Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2017/6196 K.2018/2098

....

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 13.09.2011 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil talebi üzerine yapılan muhakeme sonunda; davanın kabulüne dair verilen 26.12.2013 günlü hükmün Yargıtayca, duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından duruşmasız olarak incelenmesi feri müdahil vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 20.03.2018 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden gelmedi. Karşı taraftan davacı vekili .... ve feri müdahil vekili .....geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KA R A R

Davacı vekili, müvekkilinin Müteşebbis Heyeti kararı ile ..... Organize Sanayi Bölgesi sınırlarında yer alan ve tapuda ..... ili .... ilçesi .... Köyü, ..... Mevkii, 119 ada 32-33 Parsel sayılı taşınmazların .....

06/12/2004 tarih ve 11159 yevmiye numaralı sözleşmesi ile davalı şirket adına tahsis edildiğini, Organize Sanayi Bölgeleri yasal mevzuatı çerçevesinde 31/07/2006 tarihinde davaya konu parsellerin tapusunun davalı şirkete devredildiğini, Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği'nin 108. maddesinde "Tahsis tarihinden itibaren 1 yıl içerisinde gerçekleştireceği yapıya ait projeleri .... tasdik ettirerek yapı ruhsatını almayan katılımcılara yapılan tahsis, yönetim kurulu tarafından iptal edilir" hükmünü havi olduğunu, bu bağlamda davalı şirkete 119 ada 32-33 parsel sayılı taşınmazlar yönünden yapılan arsa tahsisinin davacı ...

28/07/2011 tarih ve 2011/10 sayılı Kararı ile iptal edildiğini, tüm bu nedenlerle davalı şirket adına kayıtlı .... ili .... İlçesi, .... Köyü, .... Mevkii 119 ada 32-33 parsel sayılı taşınmazların tapu kayıtlarının iptaline ve müvekkili adına tapuya tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı davaya cevap vermemiş, duruşmada davanın reddini savunmuştur.

Feri müdahil ...vekili, .... ili ..... İlçesi ..... Köyü ..... Mevkii, 2902C pafta, 119 adada kain, 32 ve 33 parsellerde fabrika bina ve arsası üzerinde 3013 yevmiye ve 27/09/2007 tarih ve 10.000.000,00 USD bedelli 1. Derece 3795 yevmiye ve 24/09/2008 tarih ve 5.500.00,00 USD bedelli 2. derece olmak üzere müvekkili banka lehine ipoteklerin mevcut olduğunu, bu nedenlerle davanın tarafına ihbar edilmesi ve davada davalı olarak yer alması gerektiğini bildirerek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece davanın kabulü ile; .... ili, .... ilçesi, .... köyü, .... mevkii, 119 ada, 32 parsel ile aynı yer 33 parsel sayılı taşınmazların tapu kaydının iptali ile davacı ..... Organize Sanayi Bölgesi Müteşebbis .... Başkanlığı adına kayıt ve tesciline, karar kesinleştiğinde ödenmek üzere ........ Bankası Bozüyük Şube Müdürlüğü'nde dosya adına açılan vadeli hesaba yatırılan paranın 68.641,00 TL'sinin neması ile birlikte ... ... .... 2.İflas Dairesinin 2011/5 sayılı İflas dosyası üzerinden oluşan İflas Masasına ödenmesine, ihbar olunan ..... Bank A.Ş.'nin muhtemel haklarını İflas Masasından talep etmekte muhtariyetine karar verilmiştir

Hükmü davalı vekili ve feri müdahil vekili temyiz etmiştir.

1-Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya kapsamına göre feri müdahil vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2- Davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince;

Somut olayda. Mahkemece ........

Noterliğinin 06.12.2014 tarihli arsa tahsis sözleşmesinde 32 ve 33 parsel sayılı taşınmazların davalı adına tahsis edildiği, taşınmazların boş durumda olduğunun tespit edildiği, davalı şirketin bu haliyle sözleşmeye aykırı davrandığı belirtilerek, 06.12.2014 tarihli sözleşmenin 4. maddesinde taşınmazların m2 bedelinin 1.100 TL olarak gösterildiği taşınmazların tamamı için 139.520,00 TL bedelin ödendiği, 32 ve 33 parsel sayılı taşınmazların yüzölçümleri dikkate alınarak davalı şirketin yalnızca dava konusu taşınmazlar için yatırmış olduğu bedelin 68.641,00 TL olduğu, bu bedelin davalıya ödenmesi gerektiği kanaatine varılarak hüküm kurulmuştur.

Ancak, dava konusu 32 ve 33 parsel sayılı taşınmazların davacı adına tesciline karar verildiğine göre, davalı şirketin yatırdığı bedelin iadesine karar verilirken denkleştirici adalet ilkesinin dikkate alınması gerekir.

Denkleştiri adalet ilkesi ise haklı bir sebebe dayanmadan başkasının mal varlığından istifade ederek kendi mal varlığını artıran kişinin elde ettiği kazanımı geri verme zorunda olduğu, gerçek bir eski hale getirme yükümlülüğünü ifade eder. Bu husus hakkaniyetin ve adeletin bir gereğidir. Bu bakımdan iadeye karar verilirken, satış bedeli olarak verilen paranın alım gücünün ilk ödeme tarihindeki alım gücüne ulaştırılması ve bu şekilde iadeye karar verilmesi uygun olacaktır. Aksi takdirde, kısmi iade durumu oluşacak, iade dışındaki zenginleşme iade borçlusu yedinde haksız zenginleşme olarak kalacak, iade borçlularının iadede direnmelerine neden olacaktır.

Satım bedelinin iade tarihindeki ulaştığı bedel belirlenirken ödenen paranın çeşitli ekonomik etkenler nedeniyle azalan alım gücünün enflasyon, tüketici eşya fiyat endeksi, altın, işci ücretlerindeki artış ve döviz kurlarındaki artış ortalamaları göz önünde tutulmalıdır.

Hal böyle olunca mahkemece; davacı tarafça, taraflar arasındaki sözleşme gereğince ödenen 68.641,00 TL satış bedelinin satış tarihinden dava tarihine kadar enflasyon, üretici ve tüketici fiyatları endeksleri, altın ve döviz kurlarındaki artışlar, memur maaş ve işçi ücretlerindeki artışlar gibi çeşitli ekonomik etkenlerin ortalamaları alınmak suretiyle ulaşacağı alım gücünün yukarıda açıklanan ilke ve esaslar altında uzman bilirkişi veya kurulundan nedenlerini açıklayacı, taraf, hakim ve Yargıtay denetimine elverişli rapor alınarak belirlenmesi ve bu miktara hükmedilmesi gerekirken bu yönler gözardı edilerek, yanılgılı değerlendirme ve eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple hükmün bozulması gerekmiştir.