Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2017/3321 K.2018/4574

Davacı-birleştirilen davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 17.12.2010 birleştirilen davada 28.05.2012 günlerinde verilen dilekçeler ile ortaklığın giderilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 06.04.2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili, 5481 ada 1 parsel sayılı taşınmazdaki ortaklığın giderilmesini istemiştir.

Davalılar, davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile ortaklığın satış sureti ile giderilmesine karar verilmiştir.

Hükmü, davalı ... vekili ve davalı ... vekili temyiz etmiştir.

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.

Paydaşlığın giderilmesi davasını paydaşlardan biri veya birkaçı diğer paydaşlara karşı açar. HMK'nın 27. maddesi uyarınca davada bütün paydaşların yer alması zorunludur. Paydaşlardan veya ortaklardan birinin ölümü halinde alınacak mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılmaları sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekir.

Somut olayın incelenmesinde;

1-Davalı ... vekilinin temyizi yönünden yapılan incelemede;

Davalı vekili ... 19.02.2018 tarihli dilekçesi ile temyizden feragat etmiş, vekaletnamesinde temyizden feragate yetkili bulunduğu anlaşılmış olmakla, temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Davalı ... vekilinin temyizi yönünden yapılan incelemede;

a-6100 sayılı HMK’nın 50. maddesine göre, medeni haklardan yararlanma ehliyetine sahip olan herkes davada taraf ehliyetine de sahiptir. Aynı kanunun 51. maddesine göre de, dava ehliyeti, medeni hakları kullanma ehliyetine göre belirlenir. 4721 sayılı TMK’nın 9. maddesine göre, fiil ehliyetine sahip olan kimse, kendi fiilleriyle hak edinebilir ve borç altına girebilir.

Aynı kanunun 10. maddesine göre de ayırt etme gücüne sahip ve kısıtlı olmayan her ergin kişinin fiil ehliyeti vardır. 11. maddeye göre ise erginlik 18 yaşının doldurulmasıyla başlar. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 14.01.1976 günlü ve 477/12 sayılı kararına göre, davada taraf olma ehliyeti, medeni haklardan yararlanma hakkının bir sonucudur.

Reşit olmayan kimse; medeni hakları kullanma ehliyetinden yoksun bulunması nedeniyle her ne kadar kendisi dava açamaz ise de sözü edilen haklardan yararlanma ehliyetine haiz bulunduğundan aleyhine dava açılabilir. Ancak, davalının reşit olmadığının mahkemece her ne suretle olursa olsun öğrenilmesi halinde re'sen kanuni mümessile tebligat yapılması gerekir.

Somut olaya gelince, taşınmaz paydaşlarından Mehmet Yılmaz mirasçısı davalı aynı zamanda birleşen davacılar ..., ... ve ...' ın nüfus kaydına göre yaşları küçük olup henüz reşit olmadıkları anlaşıldığından, bu hissedarlar hakkındaki davanın varsa velilerine yoksa vasi tayini sureti ile belirlenecek yasal temsilcilerine yöneltilerek taraf teşkili sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekirken dava dilekçesi ve gerekçeli karar tebligatlarının davalı yaşı küçük ... ... ve ...' ın kendisine tebliğ edilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.

b-Uyap' tan bakılan son ... kayıtlarına göre 17.10.2017 tarihinde dava konusu taşınmazda hissedar olan...' ın davada taraf olmadığı anlaşıldığından, usulüne uygun dava dilekçesi tebliğ edilerek davaya dahil edilmesi gerekmektedir.

c-Davalı ...' a tutuklu olduğundan bahisle cezaevinde gerekçeli karar tebliğ edilmiş ise de; bir yıl veya daha fazla hürriyeti bağlayıcı ceza ile mahkum olup kendilerine kanuni temsilci atanmış olanlara ait tebligat, 19. maddeye göre yapılmalıdır. Bu nedenle davalının halen tutuklumu yoksa hükümlü mü olarak cezaevinde olup olmadığı, kendisine vasi atanıp atanmadığı yeniden araştırılarak, hükümlü ise vasi tayin edildikten sonra yukarıda belirtilen düzenlemeler gereğince usulüne uygun şekilde tebligat yapılıp savunma ve delilleri toplanıp değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken taraf teşkili sağlanmaksızın davanın esastan karara bağlanması doğru görülmemiş, bu sebeple hükmün bozulması gerekmiştir.