri sürerek davalının payının önalım nedeniyle iptal edilerek adına tescilini istemiştir.

Davalı vekili, dava konusu taşınmazda fiili taksim olup olmadığının araştırılmasını, aldığı payın değerinin daha fazla olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemenin davanın kabulüne ilişkin kararı, davalı vekilinin temyizi üzerine, Dairemizin 14.11.2013 gün 2013/12986-14341 sayılı kararı ile onanmıştır.

Davalı vekili, karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Davacı ... dava konusu 2844 ada 6 parsel sayılı taşınmazda 469/619 pay sahibi iken diğer paydaş ..... 150/619 payını 09.08.2011 tarihinde davalıya 16.000,00TL'ye satması üzerine süresi içinde önalım hakkına dayalı olarak payın iptali ve adına tescilini istemiştir. Davalı tarafından karar düzeltme dilekçesine ekli olarak ibraz edilen tapu kaydına göre dava dışı.....'nun 29.07.2013 tarihli satış ile paydaş haline geldiği, davacının paydaş olarak görünmediği anlaşılmaktadır.

Önalım hakkı paylı mülkiyet hükümlerine tabi taşınmazlarda bir paydaşın taşınmaz üzerindeki payını kısmen veya tamamen üçüncü bir kişiye satması halinde diğer paydaşlara bu satılan payı öncelikle satın alma yetkisi veren bir haktır. Davacının paydaşlığını davanın devamı sırasında da sürdürmesi gerekir.Paylı mülkiyet nedeni ile doğan yasal önalım hakkı ancak paylı mülkiyet ilişkisi devam ettiği sürece sözkonusudur.

Bu nedenle dava konusu taşınmazda payı kalmayan davacının dava hakkı ortadan kalkar.Zira önalım hakkı müessesesinin konuluş amacı paydaş olmayan üçüncü kişinin ortaklığa girmesine engel olmaktır. Paylı mülkiyete tabi bir taşınmazda payın üçüncü kişiye satılması halinde diğer paydaşlar önalım hakkını kullanabileceğinden satış tarihinde paydaş olan önalım hakkı sahibinin paydaşlığının karar kesinleşinceye kadar devam etmesi gerekir.

Davacının payını kaybetmesi halinde taşınmazın paylı maliki olmadığından üçüncü şahsın aldığı paya ilişkin önalım hakkına dayalı dava açma hakkı düşer.

Bu durumda mahkemece, dava konusu taşınmazın son tapu kaydının getirtilerek davacının taşınmazda payı olup olmadığının belirlenmesi payını kaybettiğinin anlaşılması halinde davanın reddine karar verilmesi için hükmün bozulması gerekmiştir.