Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2007/7601 K.2009/284

Birleşen 2004/4 Esas sayılı davada

Davalılar :1-... Vek. Av...., 2-... Vek. Av....

Birleşen 2004/170 Esas sayılı davada

Davalılar :1... İnş. Taah. Proje Tes. ve Tic. Ltd. Şti Vek. Av....- Av....... Av.... ... 2-..., 3-...

Birleşen 2004/171 Esas sayılı davada

Davalılar :1... Tic. Ltd. Şti Vek. Av. ...- Av....... Av.... ... 2-..., 3-...

Birleşen 2004/172 Esas sayılı davada

Davalılar :1... İnş. Taah. Proje Tes. ve Tic. Ltd. Şti Vek. Av....- Av....... Av.... ... 2-..., 3-..., 4-İsmail Baylan, 5-...

Birleşen 2004/173 Esas sayılı davada

Davalılar :1... Tic. Ltd. Şti Vek. Av....- Av....... Av.... ... 2-..., 3-..., 4-..., 5-..., 6-...

Birleşen 2004/174 Esas sayılı davada

Davalılar :1... Tic. Ltd. Şti Vek. Av....- Av....... Av.... ... 2- ..., 3-..., 4-...

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davacı-k.davalı ... ile birleşen dosya davalısı ... vekillerince istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili avukat ... ile davalı ... İnş. Taah. Proje Tes. Tic. Ltd. Şti vekili avukat Şenay Tekin, davalı ... vekili avukat ..., davalı asil ... .... Davalı Asil ..., davalı asil İsmet Baylan, davalı asil ..., davalı asil ..., davalı asil ... gelmedi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Asıl dava ve asıl dava ile birleşen 2004/170, 2004/171, 2004/172, 2004/173 ve 2004/174 Esas sayılı davalarda; davacı iş sahibi davalılardan yüklenici şirkete yapılan fazla ödemelerin yükleniciden ve emanet komisyonu üyesi olan diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiş, birleşen 2004/4 Esas sayılı davada ise davacı yüklenici şirket Bolvadin 100 yataklı Devlet Hastanesi İkmal inşaatının yapımı işinde 19 nolu hakedişten yapılan 66.029,53 TL kesintinin davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece asıl dava ve birleşen 2004/170,171,172 ve 174 Esas sayılı davaların reddine, birleşen 2004/173 sayılı davanın kısmen kabulüne, birleşen 2004/4 Esas sayılı davada ise davanın ... yönünden kabulü ile 66.029,53 TL’nin davalı ...'ndan tahsiline karar verilmiş, karar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı ve birleşen 2004/4 Esas sayılı davada davalı ... ile birleşen davada davalı ... vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Birleşen 2004/4 Esas sayılı davada, davacı yüklenici davalı ... ile imzaladığı 31.03.1998 tarihli Bolvadin 100 yataklı Devlet Hastanesi İkmal inşaatı işi nedeniyle düzenlenen 19 nolu hakedişten idare tarafından yapılan 66.029,53 TL kesintinin tahsilini istemiştir. Yanlar arasındaki 31.03.1998 günlü sözleşme uyuşmazlık konusu değildir. Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi sözleşmenin 2/f bendine göre sözleşmenin ekidir.

Böylece yanlar HUMK’nun 287. maddesine göre Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi’ni delil sözleşmesi olarak kabul etmişlerdir. Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi'ni bu niteliği itibariyle bilirkişilerle gözden kaçırmış olsa dahi, hakim kendiliğinden gözetmek zorundadır. Bu yön HUMK’nın 275. maddesine göre teknik ve özel bilgiyi gerektirmez. Hakimin bilgisiyle çözmesi gerekir.

Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi’nin 39. maddesinde aynen “Müteahhitin geçici hakedişlere itirazı olduğu taktirde karşı görüşlerinin neler olduğunu ve dayandığı gerekçeleri idareye vereceği ve bir örneğini de hakediş raporuna ekleyeceği dilekçesinde açıklaması ve hakediş raporuna (İdareye verilen ......... tarihli dilekçede yazılı ihtirazî kayıtla) cümlesini yazarak imzalaması gerekir.

Müteahhit itirazlarını bu şekilde bildirmediği takdirde hak edişleri olduğu gibi kabul etmiş sayılır” kuralı konulmuştur.

Uyuşmazlık konusu olup, yükleniciye yapılan fazla ödemenin kesildiği 19 nolu hakedişi yüklenici itiraz kaydı ile imzalamışsa da 10 günlük süre içinde itiraz nedenlerini bildirir dilekçe vermemiştir. Yüklenici hakedişe Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi’nin yukarıya alınan 39. maddesine uygun biçimde itirazda bulunmadığından hakedişi olduğu gibi kabul etmiş sayılır. Bu durumda birleşen 2004/4 Esas sayılı davada yüklenici şirketin açtığı davanın reddi gerekirken kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.

3-Birleşen 2004/4 Esas sayılı dosyanın davalısı ... harçtan muaf olduğundan davanın açılması sırasında yüklenici şirket tarafından yatırılan 900,82 TL harcın davacı yükleniciye iadesi gerekirken harcın yargılama giderlerine dahil edilerek davalı Bakanlıktan tahsiline karar verilmesi de kabule göre bozma nedenidir.

Kararın bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.