Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2017/1320 K.2020/8309

Davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 15.05.2006 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 30.03.2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.

Davacılar vekili, ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, 152 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki ortaklığın satış yoluyla giderilmesini talep etmiştir. Davacılar vekilince açılan ve asıl dava dosyası ile birleştirilen ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2006/525 Esas sayılı dava dosyasında ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, 23 parsel sayılı taşınmazın; 2006/528 Esas sayılı dava dosyası ile 3 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki ortaklığın satış yolu ile giderilmesi talep etmiştir.

Bir kısım davalılar yargılama aşmasında davaya bir diyecekleri olmadığını beyan etmişlerdir.

Mahkemece, davanın kabulü ile 152 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki ortaklığın satış yolu ile giderilmesine karar verilmiştir.

Hükmü, davacılar vekili temyiz etmiştir.

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.

Paydaşlığın giderilmesi davasını paydaşlardan biri veya birkaçı diğer paydaşlara karşı açar. HMK'nın 27. maddesi uyarınca davada bütün paydaşların yer alması zorunludur. Paydaşlardan veya ortaklardan birinin ölümü halinde alınacak mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılmaları sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekir.

Somut olaya gelince;

Asıl dava dosyası ile birleştirilen ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2006/525 Esas - 2007/125 Karar sayılı dava dosyası ve 2006/528 Esas, 2007/129 Karar sayılı dava dosyaları ile ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, 152, 23 ve 3 parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki ortaklığın satış yolu ile giderilmesi talep edilmesine karşın, mahkemece hükümde yalnızca 152 parsel sayılı taşınmaz yönünden kabul kararı verilerek, talep konusu 23 ve 3 parsel sayılı taşınmazlar hakkında karar verilmemesi doğru görülmemiştir.

Davaya konu taşınmazlarda hissedar olan davalı ... ...’nın 18.05.2014 tarihinde dava devam ederken vefat ettiği anlaşılmaktadır. Taraf teşkili kamu düzenine ilişkin olup re’sen yargılamanın her aşamasında göz önünde bulundurulması gerekir. Savunma hakkı, Anayasanın 36. maddesi ile güvence altına alınmış olup, 6100 sayılı HMK’nun 27. maddesinde de “hukuki dinlenilme hakkı” başlığı altında ayrıca düzenlenmiştir. Hakim, tarafları dinlemeden veya iddia ve savunmalarını bildirmeleri için kanuna uygun biçimde davet etmeden hükmünü veremez. Buna göre hakim iddia ve savunma haklarını kullanabilmeleri için tarafları duruşmaya çağırmak zorundadır.

Davalı ... ...’ya ait veraset ilamının çıkarılması için davacı vekiline yetki verilerek mirasçılarını davaya dahil edilmesi için süre verilmesi ve taraf teşkili sağlanarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.