Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2007/5880 K.2008/5702

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davacılar vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacılar vekili avukat Ulviye ... ile davalı Ser Turizm İnşaat ve Pazarlama Ltd. Şti. vekili avukat ..., davalı ... vekili avukat ..., davalılar ...,..., ..., ..., ..., ..., ... .... Davalı ... vekili ile davalılar ... ve ... gelmedi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Taraflar arasındaki uyuşmazlık 13.10.1999 tarihli eser sözleşmesinden kaynaklanmıştır. Bolu, Yalova, Sakarya ve Kocaeli illerinde geçici idare binalarının inşaatı işinin yapımını davalı şirket üstlenmiştir. Davacılar tavan malzemesi ile duvar panel elemanlarına ödeme yapılmaması gerekirken fiyat farkı bedeli ödendiğini ileri sürerek fazla ödenen 12.230,64 YTL idare zararının davalı yüklenici ile görevli diğer davalılardan tahsilini talep ve dava etmişlerdir.

Davalılar davanın reddini savunmuşlardır. Mahkemece toplanan delillere ve alınan bilirkişiler kurulu raporuna dayanılarak davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacılar vekilince temyiz edilmiştir. 13.10.1999 tarihli sözleşmede Bakan oluru ile 88/13181 sayılı Fiyat Farkı Kararnamesinin uygulanacağı kabul edilmiştir.

Kararnamenin 8’inci maddesine göre “kararnamede fiyat farkı verileceği belirtilen malzemeler dışındaki bir malzemeye fiyat farkı verilebilmesi için sözleşmede ayrıca hüküm bulunması, bu malzemelerin adlarının, baz fiyatlarının ve fiyat farkı hesap usullerinin ayrıca sözleşmeye eklenmesi” gerekmektedir.

Davacı ile davalı yüklenici arasında noterde imzalanan matbu sözleşmede bu doğrultuda bir açıklama bulunmadığı halde, sözleşmeye el yazısı ile “duvar panelleri elemanları ve tavan malzemesine fiyat farkı ödenecektir” şeklinde ekleme yapıldığı ve noter tasdikinde de bu hususun belirtilmediği tartışmasızdır. Böyle bir ekleme ve fiyat farkı usulleri şartnamede yer

almadığı sürece yapılan ödemenin sözleşme dışı olduğu ve idarenin zarara uğratıldığı kabul edilmelidir. Bir kısım davalılar hakkında açılan ceza davasında suçun yasal unsurlarının oluşmadığından ve delil yetersizliğinden dolayı beraat kararı verilmiş ve karar kesinleşmiştir. Bu tür bir ceza kararının hukuk hakimini bağlamayacağı ortadadır.

Uyuşmazlığın çözümü için, fazla ödemeye neden olan ve noterde yapılan (paraf ile) eklemenin, ihale şartnamesine ve tüm evraklara uygun olup olmadığı belirlenmelidir. Davacı idare bu iş için ihaleye çıkarken dava konusu malzemelere de fiyat farkı vereceğini duyurmuş, tüm katılanlar bu malzemelere fiyat farkı verileceğini bilerek ihaleye katılmış ve ekleme bu ayrıntıyı ikmâl için yapılmış ise ortada sözleşme ve ihaleye aykırılıktan söz edilemeyecektir.

Ancak bu husus ihale döküman ve şartnamelerinde bulunmamasına rağmen noterde sözleşmenin imzası sırasında ihale şartnamesine aykırı biçimde eklenmiş ise bu takdirde yüklenici ile parafı yapan ve ihale komisyonunda görev alan, ödeyen kişilerin bu fazla ödemeden sorumlu bulundukları ortadadır. Çünkü sözleşmede fiyat farkına yer verilmediği sürece böyle bir ödemenin yapılmasının dayanağı yoktur.

Mahkemece yapılan inceleme ve alınan bilirkişiler kurulu raporunda; sözleşmeye sonradan eklenen (duvar panelleri elemanları ve tavan malzemesine fiyat farkı ödenecektir) ibaresinin sözleşme öncesi ihale dökümanlarında şartname vs. belgelerde yer alıp almadığı, bu hususun ihaleye katılan diğer müteahhitlerce bilinip bilinemeyeceği hususu etraflı biçimde açıklanmamıştır.

Bu nedenle mahkemece yeni bir kuruldan rapor alınarak ihale evraklarında yer almadığının anlaşılması halinde ödeme yapanların ve davalıların her birinin durumu, görev süreleri selahiyetleri ve ödeme ile ilgili sorumlulukları belirlenerek davanın fazla ödeme miktarınca ve tamamının davalı yükleniciden, ödemeye sebep olanların sorumlulukları miktarınca da diğer davalılardan tahsiline karar verilmeli, raporda ihale evraklarında bulunduğunun belirtilmesi halinde dava şimdiki gibi reddedilmelidir.

Mahkemece belirtilen hususlar üzerinde durulmadan eksik incelemeyle davanın reddi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.