Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2015/6353 K.2016/3997

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili ile temlik alan davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış, eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmâl edilerek gelmiş olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Asıl dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan hakediş bedelleri ile fazla imalât nedeniyle ödenmesi gereken bedelin tahsiline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

Davalı cevabında, borçlu olmadığını belirterek davanın reddini savunmuş, birleşen davasında, kesin hesap sonucu yüklenici davalının 12.511,66 TL alacaklı olup, fazla istemle ilgili yapmış olduğu takip nedeniyle borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, kesin hesap çıkartılmadan ara hakedişlerden alacak isteminde bulunulamayacağı gerekçesiyle asıl davanın reddine, birleşen davanın taraflarca konusuz kaldığı kabul edildiğinden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, karar, davalı ... ve yükleniciden temlik alan ...'e vekillerince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı ve birleşen davada davacı ... vekillerinin tüm, asıl davada davacı ve birleşen davada davalı ... İnş. Taah. Tic. ve San. A.Ş.'den temlik alan ...'in aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Taraflar arasında düzenlenen 15.08.2002 tarihli sözleşme uyarınca gerçekleştirilen imalâtlar ara hakedişlerle saptanmış, asıl davada bu hakedişlerden ödenmeyen alacak ile hakedişe girmeyen fazla imalât bedeli, ayrıca fiyat farkından doğan alacaklarının tahsili istenmiştir. Mahkemece ara hakedişlerin avans niteliğinde olduğu kesin hakediş düzenlenmeden ara hakedişlere yönelik dava açılamayacağı gerekçesiyle davanın karar verilmiştir.

Gerçekten sözleşmenin eki Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi'nin 39. maddesi hükmünce, kesin ödeme niteliğinde olmamak ve kazanılmış hak sayılmamak üzere düzenlenen ara hakedişlerle yüklenicinin yaptığı işler ile ihzarattan doğan alacakları metraja göre hesaplanarak ara hakedişlerle ödenir. Bu şekilde düzenlenen ara hakedişlerle ödenmeyen iş bedelinin vs. alacağın dava konusu edilmesini engelleyen yasal bir hüküm yoktur.

Başka deyişle yüklenici ara hakedişten kaynaklanan alacağını kesin hesabın yapılmasını beklemeden dava konusu yapabilir. Kaldı ki yargılama aşamasında kesin hesap çıkartılmış, mahkemece yapılan bilirkişi incelemesine göre yüklenicinin kesin hesap alacağı 431.554,77 TL bulunmuştur. Birleşen davada, kesin hesaba dayanılarak takip yapılmış, davacı da borçlu olmadığının tespitini istemiştir.

Ancak yüklenici tarafından süresinde itirazın iptâli davası açılmadığından tarafların imzalı beyanlarıyla davanın konusuz kaldığı, asıl davanın konusuda aynı olduğu için birleşen davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, asıl davayla ilgili esas hakkında karar verilmesi istenilmiş, mahkemece de istek gibi karar verilmiştir.

Burada taraflarca da kabul edildiği üzere asıl davanın konusu da sözleşmeden kaynaklanan alacak istemine, başka anlatımla haksız kesilen fiyat uygulamalarına ilişkin olup bu husus az yukarıda değinildiği üzere çıkartılan kesin hesapla belirlenmiştir.

O halde asıl davada ıslah olunarak talebin artırıldığı gözetilmek suretiyle davada istenilen 99.899,17 TL'ye dava tarihi olan 29.12.2003 tarihinden, ıslahla artırılan 331.655,60 TL'ye ıslah tarihinden faiz yürütülmek suretiyle toplam 431.552,77 TL kesin hesap alacağının hüküm altına alınması gerekirken bu husus gözetilmeden istemin asıl davada tümüyle reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozulması uygun bulunmuştur.