Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2007/5944 K.2008/6116

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiş, davacı-k.davalılar vekili tarafından duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı-k.davalılar vekili avukat ... ile davalı-k.davacı vekili avukat ... Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Taraflar arasındaki uyuşmazlık arsa payı devri karşılığı inşaat yapım sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Asıl dava ve asıl dava ile birleşen 2000/229, 2004/708 ve 2004/401 Esas sayılı davalarda davacı, birleşen 2000/416 esas sayılı davada davalı olan ..., ..., ... ve ... arsa sahibi, asıl dava ve asıl dava ile birleşen 2000/229, 2004/708 ve 2004/401 sayılı davalarda davalı, birleşen 2000/416 Esas sayılı davada davacı olan ... Konut Yapı Kooperatifi ise yüklenicidir. Yanlar arasındaki 27.10.1994 tarihli “Düzenleme Şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Arsa Karşılığı Kat-Daire İnşaat Sözleşmesi” noterden re’sen düzenlenmiş olup uyuşmazlık konusu değildir.

Davacı arsa sahiplerince açılan asıl dava ile birleşen 2000/229, 2004/708 ve 2004/401 Esas sayılı davalar sözleşmenin aynen ifası, kira tazminatı, tapu iptâli tescil ve tesbit istemlerine, yüklenici tarafından arsa sahipleri aleyhine açılan birleşen 2000/416 Esas sayılı dava ise fazla işler bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece arsa sahiplerince açılan asıl davada eksik imalâtların BK’nın 97/I. maddesi gereğince davacı tarafından tamamlanmasına izin verilmesine, tapu iptâli ve tescil isteminin reddine, kira tazminatı isteminin kısmen kabulüne, birleşen 2000/229 ve 2004/708 Esas sayılı davaların reddine, birleşen 2004/401 Esas sayılı davanın kabulü ile A ve B Blok altında bulunan 4 adet dükkan vasıflı bağımsız bölümün mülkiyetinin davacılara ait olduğunun tesbitine, yüklenici tarafından açılan ve asıl dava ile birleşen 2000/416 Esas sayılı davada istenilen fazla işler bedelinin kabulüne karar verilmiş, karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre tarafların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Davacı ve karşı davalı arsa sahiplerinin temyiz itirazları yönünden,

a)Asıl davada davacı arsa sahipleri “… 27.10.1994 tarihli sözleşmenin aynen ifasını ve bu cümleden olmak üzere davacılara düşen konut ve dükkan olan bağımsız bölümlerin sözleşme hükümlerine göre aynen bitirilip tamamlanmasını …” istemişlerdir. Böylece arsa sahipleri eksik işler yönünden aynen ifa talep etmişler, daha sonra verdikleri 03.03.2006 tarihli dilekçe ile ıslah talebinde bulunarak eksik işler bedelinin tahsilini istemişlerdir. Davacıların bu şekilde ıslah yoluna başvurarak eksik işler bedelini talep etmelerine yasal bir engel yoktur. O halde ıslah harcı da yatırıldığından ıslah talebi gözetilerek eksik işler bedelinin tahsiline karar verilmesi gerekirken, davacıların ıslah talebinde bulunamayacağı gerekçesiyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

b)Asıl davada arsa sahipleri sözleşme gereği kendilerine ait olacak bağımsız bölümlerin tescilini de talep etmişlerdir. Mahkemece “davaya konu taşınmazda ferdileştirme yapılmamış olduğu” gerekçesiyle davacıların istemi reddedilmiştir. Oysa davacıların talebi sözleşme hükümlerine dayalı olduğundan kooperatifin henüz ferdi mülkiyete geçmediğinden sözedilerek talebin reddi doğru değildir. Harcı da ikmâl edilerek davacıların tescil istemi yönünden inceleme yapılıp hüküm kurulmalıdır.

c)Birleşen 2000/416 Esas sayılı davada sözleşme dışı işler bedeli olarak 55.480,00 YTL’ye hükmedilmiştir. Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmelerinde binanın dış görünümü ve ortak yerlerindeki iyileştirmeler, yükleniciye ait bağımsız bölümlerin de değerini arttıracağından bunlar fazla iş kabul edilemez ve yüklenici arsa sahiplerinden bedel isteyemez.

04.06.2004 tarihli ek bilirkişi raporunda yazılı işlerden bir kısmı binaların geneli ile ilgili olup arsa sahipleri gibi yüklenici kooperatif de bu işlerden yararlandığından, sözleşme dışı iş olarak kabul edilmesi doğru değildir. Bu durumda arsa sahiplerinin itirazları gözetilerek hangi işlerin sözleşme dışı iş olduğu gerekçeleri de gösterilmek sureti ile yeniden belirlenmeli ve bu işlerin yapıldıkları 1999 yılı piyasa rayiç bedelleri üzerinden tutarına hükmedilmelidir.

Davacı arsa sahiplerinin itirazları nazara alınmadan 2000 yılı piyasa rayiçleri üzerinden hesaplanan bedele hükmedilmesi doğru olmamıştır.

3-Davalı ve karşı davacı kooperatif temyizine gelince;

a)Davacı arsa sahipleri yüklenici kooperatife keşide ettikleri 26.03.1999 tarih ve 3821 yevmiye nolu ihtarnamede kendilerinin bir iyiniyet ifadesi olarak yüklenici kooperatif tarafından sözleşmenin bitiminin 20.04.1999 tarihi olarak ileri sürülmesini kabul ettiklerini belirtmişlerdir. Görüldüğü gibi asıl davada ifa süresinin 2 ay uzadığını ve işin teslim tarihinin 20.04.1999 olduğunu davacı arsa sahipleri de kabul etmiştir. O halde, gecikilen sürenin 20.11.1999 tarihi yerine 20.09.1999 tarihinden başlatılması, böylece 1 ay 9 günlük süre yerine 3 ay 9 günlük süre için gecikme tazminatına hükmedilmesi doğru olmamıştır.

b)Birleştirilen 2000/229 Esas sayılı davada mahkemece davanın reddine karar verilmiştir. Bu durumda davalı kooperatif yararına vekâlet ücreti tayini gerekirken davacılar yararına vekâlet ücretine hükmedilmesi de hatalı olmuştur.

c)Birleştirilen 2000/416 Esas sayılı davada davacı yüklenici kooperatif 30.000,00 YTL’nin tahsilini istemiş, 28.03.2006 tarihinde ıslahla bu miktarı 55.480,00 YTL’ye yükseltmiştir. Mahkemece ıslahla artırılan miktar dahil olmak üzere kabul edilen tüm miktara dava tarihinden itibaren faiz yürütülmesine karar verilmiştir. BK’nın 101/I. maddesi uyarınca muaccel bir borcun borçlusu alacaklının ihtarı ile mütemerrit olur.

Davada ıslah ile talep edilen miktar yönünden ıslah tarihinden önce davalı usulüne uygun olarak temerrüde düşürülmediği halde ıslah ile talep edilen alacağa ıslah tarihi yerine, asıl dava tarihinden faiz yürütülmüş olması doğru olmamıştır. Asıl davada talep edilen kısım için dava tarihinden, ıslahla artırılan kısım için ıslah tarihinden faiz yürütülmesi gerekirken, alacağın tümüne dava tarihinden itibaren faiz yürütülmesi kabul şekli açısından bozma nedenidir.

Kararın yukarıda açıklanan nedenlerle bozulması gerekmiştir.