Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2015/5877 K.2016/1433

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış, eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmâl edilerek gelmiş olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan fiyat farkı alacağının tahsili istemine ilişkin olup, mahkemenin ıslah talebini de dikkate alarak davanın kabulüne dair kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle karar başlığında ortak girişimi oluşturan şirketlerin tamamının ticaret ünvanlarının yazılmamış olmasının maddi hataya dayalı olup mahkemece mahallinde her zaman düzeltilmesinin mümkün bulunmasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. 2-Davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince;

Davacı yüklenici ortak girişim davasında, davalı iş sahibi ile 20.01.2011 tarihinde ... Sokak yaya üst geçidi yapımı konusunda sözleşme imzaladıklarını, sözleşme hükümleri uyarınca işin teslim süresinin yer tesliminden itibaren 120 takvim günü olduğunu, yer tesliminin 25.01.2011 tarihinde yapılmasına karşın üst geçidin her iki tarafında temele tekabül eden ...

Deplasmanları ile ... ait 22 adet telefon ve ana besleme kablolarının deplasmanının ilgili kuruluşlar tarafından yapılmasının beklendiğini, ayrıca iş yerinin tesliminin yapıldığı gün yapılan kontrol sonucu TCDD katader hattını kurtarmaması nedeniyle revize proje yapılması gerektiğinin anlaşıldığını, bu sebeplerle davalı tarafından 18.05.2011 günlü olurla 79 gün, 08.08.2011 günlü olurla da 25 gün süre uzatımı verildiğini, böylece toplam 104 gün süre uzatımı nedeniyle oluşan fiyat farkından şimdilik 1.000,00 TL'nin tahsilini istemiş, yargılama sırasında istemini ıslah ederek 26.079,85 TL'ye çıkarmıştır.

Yargılama sırasında alınan bilirkişi kurulu rapor ve ek raporunda davacının 3, 4, 5, 6 ve 6-ek numaralı hakedişlerde yer alan toplam 26.079,85 TL tutarındaki fiyat farkını hakettiği belirtilmiş ve mahkemece de bu rapora itibar edilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasında 20.01.2011 tarihinde imzalanan sözleşmenin 8.1. maddesinde Yapım İşleri Genel Şartnamesi (YİGŞ) sözleşmenin eki olarak kabul edilmiştir.

Sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan ve sözleşmenin eki olan Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin 39. maddesinde yüklenicinin geçici hakedişlere itirazı olduğu takdirde, karşı görüşlerinin neler olduğunu ve dayandığı gerekçeleri, idareye vereceği ve bir örneğini de hakediş raporuna ekleyeceği dilekçesinde açıklaması ve hakediş raporunu “idareye verilen ... tarihli dilekçemde yazılı ihtirâzi kayıtla” cümlesini yazarak imzalaması gereklidir.

Eğer yüklenicinin, hakediş raporunun imzalanmasından sonra tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkililer tarafından hakediş raporunda yapılabilecek düzeltmelere bir itirazı olursa hakedişin kendisine ödendiği tarihten başlamak üzere en çok on gün içinde bu itirazını dilekçe ile idareye bildirmek zorunda olduğu, bu şekilde itiraz edilmediği takdirde hakedişi olduğu gibi kabul etmiş sayılacağı düzenlemesine yer verilmiştir.

Yine kesin hakediş raporu ve hesap kesilmesine ilişkin 40. madde hükmünce, yüklenicinin itirazı olduğu takdirde itirazlarını 40. maddedeki usuller çerçevesinde dilekçe ile idareye bildirmesi gerekir. Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin 39. ve 40. maddelerindeki bu düzenlemeler 6100 sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu'nun 193. maddesi (1086 sayılı HUMK 287. maddesi) uyarınca delil sözleşmesi niteliğinde olup mahkemece re'sen gözetilmelidir.

Davacı yüklenici, eldeki davada uygulama yılı itibarıyla oluşan fiyat farkını istemektedir.

Hakedişlere girip kesilen fiyat farkının istenebilmesi için yüklenicinin az yukarda açıklanan yöntemlerle hakedişlere usulüne uygun şekilde ihtirazi kayıt ileri sürmesi ve süresi içersinde itiraz dilekçesini idareye vermesi, şayet; idare elemanları tarafından bu konuda tahakkuk aşamasına kadar hakedişlerde bir düzeltme yapılmışsa, hakedişin kendisine ödendiği tarihten itibaren on gün içersinde idareye itiraz dilekçesini vermesi gerekir.

Aksi halde yüklenici, hakedişleri olduğu gibi kabul etmiş sayılır. Somut olayda ise; dosya kapsamından ve alınan bilirkişi kurulu raporundan 3 numaralı hakediş davacı tarafından ihtirazi kayıt ileri sürülmeksizin imzalandığından bu hakedişten kaynaklanan fiyat farkını isteyemez.

4, 5 ve 6 numaralı hakedişlerde ise, tahakkuk aşamasına kadar geçen sürede idare elemanlarınca düzeltme yapıldığı anlaşıldığından ödeme tarihlerinden itibaren on gün içersinde YİGŞ'nin 39/3-e maddesi uyarınca idareye itiraz dilekçesi vermek suretiyle bu hakedişlere itiraz edilebileceğinden, mahkemece süresi içersinde bu dilekçelerin verilip verilmediği araştırılmamıştır.

Yapılacak araştırma sonucunda bu hakedişlerden yapılan düzeltmelere karşı süresi içersinde itiraz dilekçesi verilmişse davacının bu hakedişlerden düzeltme yapılmak suretiyle kesilen fiyat farkı alacağını hak ettiğinin kabulü gerekir.

Bu durum karşısında mahkemece yapılacak iş, 4, 5 ve 6 numaralı hakedişlere, bu hakedişlerin ödeme tarihlerinden itibaren on gün içersinde davalı idareye itiraz dilekçesi verilip verilmediğini araştırmak, yapılan bu araştırma sonucunda itiraz dilekçesi verilen fiyat farkı nedeniyle hakediş kesintileri ile 6-ek numaralı hakedişten kesilen ve davacı tarafından usulüne uygun ihtirazi kayıt ileri sürülen 547,93 TL tutarındaki fiyat farkı kesintisinin toplamının hüküm altına alınması, 3 numaralı hakedişten yapılan kesinti yönünden ise davacı tarafça bu hakediş ihtirazi kayıtsız imzalandığından bu hakedişten yapılan fiyat farkı kesintisi yönünden davanın reddine kar vermektetir.

ukarda açıklanan gerekçelerle eksik incelemeye dayalı mahkeme kararının bozulması gerekmiştir.