Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2008/5787 K.2009/5295

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanmış olup, haksız olarak paraya çevrilen teminat mektup bedelinin istirdadı istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kabulüne dair verilen karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir. 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiş reddi gerekmiştir. 2-Davalı vekilinin temyiz itirazlarına gelince;

Davada, 222 Sayılı Yasanın 83. maddesi gereğince yüklenici alacaklarının damga vergisinden muaf olduğundan idarece kesilmeyen damga vergilerinin talep edildiği, ödememeleri üzerine teminat mektubunun paraya çevrildiği bu işlemin haksız olduğu ileri sürülerek bedelinin tahsili talep edilmiştir.

222 Sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu’nun 83. maddesinde ilköğretimin bütün gelirleri ve 78. maddede belirtilen bütün giderleri “Personel masrafları hariç her türlü vergi ve resimden ve dışarıdan ithal edilecek ders, alet ve levazım gümrük resminden muaftır” hükmüne yer vermiştir. Bu muafiyetin inşaat işleri ile ilgili olarak alınan ihale kararlarında ve imzalanan sözleşmelerde uygulanacağı tartışmasızdır. Esasen bu konuda Sayıştay’ın İçtihadı Birleştirme Kararı da mevcuttur.

Nevar ki, eldeki davada yüklenicinin hakediş alacağından damga vergisi kesintisi yapılıp yapılmayacağı uyuşmazlık konusudur. Yüklenici alacağının ilköğretimin bütün gelirler arasında olmadığı ortadadır. Diğer yandan hakediş alacaklarının 83. maddenin gönderme yaptığı 78. maddenin kapsamında kalmadığı da açıktır. Bu nedenle davalı idarenin yüklenici alacağından damga vergisi talep etmesinde yasaya aykırı durum bulunmamaktadır.

Nitekim vergi uyuşmazlıkları ile ilgili kararların temyiz incelemesini yapmakla görevli Danıştay 7. Dairesince de,hakediş alacaklarından damga vergisi kesintisi yapılması gerektiği kabul edilmektedir (Danıştay 7. Dairesinin 05.12.2006 gün ve 2004/2356 Esas-2006/3803 Karar sayılı ilâmı).

Bu durumda davalının teminat mektubunu paraya çevirip irat kaydetmesinde hukuka aykırılık bulunmadığından davanın reddine karar verilmesi yerine kanun hükümlerinin yorumunda hataya düşülerek kabul kararı verilmesi doğru olmamış, bozulması gerekmiştir.