Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2014/6257 K.2015/712

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 15.06.2011 gününde verilen dilekçe ile önalım nedeniyle tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; davanın reddine dair verilen 16.01.2014 günlü hükmün Yargıtayca, duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 14.10.2014 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davacı vekili Av. ... ile karşı taraftan davalı vekili Av. ... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

_K A R A R_

Dava, önalım hakkı nedeniyle tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacı vekili, dava konusu 318 parsel sayılı taşınmazın paydaşı olan dava dışı ... tarafından 25.05.2011 tarihinde davalı ...'e satılan payın önalım hakkı nedeni ile müvekkili adına tescilini istemiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin dava konusu payı haricen 2009 yılında... isimli şahıstan satın aldığını ve bu kişinin de ...ğını, davacının en başından beri bu satıştan haberdar olduğunu, dava konusu taşınmazın 15-20 yıl önce fiilen taksim edilerek kullanılmaya başlandığını, davacının kardeşlerinden ... ve ...'in satışlarına itiraz etmemesine rağmen ...nin yaptığı satışta şufa hakkını kullanmasının kötüniyetle davranıldığını ortaya koyduğunu, davacının şufa hakkını kullanmasının ...'nın 2. maddesinde düzenlenen dürüstlük kuralına aykırı olup hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, taşınmazda çok eskiden yapılmış binalar bulunduğu bu durumun taşınmazın çeşitli kısımlarının taksim edildiğini gösterdiği, tüm paydaşların birlikte taksim yapmasının gerekmediği, davacının binalar yapılırken tapuda satış yapılana kadar ses çıkarmadığı, davalının aldığı yere iki katlı bina yaptığı, bu yerin ve diğer satışı yapılan yerlerin dava dışı paydaş ... tarafından kendisi ve kardeşleri adına satıldığı, davacının fiili durumu bildiği ve buna rıza gösterdiği, iyiniyetli olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir.

Önalım davasına konu payın ilişkin bulunduğu taşınmaz paydaşlarca özel olarak kendi aralarında taksim edilip her bir paydaş belirli bir kısmı kullanırken bunlardan biri kendisinin kullandığı yeri ve bu yere tekabül eden payı bir üçüncü

şahsa satarsa, satıcı zamanında bu yerde hak iddia etmeyen davacının tapuda yapılan satış nedeniyle önalım hakkını kullanması ...nın 2. maddesinde yer alan dürüst davranma kuralı ile bağdaşmaz. Kötüniyet iddiası 14.2.1951 tarihli ve 17/1 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca davanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de kendiliğinden nazara alınması gerekir. Bu gibi halde savunmanın genişletilmesi söz konusu değildir. Eylemli paylaşmanın varlığı halinde davanın reddi gerekir.

Somut olaya gelince; mahkemece kabul edildiği üzere dava konusu taşınmazda davacının kullandığı herhangi bir yer bulunmadığı gibi davalıya pay satan paydaş ...'nin taşınmazda kullandığı bir yer belirlenememiştir. Keşif sırasında beyanı alınan davalı tanıkları fiili ve rızai taksime ilişkin açık bir beyanda bulunmamışlar ve davacının taşınmazda kullandığı yeri gösterememişlerdir. Davalının yargılama aşamasında tamamladığı binasının olması bu yerin fiilen taksim edildiğini göstermez. Dava konusu payın bulunduğu taşınmazın mirasçılar tarafından paylaşıldığına ilişkin bir delil de bulunmamaktadır.

Önalım hakkı...'nın 732. maddesi gereğince payın satılması halinde kullanılabileceğinden taşınmazdaki harici satışlara davacının itiraz etmemesi onun kötüniyetli olduğunu göstermez. Dava konusu payın davalıya resmi satışından itibaren yasal süre içinde önalım hakkını kullanan davacının davasının esasının incelenmesi gerekirken yazılı gerekçe ile reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bu nedenle hükmün bozulması gerekmiştir.

KARŞIOY

Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya içeriğine göre, mahkeme kararı ve dayandığı gerekçeler usul ve yasaya uygun bulunduğundan yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle hükmün onanması görüşündeyim çoğunluğun bozma görüşüne katılmıyorum.