Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2016/16239 K.2020/4845

- Davacılar vekili tarafından, davalı aleyhine 16.02.2015 gününde verilen dilekçe ile ipoteğin terkini talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 26.05.2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi ... vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, ipoteğin terkini isteğine ilişkindir.

Davacılar vekili, ... Mahallesi 3898 ada, 12 parselde kayıtlı bulunan kargir ev niteliğindeki taşınmazın davacılara ait olduğunu, davalı Mehmet kızı ... lehine olarak 24.05.1991 tarihinde 32 m² karşılığı 480.000ETL bedelli ipoteğin re’sen tesis edildiğini, lehine ipotek tesis edilen ...'nun adres bilgilerine ulaşılamadığını, ipotek bedeli ve faizini de depo etmeye hazır bulundukları beyan edilerek, davalı adına olan ipoteğin tapu kaydından terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı kayyımı vekili ipotek bedellinin güncellenmesi gerektiği savunmasında bulunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulü ile ipoteğin kaldırılmasına, ipotek bedeli olan 24.000,00TL'nin davalıya ödenmek üzere kayyımlık hesabına aktarılmasına, davacılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. Uyarınca 2.880,00TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, yargılama harç ve giderinin davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Hüküm, davalı kayyımı vekili tarafından yargılama harç, vekalet ücretini de içeren yargılama giderleri yönünden temyiz edilmiştir.

İpotek kişisel bir alacağın teminat altına alınması amacını güden ve bir taşınmaz değerinden alacaklının alacağını elde etmesini sağlayan sınırlı bir ayni haktır. İpotek tesisi için rehin edilecek taşınmaz maliki ile alacaklı arasındaki anlaşmanın (rehin sözleşmesi) bulunması ve rehin sözleşmesinin Türk Medeni Kanununun 856. maddesi gereğince tapu siciline tescil edilmesi gerekir.

Taşınmaz malikinin ödeme iddiası varsa bu iddianın da yazılı delille kanıtlanması zorunludur. Alacak sona erdiği halde alacaklı, terkin taahhüdünü iradesiyle yerine getirmezse, taşınmaz maliki ipoteğin fekkini (kaldırılmasını) dava yolu ile isteyebilir.

Terkini talep edilen dava konusu ipotek imar uygulamasından kaynaklanmaktadır. İpoteğin 24.05.1991 tarihinde tescil ediliği, mahkemece yapılan araştırmalar neticesinde ipotek alacaklısı davalıya ulaşılamadığından Balıkesir İl Defterdarının kayyım olarak tayin ediliği, borcun ödendiğine dair yazılı delillerin dosyaya sunulmadığı, devamında rayiç bedelinin depo edilmesi sonucu mahkemece ipoteğin terkinine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda 6100 sayılı HMK'nın 331. maddesi gereği davalının davanın açılmasına sebebiyet verdiğinden söz edilemeyeceğinden, davalı aleyhine harç, vekalet ücreti ve yargılama giderlerine hükmedilmesi doğru görülmemiş ise de bu husus kararın bozulmasını ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HUMK'nın 438/7 maddesi gereğince hüküm sonucunun aşağıdaki şekilde düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.