Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2015/2011 K.2015/6718

Davacı tarafından 24.06.2014 gününde verilen dilekçe ile yeniden mirasçılık belgesi verilmesinin istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın açılmamış sayılmasına dair verilen 31.10.2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı, murisi olan babasının veraset ilamını aldığında G.. S... isminde bir çocuğunun daha olduğunu öğrendiğini, halbuki bu kişinin babasının değil annesinin başka bir şahısla birlikteliğinden olan çocuğu olduğunu belirterek aldığı veraset ilamından bu kişinin çıkarılarak yeniden mirasçılık belgesi verilmesini istemiştir.

Mahkemece, davacıya hangi murisinin mirasçılık belgesini istediği hususunu açıklaması için süre verildiğine dair ihtarat tebliğ edilmiş ve verilen sürede açıklamada bulunulmadığından dosya üzerinden davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Hükmü, davacı temyiz etmiştir.

Dava, mirasçılık belgesinin iptali ile yeni bir mirasçılık belgesi verilmesi isteğine ilişkindir. Davacı Torbalı Sulh Hukuk Mahkemesinin 04.03.2004 tarihli 2004/126 E. 2004/146 K. sayılı murisi H.. E...'un mirasçılık belgesinde mirasçı olmayan G.. S...'ın mirasçı olarak belirtiğini oysaki bu kişinin babasının mirasçısı olmadığını belirterek yeniden mirasçılık belgesi istemiştir.

Dava, HMK'nun yürürlüğe girdiği 01.10.2011 tarihinden sonra 24.06.2014 tarihinde açılmıştır. 01.10.2011 tarihinden önce yürürlükte bulunan HUMK'nın sulh hukuk mahkemesinin görevini belirleyen 8/II-5. bendi “mirasçılık belgesi verilmesi hakkındaki isteklerle, bu belgenin değiştirilmesi veya iptali davalarına” bakar şeklinde olduğu halde 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren HMK'nun 1. maddesi, “Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir.

Göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir” hükmüne yer verilmiştir. Aynı Kanun'un 2. maddesinde ise, “Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın mal varlığına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesi” olduğu vurgulanmıştır.

6100 sayılı HMK.nın 4/1-ç bendinde, “Bu kanun ile diğer kanunların, sulh hukuk mahkemesi veya sulh hukuk hakimini görevlendirdiği davalara sulh hukuk mahkemesi bakar” yine aynı Kanunun, görevli mahkeme başlığını taşıyan 383/1. fıkrasında; “çekişmesiz yargı işlerinde görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadığı sürece sulh hukuk mahkemesi” olduğu açıklanmıştır.

Öte yandan genel hüküm niteliğinde bulunan TMK'nun 598/1. fıkrasında da, veraset belgesinin sulh hukuk mahkemesince verilmesi öngörülmüştür. 6100 sayılı Kanunun çekişmesiz yargı işleri başlığını taşıyan 382/1-c kısmının 6. bendine göre, mirasçılık belgesi verilmesinin sulh hukuk mahkemesinin görev alanına girdiği ve çekişmesiz yargı kapsamına alındığı belirlenmiştir.

Yukarıda açıklandığı gibi HUMK'nın 8/II-5. maddesi uyarınca mirasçılık belgesinin verilmesi, değiştirilmesi veya iptal davaları ile ilgili görev sulh hukuk mahkemesine verildiği halde, HMK'nın 382/2-c kısmının 6. bendine göre, sulh hukuk mahkemelerinin sadece veraset belgesinin verilmesiyle ilgili istekler konusunda görevli olduğu anlaşılmaktadır.

Anılan maddenin bu haliyle yorumlanmasında veraset belgesinin değiştirilmesi veya daha önce verilen veraset belgesinin iptali davalarının sulh hukuk mahkemesinde bakılamayacağı ve bu mahkemelerin görevli olamayacağı sonucuna varılmaktadır. Kaldı ki, veraset belgesinin iptali davaları hasımlı olarak açılması zorunlu bulunduğundan çekişmesiz yargıdan çıkıp çekişmeli yargı haline geldiği de bir gerçektir.

Bu durum karşısında HMK'nın yürürlüğe girdiği 01.10.2011 tarihinden sonra açılan dava dosyası bakımından HMK'nın 382/2-c kısmının 6. bendi uyarınca görevli mahkemenin sulh hukuk mahkemesi değil asliye hukuk mahkemesi olduğu sonucuna varıldığından ve görev kamu düzenine ilişkin olup mahkemece davanın her aşamasında gözetilmesi gerektiğinden dava dilekçesi görev yönünden reddilmelidir.

Mahkemece, belirtilen husus gözetilmeden davanın esasının karara bağlanması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.