Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2013/1574 K.2013/2445

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir. Davalı süresi içinde verdiği cevap dilekçesinde, sözleşmenin 32. maddesi uyarınca davaya davalı iş sahibinin danışmanı olan dava dışı ..... firmasının tayin edeceği iki inşaat mühendisi ve bir hukukçudan oluşan üç kişilik hakem heyetince bakılması gerektiğini savunarak tahkim ilk itirazında bulunmuştur. Mahkemece tahkim ilk itirazı kabul edilerek mahkemenin görevsizliği nedeniyle davanın reddine karar verilmiş, karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Kural olarak, hukuki uyuşmazlıkların çözüm yeri mahkemelerdir. Ancak, sözleşmenin tarafları kamu düzenini ilgilendirmeyen ve arzularına bağlı olan konularda aralarında çıkacak uyuşmazlıkların halli için tahkim yolunu seçebilirler. Uyuşmazlığın tahkim yoluyla çözümlenebilmesi için taraflar arasında geçerli olarak yapılmış bir tahkim anlaşmasının varlığı zorunludur.

Tahkim anlaşması, bağımsız bir tahkim sözleşmesi şeklinde yapılabileceği gibi asıl sözleşmeye tahkim şartı konulmak suretiyle de yapılabilir. Tahkim anlaşmasının kurucu unsuru uyuşmazlıkların tahkim yoluyla çözümlenmesine ilişkin irade açıklamasıdır. Tahkim anlaşmasının geçerli olabilmesi için tarafların tahkim iradelerinin şüpheye ve karışıklığa yer vermeyecek şekilde açık ve kesin olması gerekir.

Uyuşmazlıkların öncelikli olarak hakemlerce, olmazsa mahkemelerce çözüme bağlanacağı kararlaştırılan tahkim sözleşmeleri veya şartları açık ve kesin tahkim iradesini içermediğinden geçerli sayılamaz.

Somut olayda; Yanlar arasındaki 30.06.2012 günlü sözleşmenin “İhtilafların Halli” başlıklı 32. maddesinde “...Yüklenici eğer haksızlığa uğradığını iddia ederse bu hususlarla ilgili olarak işin devamı süresince itiraz ve şikayetlerinin nedenlerini açıklayan bir dilekçe ile

.

işverene başvurma hakkına sahiptir. İşveren bu dilekçeyi aldıktan sonra en geç on gün içerisinde yükleniciye cevap yazar. Eğer anlaşmazlık ... gün içerisinde çözülmezse ............ firmasının tayin edeceği iki inşaat mühendisi ve bir hukukçudan ibaret bir hakem heyeti tarafından hazırlanacak raporla sorunun çözümüne gidilir. Eğer anlaşmazlık çözülmezse taraflar ... Mahkeme ve İcra dairelerine başvurarak haklarını arayabilirler.” düzenlemesine yer verilmiştir. Sözleşmenin bu hükmü açık ve kesin bir tahkim iradesini içermediğinden taraflar arasında geçerli tahkim şartı bulunduğu kabul edilemez ve uyuşmazlık tahkim yoluyla çözümlenemez. Uyuşmazlığın çözüm yeri mahkemedir.

O halde mahkemece yapılacak iş; sözleşmedeki tahkim şartı geçersiz olduğundan tahkim ilk itirazını reddederek sıradaki itiraz olan mahkemenin yetkisine yönelik itirazı inceleyip karara bağlamak, yetki itirazının reddi halinde ise işin esasına girerek sonucuna uygun karar vermekten ibarettir. Mahkemece geçersiz tahkim şartına dayanılarak görevsizlik kararı verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.