Yargıtay 15. Ceza Dairesi E.2012/9485 K.2013/20134

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır.

Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

Ticarî faaliyeti meslek olarak icra eden kişilerin güvenilirliğini sağlamak amacıyla, bu suçun, tacir (kişisel olarak ticaretle uğraşan kimseler) veya şirket yöneticisi olan ya da şirket adına hareket eden kişilerin ticarî faaliyetleri sırasında işlenmesi durumunda TCK'nın 158/1-h bendinde nitelikli hâl kabul edilmiştir. Bu kavramlar, Türk Ticaret Kanunu’nun ilgili hükümlerine göre belirlenecektir.

Türk Ticaret Kanunu’nun 14. maddesinde;

1- Kişisel durumları ya da yaptığı işlerin niteliği nedeniyle yahut meslek ve görevleri dolayısıyla, kanundan veya bir yargı kararından ... bir yasağa aykırı bir şekilde ya da başka bir kişinin veya resmî bir makamın iznine gerek olmasına rağmen izin veya onay almadan bir ticari işletmeyi işleten kişi de tacir sayılır” denilmektedir.

Aynı kanunun 124. maddesinde;

“1)Ticaret şirketleri; kollektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif şirketlerden ibarettir.

2)Bu Kanunda, kollektif ile komandit şirket şahıs; anonim, limited ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirket sermaye şirketi sayılır” denilmektedir.

Bu suçun oluşabilmesi için, tacir veya şirket yöneticisi olan ya da şirket adına hareket eden kişilerin dolandırıcılık suçunu ticari faaliyetleri sırasında işlemiş olmaları gerekir. Keza, kooperatif yöneticilerinin bu nitelikli halden cezalandırılabilmeleri için suçun kooperatifin faaliyeti kapsamında, işlenmesi gereklidir. Bu suçun faili tacir veya şirket yöneticisi ya da şirket adına hareket eden kişi ya da kooperatif yöneticisi olabilir.

Sanıklardan ...'ın, katılan ...'e 42 J 1367 plakalı Mercedes marka kamyonu 21.02.2007 tarihli sözleşmeyle 109.000,00 TL’ye sattığı, satış işlemi öncesinde bu kamyonun zilyet sıfatıyla ...'da bulunmasına karşın, resmiyette sanık ... üzerine kayıtlı olduğu, satıştan sonra katılanın, sözleşmede yer alan tüm parayı sanıklara ödemesine rağmen, noterde devir işleminin yapılacağı sırada araç üzerinde “Satılamaz” şerhi bulunduğundan satış işleminin yapılamadığı, katılanın bu şerhi kaldırabilmek için Daimler Chrysler Finansman A.Ş’ye olan 30.000,00 TL’lik borcu ödediği,

ancak sanıkların, aracı katılana devretmemek için, ...’in borçlu olarak göründüğü 10.000,00 TL değerindeki senedi gerçeğe aykırı düzenlemek suretiyle aracın haciz yoluyla sanık ...’a teslim edilmesini sağladıkları, ...'ın, katılan ile doğrudan bir ticari münasebeti olmamakla birlikte bu eylemde asıl faillere yardım rolünü üstlendiği, katılanın Konya 4. Asliye Hukuk Mahkemesi’ne açmış olduğu alacak davasında, parasını iade ettiklerini göstermek amacıyla sanıkların 56.000,00 TL değerindeki sahte senedi ibraz etmek suretiyle dolandırıcılık ve sahtecilik suçlarını işlediklerinin iddia edildiği olayda;

Katılanın aşamalardaki tüm beyanlarında, sanık ...’dan aracı haricen satın aldığını, araç maliki olan sanık ... adına çek düzenleyip verdiğini, geri kalan parayı da Mustafa’nın hesabına gönderdiğini, sanık ... tarafından verilen vekaletnameye istinaden noterde devir işlemlerinin yapılacağı sırada aracın rehinli olduğunu öğrendiğini, bunun için ruhsat sahibi olan sanık ...’nın yanına gittiğini, görüşme sırasında ...’ın da yanlarında olduğunu, rehnin kalkması için ayrıca 30.000,00 TL

daha verdiğini, buna rağmen aracın devrinin üzerine yapılmadığını belirtmesine ve sanık ...’ın da katılanın bu söylemlerini doğrulayacak şekilde, Konya 3. İcra Müdürlüğü'nün 2007/9056 Esas sayılı dosyasına konu 10.10.2007 düzenleme ve 05.11.2007 ödeme tarihli, alacaklısı ...

İbrahim ..., borçlusu ... olan senedin gerçek bir alacak borç ilişkisine dayanmadığını, diğer sanıklarla aracı geri alabilmek amacıyla anlaşmalı olarak sahte olarak düzenlediklerini beyan etmesine rağmen, sanık ...’nın ısrarla katılanı tanımadığını söyleyerek çelişkiye düşmesi,

sanıklar tarafından Konya 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2008/189 Esas sayılı dava dosyasına fotokopisi sunulan 56.500,00 TL bedelli senedin aslının ibraz edilememesi yanı sıra, gerçekte böyle bir senedin varlığına dair bir emarenin de bulunmaması hususları tüm dosya kapsamıyla birlikte ele alındığında, sanıklara yüklenen dolandırıcılık ve sahtecilik suçlarının sübuta erdiği gözetilerek, her bir sanığın hukuki durumunun ayrı ayrı takdir ve değerlendirilerek mahkumiyet kararı verilmesi gerekirken, yazılı şekilde beraatlarına hükmolunması,